08/06/2020
Startup करण्यासाठी लागणारी "स्वतःची" मानसीक, शारिरीक आणि आर्थिक तैयारी.
Startup जितका ऐकायला Cool आणि Trendly वाटतो ते तितकाच Stressful आणि Struggling आहे. Youtube वरतीचे Motivational Video बघुन किंवा "शिव खेरा" चे पुस्तक वाचून तर तुम्ही निश्चितच हे करू शकणार नाही, Startup म्हणजे एका प्रकारचा व्यवसाय, उद्योग किंवा व्यापार आहे परंतु पारंपरिक पद्धतीच्या उद्योगापेक्षा खूप वेगळं त्यासाठी स्वतःला अगोदर त्या स्टार्टअप च्या मानसीकतेत प्रवेश द्यावं लागतं, मगच तुम्ही ते प्रत्यक्षपणे करण्यासाठी तैयार होऊ शकता
कारणकी स्टार्टअप हा एक प्रवास आहे ज्याचे अंतिम स्थळ प्रवास-प्रारंभी कधीच निश्चित करता येत नाही फक्त मार्ग ठरवता येते म्हणून या प्रवासासाठी लागणारी मानसिक, शारीरिक आणि आर्थिक "Packing" कशी करावी हे खालील मुद्यातून स्पष्ट होईल.
#1 मानसिकता -
Startup हे एक "कल्पने" पासून निर्माण होणारी गोष्ट आहे, ज्यास हल्ली आपण Idea बोलतो हा तेंव्हाच तुमच्या बुद्धीत येऊ शकतो जेंव्हा तुम्ही मुक्त विचार करण्याच्या मानसिकतेत असता
"हं अस कुठं असतंय व्हय" अस बोलणाऱ्यानी, तसेच "नौकरी अच्छि होती है, हर महिना पगार मिलती है" वाली मानसिकता असणाऱ्यानी Startup पासून हजार पाऊल लांब राहावे, Startup करणाऱ्याच्या मानसिकतेत फक्त आणि फक्त Startup असतं तेंव्हाच ते यशस्वी होत म्हणून मनात Startup हा शब्द येण्या अगोदरच आपली मानसिकता तपासून पहा.
#2 Startup क्षेत्राची तोंड ओळख आणि अभ्यास -
मानसिकता निर्माण झाल्यास लागलीच "उतावीळ नवरदेवा" सारखे काहीही निर्णय घेऊ नका Startup क्षेत्र हल्ली खूप मोठा आहे यात अनेक बाबी अभ्यासाव्या लागतात, Internet च्या माध्यमातून त्याची तोंड ओळख करून घ्या जितकी माहिती या क्षेत्रा बाबत अभ्यासता येईल अभ्यासा, Startup बाबतची थोडीशी संकल्पना स्पष्ट होईल आणि मग कळेल की "ये Startup किस चिडीया का नाम है".
#3 प्राथमिक स्वयअध्ययन
स्टार्टअप काय आहे हे माहित झाल्या नंतर स्वतःचे अध्ययन करून घ्या वाट्टेल तिथे एकांतात बसा आणि विचारा स्वतःला की का करायचे आहे स्टार्टअप??, कश्यासाठी करायचे आहे??, स्वतःला विचारा तैयार आहात का तुम्ही startup करण्यासाठी??, हे वाट पाहण्यासाठी आणि अफाट मेहनतीचा खडतर प्रवास पूर्ण करण्यासाठी?? की मधूनच पलायन करणार, पलायन करून Startup नाही केलं तर दुसर पर्याय काय आहे भविष्यात हे सगळं काही स्वतः मध्ये प्रश्न मंजुषा निर्माण करून मनातील खंबीर उत्तर शोधा आणि मग Startup चा प्रवास सुरु करा.
(हे फक्त प्राथमिक स्वयं अध्ययन आहे, या नंतर सुद्धा भरपूर स्वयं अध्ययन करावे लागतील )
#4 Startup ची निवड
Startup हे जितके मुक्त आणि पसरट आहे तितके जास्त उद्योग त्यात समावलेले आहेत, जशे एका मॉल मध्ये गेल्यावर हे घेऊ का ते घेऊ वाले मन होते तसेच काही या Startup चे आहे, म्हणून स्वतःसाठीच्या startup ची निवड करताना 3 गोष्टी लक्षात घ्या
1 तुमच्या आवडीचा क्षेत्र
2 त्याची बाजारात असलेली मागणी आणि पुरवठा
3 त्या क्षेत्रात विकास होण्यासाठीची असलेली संधी
या 3 गोष्टी तुमच्या Startup ला दीर्घ काळ खेळत राहण्यासाठी मदत करतील पण शेवटी तोच क्षेत्र निवडा ज्यात तुमची आवड आहे आणि जिथून तुम्ही व्यवसाय करू शकता कारणकी "Startup Starts with passion not just with money"
म्हणून तुमच्या आवडीचा क्षेत्रच तुमचा Startup आहे.
