საქართველოს მწარმოებელთა ფედერაცია / Georgian Producers' Federation

01/10/2026

უკრაინასა და თურქეთს შორის თავისუფალი ვაჭრობის შეთანხმება ძალაში შევიდა.

უკრაინის მთავრობასა და თურქეთის რესპუბლიკის მთავრობას შორის თავისუფალი ვაჭრობის შეთანხმება, რომელიც დაიდო 2022 წლის 3 თებერვალს და რატიფიცირებული იქნა უკრაინის 2026 წლის 14 ივლისის №4932-IX კანონით, ძალაში 1 ოქტომბერს შევიდა. ამის შესახებ უკრაინის სახელმწიფო საბაჟო სამსახურმა განაცხადა.

„შეთანხმების დებულებები ვრცელდება საქონლის ჰარმონიზებული აღწერისა და კოდირების სისტემის 01–97 თავებში მოქცეულ და უკრაინიდან ან თურქეთიდან წარმოშობილ საქონელზე. შეთანხმებით განსაზღვრული სატარიფო ცხრილების შესაბამისად, თითოეულ მხარეს მიენიჭება გადასახადისგან გათავისუფლება ან შემცირებული განაკვეთები“, - ნათქვამია განცხადებაში.
სააგენტომ ასევე აღნიშნა, რომ შეთანხმებით გათვალისწინებული სატარიფო შეღავათები გამოყენებული იქნება სხვადასხვა დროს: 2026 წლის 1 ოქტომბრიდან უკრაინის ექსპორტისთვის თურქეთში და 2027 წლის 1 იანვრიდან თურქული საქონლის იმპორტისთვის უკრაინაში.

„შესაბამისად, უკრაინიდან თურქეთში საქონლის ექსპორტზე 2026 წლის 1 ოქტომბრიდან გავრცელდება სატარიფო შეღავათიანი კოდები „429“ (ექსპორტის გადასახადისგან გათავისუფლება) და „430“ (ექსპორტზე სატარიფო კვოტა).“ - განმარტებულია განცხადებაში.

ამასობაში, თურქეთის რესპუბლიკიდან წარმოშობილი საქონლის იმპორტზე 2027 წლის 1 იანვრიდან გავრცელდება სატარიფო შეღავათიანი კოდები „429“ (ექსპორტის გადასახადისგან გათავისუფლება ან შემცირება) და „430“ (იმპორტზე სატარიფო კვოტა).

„შეღავათიანი რეჟიმის მისაღებად აუცილებელია წარმოშობის დამადასტურებელი საბუთი. წარმოშობის დამადასტურებელი საბუთი შეიძლება იყოს EUR.1 სატრანსპორტო სერტიფიკატი ან წარმოშობის დეკლარაცია“, - დასძინა სახელმწიფო საბაჟო სამსახურმა.

30/09/2026

რუსეთი დიზელის ექსპორტზე აკრძალვას აგრძელებს
2026 წლის 30 სექტემბერი
გადაწყვეტილება შიდა საწვავის ბაზარზე სტაბილურობის შესანარჩუნებლად იქნა მიღებული.

რუსეთის მთავრობამ მწარმოებლების მიერ გარკვეული ტიპის საწვავის ექსპორტზე დროებითი აკრძალვა გააგრძელა, იტყობინება მინისტრთა კაბინეტის პრესსამსახური.

„ხელი მოეწერა დადგენილებას, რომლითაც პირდაპირი მწარმოებლების მიერ რუსეთიდან ექსპორტირებული დიზელისა და საზღვაო საწვავის, ასევე გაზის ზეთების ექსპორტის აკრძალვა 2026 წლის 31 ოქტომბრამდე, ჩათვლით გაგრძელდება“, - ნათქვამია განცხადებაში.

აღნიშნულია, რომ გადაწყვეტილება შიდა საწვავის ბაზარზე სტაბილურობის შესანარჩუნებლად იქნა მიღებული, მათ შორის მოსავლის აღების სეზონზე საავტომობილო საწვავზე გაზრდილი მოთხოვნის კონტექსტში.

