လမင္း-ဝါယာရိန္းနွင့္ လ်ွပ္စစ္မီးျပုျပင္ေရး ဝန္ေဆာင္မွု့

01/11/2025

What is Choke Coil ?
Choke coil ဆိုတာက electrical နဲ့ electronic နယ်ပယ်မှာအသုံးများတဲ့ ပစ္စည်းတစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ တကယ်တော့ choke coil ဆိုတာက inductive coil တစ်ခုပါဘဲ။ တကယ်တော့ choke coil က inductive coil တစ်ခုဖြစ်ပြီး inductor အလုပ်လုပ်သလိုမျိုး လုပ်ဆောင်ပါတယ်။ Choke coil က high frequency signal (သို့မဟုတ်) ac current ကို block ပြီးတော့ low frequency signal (သို့မဟုတ်) dc current ကို pass ပေးခြင်းကို အဓိကလုပ်ဆောင်ပါတယ်။ Choke coil ကို ferromagnetic material နဲ့ပြုလုပ်ထားတဲ့ အူတိုင် (core) ပေါ်မှာ ဝါယာကြိုးနဲ့ရစ်ပတ်ပြီးပြုလုပ်ထားတာဖြစ်ပါတယ်။

Properties of choke coil

1) Choke coil ရဲ့အတွင်းပိုင်းခုခံမှုက အလွန်နည်းပါတယ်။

2) လျှပ်စီး (current) စီးဆင်းတဲ့အခါမှာ choke coil ရဲ့ inductive reactance က frequency နဲ့တိုက်ရိုက်အချိုးကျပြီးပြောင်းလဲပါတယ်။

3) Frequency တိုးလာတယ်ဆိုရင် inductive reactance ကတိုးလာပြီးတော့ frequency လျော့လာတယ်ဆိုရင် inductive reactance က လျော့လာပါမယ်။

4) Choke coil က frequency များပြီး inductive reactance များလာတဲ့အတွက် impedance ကိုဖြစ်စေပါတယ်။

5) Choke coil ရဲ့ အဓိကလုပ်ဆောင်ချက်ကတော့ dc current နဲ့ low frequency ac ကို pass ပေးပြီးတော့ high frequency ac ကို block ပါတယ်။

6) Reactance ဂုဏ်သတ္တိအရ choke coil ကလျှပ်စီး စီးဆင်းမှုလားရာနဲ့ဆန့်ကျင်ပြီး ခုခံမှုဂုဏ်သတ္တိမရှိပါဘူး။ ဒါကြောင့် ပါဝါဆုံးရှုံးမှုနည်းပါတယ်။

7) Choke coil က inductor (သို့မဟုတ်) inductive coil တစ်ခုဖြစ်ပြီး လျှပ်စစ်စွမ်းအင်ကို သံလိုက်စက်ကွင်းအနေနဲ့ သိုလှောင်နိုင်ပါတယ်။

8) Choke coil က electromagnetic interference (EMI) ကိုထုတ်နိုင်ပါတယ်။

#မူးရင်း

26/02/2020

https://www.facebook.com/456302214412157/posts/3645791285463218/

04/11/2019

Generator kVA/kW တွက်ချက်ခြင်း''

ကျွန်တော်တို့ Generator တစ်လုံးဝယ်ရင် kVA/kW ကိုအနီးစပ်ဆုံး အဆင်ပြေအောင် ဘယ်လိုတွက်ချက်ကြမလဲ??

Generator ဆိုတာကတော့ လူတိုင်းသိပြီးသား ပစ္စည်းတစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ Mechanical Energy ကို Electrical Energy အဖြစ်ပြောင်းပေးတဲ့ ပစ္စည်းတစ်ခုပါ။ တစ်နည်းအားဖြင့် Electricity ကို generate လုပ်ပေးတဲ့အတွက် Generator လို့ ခေါ်ကြခြင်းလဲ ဖြစ်ပါတယ်။

Generator တွေမှာ output power ကို kVA တွေနဲ့ ပြလေ့ ရှိပါတယ်။ kVA တန်ဖိုးကြီးလာတာနဲ့အမျှ Generator ရဲ့ စျေးလဲ ကြီးလာမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဥပမာ 20kVA၊ 45kVA အစရှိသဖြင့်ပေါ့လေ။ 45kVA မို့လို့ သူ့ရဲ့Output Power ကို 45kW ထွက်မယ်လို့ အမှတ်မှားတတ်ကြပါတယ်။ တကယ့်လက်တွေ့မှာတော့ 45kVA မီးစက်တစ်လုံးဟာ 45kW မထွက်ပါဘူး။ 45kVA ကို Apparent Power လို့ခေါ်ပါတယ်။