#5 सुसंवाद
जर का स्वयं अध्ययन आणि क्षेत्र निवड मध्ये निश्चित झाले की "मेरी दुल्हन Startup है" तर "मै Startup करणा चाहता हूं" याबाबत आई, वडील, भाऊ, बहीण, बायको (या व्यतरिक्त बाकीचे कोणीच नको) यांच्याशी सल्ला मसलीतीची प्रथम चर्चा करा त्यांना पटवून द्या पूर्ण संकल्पना, जर हुशार मित्र असतील तर त्यांच्या सोबत ही संवाद साधा (जर ते त्याच निगडित क्षेत्रातील असतील तर फक्त वर वरची चर्चा होऊद्या) आपण जे क्षेत्र निवडला आहे त्या क्षेत्रातील ईतर अनुभवी व्यक्ती सोबतही चर्चा करा संवाद साधा (पण कोणासही आपल्या Startup ची संकल्पना खोल पर्यंत देऊ नका).
#6 स्वतःची वर्तमान परिस्थिती
स्वतःची वर्तमान अवस्था काय आहे तुम्ही विद्यार्थी आहात, कर्मचारी आहात, विवाहित आहात की नाही, जोडीदार कमावता आहे नाही, घरून बागायत आहात नाही किंवा गुंठामंञी आहात की मोबाईल रिचार्ज साठी महाग आहात, कारणकी स्टार्टअप हे 1 वेळ खाऊ गोष्ट आहे पूर्ण पणे त्यात स्वतःला गुंतवावे लागते तेंव्हाच ते शक्य आहे startup उभा होण्यास महिने किंवा वर्ष अधिक लागतात तेवढे काळ तुमचे "पोट" कोणत्या गोष्टीवर टिकून राहणार याची काळजी नक्की घ्या.
(नोट - तुमच्या startup स्वप्नाचे भार आई वडिलांवरती कदापी टाकू नका)
#7 पेशन्स, धीर आणि टिकून राहणे
पेशन्स आणि धीर जरी एकच असले तरी या दोन्ही गोष्टी तुमच्या जवळ असायला हवेत स्टार्टअप एका दिवसात उभारत नाही आणि उभारल्यास एका दिवसात मोठा होत नाही, पोटचा बाळ जन्माला घालण्याची गोष्ट आहे नऊ महिने गर्भ संस्कार त्या नंतर देखभाल, शिक्षण, संस्कार, काळजी, पालन पोषण या सगळ्या गोष्टी प्रदिर्घ एका Startup साठी हव्या असतात, काही स्टार्टअप 1 दिवसात सुद्धा उभा राहिले आणि काहींना 10 वर्ष फक्त एवढेच की उभा तेच राहिले ज्याच्या कडे वाट बघण्याची क्षमता होती आणि टिकून राहण्याची कुवत.
#8 सगळं काही स्वतः करण्याची तैयारी
सगळं काही स्वतः करण्याची तैयारी ठेवा तुमचा startup तुम्हीच उभारू शकता किंवा तुम्हीच मोठा करू शकता बाकी कोणी नाही, incubator आणि Accelerator हे तुमच्या Startup ला उभा राहण्यासाठी ची मदत करतात किंवा मोठा होण्यासाठीच्या अडथळे दूर करतात, बाकी सगळं काही तुमचं असत नियोजन पासून ते वाटणी पर्यंत.
#9 स्वप्नरंजनात अडकू नका
सकाळी उठल्या पासून ते परत रात्री झोपे पर्यंत startup साठी च्या लाखो कल्पना तुमच्या मेंदूत येतील आणि सदैव येत राहतील आणि प्रत्येक स्वप्न हे सुनेहराच दिसून येणार पण हे तेवढेच नक्की के प्रत्येक स्वप्न हे तुमच्या कामाचा नाहीये आणि ते फक्त आणि फक्त स्वप्न आहे वास्तव नाहीये आणि एका वेळेत फक्त एकच startup उभारावा अनेक स्टार्टअप एकाच वेळी उभारण्यासाठी तितका अनुभव आणि मनुष्यबळ लागतो म्हणून जे क्षेत्र आणि संकल्पना startup साठी निवडली आहे फक्त त्याच एका गोष्टीस आपले स्वप्न समजून त्या साठी कष्ट करा आणि ते साध्य करा.