რუსეთში საწვავის ექსპორტის ზოგადი აკრძალვა 2027 წლის 31 იანვრამდე ძალაში რჩება. დიზელის, საზღვაო საწვავის და გაზის ზეთების პირდაპირი მწარმოებლებისთვის შეზღუდვა 2026 წლის 30 სექტემბრამდე შემოიღეს.

29/09/2026

რუსეთში შაქრის საბითუმო ფასმა ხუთწლიან მინიმუმს მიაღწია
2026 წლის 29 სექტემბერი
2026 წლის 21 სექტემბრის მდგომარეობით, შაქრის საბითუმო ფასი დღგ-ს გარეშე კილოგრამზე 41.6 რუბლს შეადგენდა. ეს 2021 წლის სექტემბრიდან ყველაზე დაბალი დონეა. სეზონის პიკი ივლისის ბოლოს დაფიქსირდა, 58.9 რუბლს კილოგრამზე. საბითუმო ფასი ივლისის მაქსიმუმთან შედარებით 29.3 პროცენტით შემცირდა. 14 სექტემბერს 100 ტონიანი გაცვლითი ტრანზაქცია ტონაზე 46,000 რუბლამდე დასრულდა.

საბითუმო ფასები ივლისიდან ნოემბრამდე ეცემა, ნორმალური სეზონური დინამიკის შესაბამისად. თუმცა, 2026 წელს კლება უფრო მკვეთრად იყო გამოხატული ჭარბი წარმოებისა და მოთხოვნის შემცირების გამო. საცალო ფასები საბითუმო ფასების კლებას დაახლოებით 1.5 თვის დაგვიანებით რეაგირებს, რაც საბითუმო და საცალო ფასებს შორის დროებით უფსკრულს ქმნის.

საბითუმო ფასებზე ზეწოლის მთავარი ფაქტორი სტრუქტურული ბაზრის დისბალანსი იყო. 2026/27 წლების სეზონზე შაქრის წარმოება 6.25–6.6 მილიონი ტონით არის პროგნოზირებული, ხოლო შიდა მოხმარება დაახლოებით 5.6 მილიონი ტონით. ჭარბი რაოდენობა, სავარაუდოდ, 0.65–1.0 მილიონი ტონით იზრდება. ეს ჭარბი რაოდენობა საწყობის მარაგებში გროვდება, რაც ფასებზე კლების ზეწოლას ახდენს.

21/09/2026

მიღებული დადგენილება ამ ეტაპზე გამოსავალია, თუმცა გასათვალისწინებელია უკვე გაფორმებული საერთაშორისო კონტრაქტებიც. ვინაიდან, როგორც სილაგავა ამბობს, მკაფიოდ უნდა განისაზღვროს, შეეხება თუ არა გადასახადი უკვე არსებულ საიმპორტო ხელშეკრულებებს, რათა პურისა და ფქვილის ფასებთან დაკავშირებით გაუთვალისწინებელი გამოწვევები არ შეიქმნას.

„ჩვენ უნდა ვიცოდეთ, რა მოცულობის ხორბალი რეალურად მოყვანილი, რამდენი არის მათ შორის სასურსათო და ვის აქვს ეს ხორბალი, ანუ ფერმერთა რეესტრი უნდა არსებობდეს, რომ დაიგეგმოს ასეთი ღონისძიებები, როგორიც არის, მაგალითისათვის, ხორბალზე იმპორტის გადასახადის შემოღება. რატომ გვინდა ეს ყველაფერი? ეს ყველაფერი გვინდა იმიტომ, რომ ამ გადასახადის შემოღებით ჩვენ უნდა ვიცოდეთ, რა ვადით იმოქმედებს გადასახადი, რათა განვსაზღვროთ, რა რაოდენობა ხორბალი გვეყოფა ამ ვადაში და რა მოცულობის იმპორტირებული ხორბლის დამატება დაგვჭირდება.