Power factor = Effective Power ÷ Apparent Power
ဆိုတဲ့ ပုံသေနည်းနဲ့ ရှင်းမှ တကယ်သုံးနိုင်မဲ့ kW ထွက်လာမှာပါ။

သူပေးထားတဲ့ 45kVA ကို power factor တန်ဖိုး 0.8 နဲ့ မြှောက် (×) လိုက်မယ်ဆိုရင်တော့ တကယ်အသုံးပြုနိုင်မဲ့ kW ကိုရမှာဖြစ်ပါတယ်။

45kVA × 0.8 = 36kW ကိုသာ တကယ်အသုံးပြုနိုင်မှာပါ။ 36kW ကိုတော့ Effective Power လို့ခေါ်ကြပါတယ်။

အချို့ 50Hz, 60Hz နှစ်မျိုးသုံးနိုင်တဲ့ မီးစက်တွေမှာဆိုရင် တစ်မျိုးပြန်တွက်ရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဥပမာ 45kVA မီးစက်ဆိုရင် 60Hz မှာမှ 45kVA ရတယ်လို့ ဆိုလိုတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ကျွန်တော်တို့ မြန်မာနိုင်ငံဟာ 50Hz ကိုသာ သုံးတဲ့အတွက် 50Hz အတွက် kVA ကိုရအောင် အရင်တွက်ရပါမယ်။ သုံးချက်တွက်နည်းနဲ့ တွက်လို့ရပါတယ်။
For 60Hz >>> 45kVA
For 50Hz >>> ???
(50×45) ÷ 60 = 37kVA ထွက်လာပါတယ်
အဲ့ဒီ 37kVA ကိုမှ Power Factor တန်ဖိုး 0.8 နဲ့ ထပ်မြှောက်ပေးရမှာပါ။
37kVA × 0.8 = 29.6kW

50Hz တစ်မျိုးတည်းသာ သုံးနိုင်တဲ့ 45kVA မီးစက်ဝယ်မယ်ဆိုရင်တော့ 36kW ကို အမှန်တကယ် သုံးနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။

50Hz နဲ့ 60Hz နှစ်မျိုးသုံးနိုင်တဲ့ 45kVA မီးစက်တစ်လုံးကို ဝယ်မယ်ဆိုရင်တော့ 29.6kW သာ အမှန်တကယ် အသုံးပြုနိုင်မယ်လို့ဆိုလိုပါတယ်။

အိမ်သုံး/လုပ်ငန်းသုံးပစ္စည်းတွေရဲ့ Watt တန်ဖိုးတွေကို ပေါင်းပြီး Generator တစ်လုံးကိုရွေးချယ်တဲ့အခါမှာလည်း အချို့သော ပစ္စည်းများဟာ ရှိရင်းစွဲ Watt တန်ဖိုးထက် ပိုပြီးတွက်ပေးရတာကို သိထားရပါမယ်။

Fluorescent Light (အိမ်သုံးမီးချောင်း)တွေဆိုရင် မူလတန်ဖိုးရဲ့ ၂ဆ (သို့) ၃ဆ နဲ့တွက်ရပါတယ်။
အုတ်ဖောက်တဲ့ Gun ( Drilling Machine) တွေဟာလဲ ၂ဆ (သို့) ၃ဆနဲ့ တွက်ပေးရမှာပါ။
Motor, Compressor တို့လို Starting Ampere များတဲ့ ပစ္စည်းတွေကိုတော့ မူလ Watt တန်ဖိုးထက် ၃ဆ (သို့) ၅ဆ ပိုတွက်ပေးရပါတယ်။

ဥပမာ - ၄ပေမီးချောင်းဆယ်ချောင်း၊ မော်တာ 10000 Watt သုံးလုံး အတွက် သင့်တော်မဲ့ kVA ကိုတွက်ပါဆိုရင်
* ၄ပေ မီးချောင်း မူလ Watt - 40W × 2 = 80W
တစ်ချောင်းကို 80W နဲ့ အနည်းဆုံးတွက်ပေးသင့်ပါတယ်။ ဆယ်ချောင်းဆို 800W ရပါမယ်
* 10000W မော်တာတစ်လုံးအတွက် အနည်းဆုံး 30000W တွက်ပေးရပါမယ်။ သုံးလုံးဆိုရင် 90000W ရပါမယ်