#10 नियोजनबद्ध जीवनशैली
नियोजनबद्ध जीवनशैली स्वीकारावी लागेल, अभ्यासु व्यक्तिमत्त्व असलेली व्यक्तीच नाविन्यपूर्ण कौशल्य प्राप्त करू शकते म्हणून प्रत्येक गोष्टीचा अभ्यास करण्याची जीवनशैली विकसीत करा, नवनवीन क्षेत्र, स्थळ, लोक, उदयोग समूह यांना भेट द्या तुम्ही जे Startup साठी क्षेत्र निवडले आहे त्याचा आराखडा निर्माण करा, त्या साठी लागणाऱ्या प्रत्येक गोष्टीचा खर्च आणि गरज अभ्यासून पहा, अनुभवी व्यक्ती सोबत त्याबाबत चर्चा करा Production Process, Financial Economic Situation, Agriculture industry, Packaging, Advertising and Branding, Marketing, Brand Positioning, Import Export, International Market बाबत अभ्यास करा, नवीन भाषा शिका, इंग्रजी भाषेचा ज्ञान जितक जास्त अवगत करता येईल करा, वाचन क्षमता वाढवा शब्दांना, वाचनांना, विचारांना दैनंदिन जीवनात जितके प्रत्यक्ष अवलंबून घेता येईल तितके घ्या.
#11 समूह कार्याची शैली अवगत करा
Startup एकट्याने होत नाही तुम्हाला कधी कधी भागीदारांची गरज लागेल, म्हणून व्यक्ती आणि त्याची गुण ओळखुण त्याची भागीदार म्हणून निवड करा, काम समान भागात वाटून घ्या कारणकी या गोष्टीमुळे startup ला वेग आणि विकास दोन्ही गोष्टी लवकरात लवकर साध्य होतील.
#12 No शासन, No राजकारण
तुमचे Startup उभे करण्यासाठी शासन कोणतीच सहाय्यता करत नाही उलट तुमच्या Start up मुळे त्यांना काय फायदा होऊ शकतो याचा प्रयत्न ते नक्की करतात, शासनाची कोणतीच योजना सध्या पर्यंत तरी Startup साठी सहाय्यकारी ठरली नाही म्हणून भविष्यातील शासणाकडून सहायतेची शक्यता कमीच, कोणता राजकारणी व्यक्ती सुद्धा तुमचे Startup उभे करण्यासाठी तुमची साहाय्यता करेल याचीही अपेक्षा भोवळीच कारण काय हे तुम्हालाही ठाऊकच आहे.....
#13 धर्मजात, अंधश्रद्धा, भक्ती या पासून लांब राहा -
Startup हे खूप Revolutionary गोष्ट आहे माझ्याच समाजातील लोकांसोबत मी बोलतो, त्याच धर्माचे लोक उद्योग करतात, त्या क्षेत्रात त्याच धर्माचा दबदबा आहे, या देवाला साखळे घातल्याने हे होईल, तमुक केल्याने अमुक होईल या सगळ्या गोष्टी पासून मुक्त होण्याची मानसिकता तैयार ठेवा, कारणकी Startup चालतो Science, Technology, Environment, industrial Revolution, Upgradation, Liquidity, Economics वर "बाकी सब मोह माया है".
#14 सतत नवीन काही करण्याची आणि स्वीकारण्याची ओढ -
स्वतः मध्ये सतत नवीन काही निर्माण करण्याची ओढ अवगत करावी लागेल कारणकी स्वतःला वेळेनुसार बदलणे हे काळाची गरज असते माझी संस्कृती, माझा गाव, माझी लोक, माझा राज्य माझा हे माझं ते जर या संकुचित गोष्टीत अडकून राहिलात तर नवीन काहीच साध्य होणार नाही, नवीन लोक, नवी शहरे, नवी बाजारपेठ, नवीन क्षेत्र येवढेच नाही तर नवीन चुका सुद्धा मान्य करा तेंव्हाच काही बदल घडेल.
फक्त या काही गोष्टी करून तुमचा Startup उभा राहणार नाही त्या साठी अजून खूप काही करावं लागेल पण या सगळ्या गोष्टी करून तुम्ही Startup उभं करण्यासाठी स्वतःला मानसिक, शारीरिक, आर्थिक रित्या तैयार करू शकता हे मात्र अचूक आणि नक्की आहे.
नोट - Startup करणे सुद्धा UPSC आणि MPSC सारखच आहे, सगळ्यांना नाही जमत पण एक गोष्ट वेगळी आहे ते की Startup चा प्रत्येक attempt तुम्हाला बाजारपेठेत एक नवीन ओळख निर्माण करून देतो आणि इथे आरक्षण व एजबार सारख्या थुकरट गोष्टी बिलकुलही नाहीत कारणकी Startup हे स्वतंत्र लोकांचा क्षेत्र आहे गुलामगिरी चा नाही.
©