არის კიდევ ერთი კითხვის ნიშანი — ამ გადასახადის შემოღება, თავისთავად ცხადია, მნიშვნელოვანია ფერმერისთვის, რათა ხელი შეეწყოს, მაგრამ ხომ არ მოხდება ისე, რომ იმპორტირებული ფქვილის აგრესიული შემოსვლა განხორციელდება? ასეთ შემთხვევაში თუ წისქვილკომბინატებს პრობლემები შეექმნა და გაჩერდა, თავისთავად ცხადია, ხორბლის მიღებაც კითხვის ნიშნის ქვეშ დადგება.

ამ კონკრეტულ შემთხვევაში ეს დადგენილება გამოსავალია, მაგრამ შემდგომში ეს პროცესი სწორად უნდა დაიგეგმოს იმისათვის, რომ შემდეგ სეზონებზე ყველა კითხვას გაეცეს პასუხი. მაგალითისათვის, კონტრაქტები გვაქვს გაფორმებული, შესაბამისად, შეეხება თუ არა ან როდიდან შეეხება ეს გადასახადი იმპორტირებულ ხორბალს, უნდა ვიცოდეთ”,

"ხორბლის იმპორტზე გადასახადის შემოღება მნიშვნელოვანია, რათა ფერმერებს ხელი შეეწყოს, მაგრამ ხომ არ მო...

21/09/2026

16/09/2026

რუსეთის ხორბლის ექსპორტი 2026 წლის სექტემბერში 60%-ით შემცირდება
მარცვლეულის ექსპორტი მოსალოდნელზე დაბალი იქნება. მაგალითად, სექტემბერში რუსეთიდან ხორბლის ექსპორტის არა მხოლოდ შემცირებას, არამედ დაახლოებით 60%-ით შემცირებას ველით 2025 წლის სექტემბერთან შედარებით“.
„თუ მარცვლეულზე ვსაუბრობთ, ივლისში, აგვისტოსა და სექტემბრის დასაწყისში ძირითადი ნაკადი ბალტიისპირეთზე გადავიდა. თუმცა, ეს მარშრუტი უფრო ძვირია ყველა სერვისის გათვალისწინებით, მათ შორის ვაჭრების მოგებისა და რუსეთის რკინიგზის ტარიფების, თუნდაც სუბსიდირებულის. (...) რას ნიშნავს ბალტიისპირეთი დიდი სამხრეთისთვის? ეს არის ტრანსპორტირების ხარჯები პლუს 40-50 დოლარი ტონაზე ნოვოროსიისკთან შედარებით. შესაბამისად, ბევრ შემთხვევაში ექსპორტი არაპრაქტიკულია“-ნიკოლაი ლიჩევი, ანალიტიკური ცენტრის „აგროტრენდის სემინარის“ ხელმძღვანელი

16/09/2026

რუსული მარცვლეულის ექსპორტი შავი ზღვის გავლით თითქმის შეჩერდა.ბალტიისა და კასპიის ზღვებისკენ მომარაგების რეორიენტაციამ ჯერ ვერ აანაზღაურა შავი ზღვის სიმძლავრის დაკარგვა. თუ ერთი წლის წინ მარცვლეულის ძირითადი ნაწილი აზოვი-შავი ზღვის აუზის გავლით გაიგზავნა, სექტემბრის დასაწყისში ბალტიისპირეთის პორტები უსტ-ლუგა (176,800 ტონა) და ვისოცკი (95,000 ტონა) წამყვანი გადაზიდვის პორტები გახდა. ასტრახანიდან 87,500 ტონა გაიგზავნა, ძირითადად ირანში.
16 სექტემბერი, 2026

რუსული მარცვლეულის ექსპორტი მკვეთრად შემცირდა სექტემბრის დასაწყისში შავი ზღვის ლოჯისტიკასთან დაკავშირებული პრობლემების გამო. რუსეთის მარცვლეულის კავშირის მონაცემებით, 1-დან 10 სექტემბრამდე 418,000 ტონა მარცვლეული და პარკოსანი კულტურები გაიგზავნა, რაც წინა წლის 2.4 მილიონ ტონასთან შედარებით 5.9-ჯერ ნაკლებია. ხორბლის ექსპორტი 6.5-ჯერ შემცირდა 294,000 ტონამდე, ხოლო ქერის ექსპორტი 7.3-ჯერ შემცირდა 43,000 ტონამდე.