90000W + 800W = 90800W ~ 91kW

91kW ÷ 0.8 (power factor) = 113.75kVA

၄ပေမီးချောင်းဆယ်ချောင်းနဲ့ 10000W မော်တာသုံးလုံးအတွက် သင့်တော်မဲ့ kVA ကတော့ 113.75 kVA လို့ပြောနိုင်ပါတယ်။
သိုပေမဲ့ ဒီ kVA ပမာဏဟာ safe မဖြစ်သေးပါဘူး။ Generator ရောင်း/ငှါး လုပ်ကြတဲ့ ကုမ္ပဏီတွေက safe ဖြစ်စေဖို့အတွက် 113.75 kVA ရဲ့ 20%ကို ထပ်မံပေါင်းထည့်လေ့ ရှိကြပါတယ်။

20% of 113.75 kVA = 22.75kVA

113.75 + 22.75 = 136.5kVA

နောက်ဆုံးအနေနဲ့ ၄ပေမီးချောင်း ဆယ်ချောင်းနဲ့ 10000W မော်တာ သုံးလုံးအတွက် သင့်လျော်သော မီးစက်မှာ 136.5 kVA မီးစက်ဖြစ်ပါတယ်။

Credit #

03/11/2019

17/10/2019

https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=2389064828023054&id=100007586801013

02/12/2017

မိန္​းက​ေလးျဖစ္​တဲ့သင္​ တစ္​​ေယာက္​တည္​း ႐ွိတဲ့အခ်ိန္​ တစ္​ရပ္​ကြက္​လံုး မီးလာ​ေပမယ္​့ သင္​့အိမ္​တစ္​အိမ္​တည္​း မီးပ်က္​သြားခဲ့ရင္​ ဘယ္​လိုလုပ္​မလဲ...

အဲ့ဒီလို မီးပ်က္​သြားရတယ္​ဆိုတာ.. ဖ်ဴးစ္​ ဒါမွမဟုတ္​ Breaker
​ေတာ့ က်သြား​ေလာက္​ၿပီ။
၁။ ႀကိဳး
၂။ ခလုပ္​ခံု
၃။ လွ်ပ္​စစ္​ပစၥည္​း တစ္​ခုခုမွာ ျဖစ္​​ေနၿပီ​ေပါ့... အိုကီ...

စၿပီး​ေတာ့ အ​ေျဖ႐ွာၾကရ​ေအာင္​...

Test one။ ။ အ​ေကာင္းဆံုးက​ေတာ့ အ​ေမ​ေပးခဲ့တဲ့ မ်က္​လံုး ရယ္​ ႏွာ​ေခါင္​းရယ္​ ကိုသံုးၿပီး​ေတာ့ အာရံုခံၾကည္​့ပါ။ ​ေညႇာ္​နံရ​ေနလား။ ဘယ္​ကရလဲ ။ ဘယ္​အခန္​းကလဲ ။ ​ေဟာ... အနံရတာ​သိၿပီ.. ။ ဒီအခန္​းက ပဲ.... ဒီအခန္​းမွာ႐ွိတဲ့ ဝါယာႀကိဳး၊ ခလုပ္​ခံု ၊ လွ်ပ္​စစ္​ပစၥည္​း​ေတြကို လွည္​့ပတ္​ၾကည္​့ပါ။ မဲ​ေနတာ မီးခိုးမိႈင္​းျဖစ္​​ေနတာ ​ေတြ႔ၿပီဆိုရင္​ တရားခံက အဲ့ဒါပဲ​ေလ... အဲ့တရားခံကို အသစ္​သာ လဲလိုက္​ပါ.. အို​ေကပါၿပီ...

