24/01/2026
*झोपेतील धक्का, हिसका तुम्हाला कधी जाणवतो का.....?*
समजा तुम्ही गाढ झोपेत आहात. अचानक तुम्हाला कोणीतरी ढकलले असे वाटते. धक्का, हिसका बसल्यासारखा वाटतो. उडी मारल्यासारखे वाटते. दचकून एकदम जाग येते. तुमच्या बाबतीत असे कधी झाले आहे काय?
घाबरु नका. हा कोणताही आजार नाही. याला *हिपनिक जर्क Hypnic jerk* असे म्हणतात. जगातील ६० ते ७० टक्के लोकांनी कधी न कधी हा अनुभव घेतलेला असतो. हा आजार नसून झोपेत शरीराला किंवा स्नायुंना बसलेला धक्का आहे. असे होण्याचे नक्की काय कारण आहे, हे अजूनही समजलेले नाही. पण पुढील परिस्थितीत असा धक्का बसण्याची शक्यता वाढते.
*१. तुम्ही झोपताना खूप चिंता, काळजी करीत आहात.
*२. झोपण्यापुर्वी दारु किंवा इतर अमली पदार्थ घेतले आहेत.
*३. संध्याकाळी उशीरा जोरदार व्यायाम केला आहे.
"४. तुम्ही चुकीच्या पद्धतीने झोपत आहात किंवा तुमची झोप अर्धवट झाली आहे.
*५. काही औषधांचे प्रमाण जास्त झाले आहे.
*हिपनिक धक्का टाळण्यासाठी पुढील गोष्टी करा...*
*१. झोपताना चिंता, काळजी करू नका. सकारात्मक विचार करा.
*२. रोज रात्री आठ तास झोप घ्या.
*३. आहारात मॅग्नेशियम, कॅलशियमचा समावेश करा. गोड आणि मीठ कमी करा. ताज्या भाज्या व फळे खा.
*४. झोपी जाण्यापूर्वी कमीतकमी सहा तास आधी व्यायाम करण्याचे टाळा.
*५. झोपण्यापूर्वी संगीत ऐका. एखादे पुस्तक वाचा. मेडीटेशन करा.
*६. झोपण्यापुर्वी अल्कोहोल, चहा, कॉफी घेणे टाळा.
*७. हिपनिक धक्का सारखा जाणवत असेल तर तुमच्या डॉक्टरांसोबत चर्चा करा.
*डॉ. आशिष गुरव,*
*सुनील इनामदार.*