ყველაზე მნიშვნელოვანი ცვლილებები პორტების ლოჯისტიკაში მოხდა. თუ ერთი წლის წინ მარცვლეულის ძირითადი ნაწილი აზოვი-შავი ზღვის აუზის გავლით გაიგზავნა, სექტემბრის დასაწყისში ბალტიისპირეთის პორტები უსტ-ლუგა (176,800 ტონა) და ვისოცკი (95,000 ტონა) წამყვანი გადაზიდვის პორტები გახდა. ასტრახანიდან 87,500 ტონა გაიგზავნა, ძირითადად ირანში.

ამასობაში, ტრადიციული სამხრეთის პორტების გავლით გადაზიდვები პრაქტიკულად შეჩერდა. სექტემბრის პირველ ათ დღეში ნოვოროსიისკიდან, აზოვიდან და ტამანიდან მარცვლეულის ექსპორტი პრაქტიკულად არ განხორციელებულა, რაც წინა წელთან შედარებით, შესაბამისად, 905,000, 192,000 და 88,000 ტონას შეადგენს. დონის როსტოვის გავლით გადაზიდვები წინა წლის 309,000 ტონასთან შედარებით 5,000 ტონამდე შემცირდა, ხოლო ტუაფსეს გავლით - 7,400 ტონამდე, რაც 93,500 ტონასთან შედარებით ნაკლებია.
ბალტიისა და კასპიის ზღვებისკენ მომარაგების რეორიენტაციამ ჯერ ვერ აანაზღაურა შავი ზღვის სიმძლავრის დაკარგვა. მარცვლეულის ექსპორტის პორტების რაოდენობა ცხრამდე შემცირდა, წინა წლის 36-თან შედარებით, ხოლო ექსპორტიორების რაოდენობა ცხრამდე შემცირდა, 44-თან შედარებით. თუ სამხრეთის ლოჯისტიკასთან დაკავშირებული პრობლემები გაგრძელდება, შიდა ბაზარზე და შესყიდვის ფასებზე ზეწოლა შესაძლოა მაღალი დარჩეს
- ლოჯისტიკური საკითხები უკვე ახდენს ზეწოლას შიდა ფასებზე. რუსეთის მარცვლეულის კავშირის მონაცემებით, მწარმოებლის ფასები ტონაზე 8,990 რუბლამდე, ანუ დაახლოებით 104 დოლარამდე დაეცა, რაც ათწლიანი მინიმუმია. ამასობაში, ნოვოროსიისკში რუსული ხორბლის ექსპორტის ფასი მნიშვნელოვნად მაღალი რჩება - დაახლოებით 212–214 აშშ დოლარი ტონაზე FOB, რაც მიუთითებს შიდა და საგარეო ბაზრებს შორის დიდ სხვაობაზე.

=========================================
საქართველოს ხორბლისა და გქვილის მწარმოებელთა ასოციაციის კომენტარი :
საქართველოში ხორბლის იმპორტი ხორციელდება სარკინიგზო( სადგური გარდაბანი) და სამანქანო( ზემო ლარსი) გზით , შესაბამისად რუსეთის შავი ზღვით ექსპორტის პრობლემები საქართველოზე არ მოქმედებს. საქართველოში ხორბლის იმპორტის ძირითადი ფაქტორი რუსეთის შიდა ფასებია რომელიც ეცემა- იხ. მასალაში : რუსეთის მარცვლეულის კავშირის მონაცემებით, მწარმოებლის ფასები ტონაზე 8,990 რუბლამდე, ანუ დაახლოებით 104 დოლარამდე დაეცა, რაც ათწლიანი მინიმუმია. ამასობაში, ნოვოროსიისკში რუსული ხორბლის ექსპორტის ფასი მნიშვნელოვნად მაღალი რჩება - დაახლოებით 212–214 აშშ დოლარი ტონაზე FOB, რაც მიუთითებს შიდა და საგარეო ბაზრებს შორის დიდ სხვაობაზე.