မ​ေတြ႔​ေတာ့ဘူး။ အို​ေက..
Test two ။ ။ အဲ့ဒါဆိုရင္​​ေတာ့ ပတ္​လမ္​းထဲမွာ တစ္​ခုခု​ေတာ့ လြဲသြားၿပီ။ မီး​ေခ်ာင္​းကလား မီးလံုးကလား ပန္​ကာလား အဝတ္​​ေလွ်ာ္​စက္​လား ဟာ.... ဘယ္​ကျဖစ္​တာလဲဟာ.. အို​ေက..
​ေသခ်ာသြား​ေအာင္​ ...
၁။ တစ္​အိမ္​လံုး ႐ွိသမွ်မီး​ေတြ ပိတ္​။ သံုး​ေနတဲ့ လွ်ပ္​စစ္​ပစၥည္​း​ေတြ ႀကိဳးျဖဳတ္​။
၂။ ဖ်ဴးစ္​ အသစ္​ျပန္​တပ္​ ဒါမွမဟုတ္​ breaker ကို ျပန္​တင္​။
၃။ တစ္​အိမ္​လံုးက မီး​ေတြကို တစ္​ခုခ်င္​းစီလိုက္​ဖြင္​့။
၄။ ဖြတ္​ ဒါမွမဟုတ္​ ​ေတာက္​ ဆိုပီး မီးျပန္​ပ်က္​သြားရင္​ ​ေသခ်ာပီ..
အဲ့​ေကာင္​ တရားခံ.... အဲ့​ေကာင္​ကို အသစ္​လဲ ၿပီးၿပီ​ေပါ့....
ဖ်ဴးစ္​ျပန္​ျဖဳတ္​ ခလုပ္​ခံုကို ဖြင္​့ၾကည္​့ ​ေလာင္​​ေနတာ ႀကိဳးပူး​ေနတာ​ေတြ႔ရင္​ (ဓာတ္​ပံု႐ိုက္​ facebook ​ေပၚတင္​.. မွားလို႔ ျပန္​တပ္​ရင္​ ႀကိဳး​ေတြ မမွတ္​မိ​ေတာ့မွာစိုးလို႔ပါ ) ျဖဳတ္​... ပံုစံတူ ဆိုင္​မွာျပၿပီး ျပန္​ဝယ္​တပ္​... အို​ေကၿပီ​ဗ်ာ..

ဟာ... မီးလံုး​ေတြဖြင္​့တာလည္​း ကုန္​ၿပီ။ မ​ေတြ႔​ေသးဘူး။
Test three။ ။ လွ်ပ္​စစ္​ပစၥည္​း​ေတြ ပလပ္​ထိုး၊ တစ္​ခုခ်င္​းစီဖြင္​့ၾကည္​့... ​​ျပန္​ပ်က္​သြားျပန္​ၿပီ.... အဲ့ဒါ မီးပူ​ေၾကာင္​့ မီးဖို​ေၾကာင္​့ ပန္​​ကာ​ေၾကာင္​့ လက္​ညႇိဳးသာ ထိုးပလိုက္​​ေပ​ေတာ့​..​ေနာက္​မွပဲ
ျပင္​ဆိုင္​ပို႔ရင္​ပို႔ ဒါမွမဟုတ္​ အသစ္​သာဝယ္​​ေတာ့​ဗ်ဳိ႕....

ဟား..... လွ်ပ္​စစ္​ပစၥည္​း​ေတြ အကုန္​ဖြင္​့တာလည္​း ဘာမွမထူးဘူး.. ( သင္​့မွာ ​ေရြးခ်ယ္​ခြင္​့ မ႐ွိ​ေတာ့ပါဘူး )
မီးသမားသာ ​ေခၚ​ပါ​ေတာ့​ေလ.. သူတို႔က ပိုကြၽမ္​းတာ​ေပါ့...
လွ်ပ္​စီး​ေၾကာင္​း ပမာဏ​ေတြတိုင္​းမယ္​။ သံုးစြဲပမာဏ​ေတြတြက္​မယ္​။ လိုအပ္​တာကို ျပန္​ျပင္​​ေပးၾကပါလိမ္​့မယ္​။

ကဲ... ဒီ​ေလာက္​ဆိုရင္​ သင္​ကိုယ္​တိုင္​ ျပႆနာ တစ္​ခုကို
​ေျဖ႐ွင္​းၿပီး ျဖစ္​မယ္​လို႔ ထင္​ပါတယ္​။ ဖ်ဴးစ္​ ပ်က္​ရျခင္​းအ​ေၾကာင္​း​ေတြမွာလည္​း ဒီအ​ေၾကာင္​းအရာ​ေတြက ၈၀ ရာခိုင္​းႏႈန္​း​ေလာက္​က
​ေသခ်ာ​ေနတာကိုး....

သင္​့အိမ္​ အခု မီးမပ်က္​​ေသးလည္​း ပ်က္​လာမယ္​့အခ်ိန္ ႐ွိလာရင္​
​ဗ်ာမမ်ားရ​ေတာ့​ေအာင္​ ဒီ Post ကို ခဏ Save ထားလိုက္​​ေပါ့​ဗ်ာ။

ဤ Post ကို မိန္​းက​ေလးမ်ားအတြက္​သာ ရည္​ရြယ္​ပါတယ္​ ခင္​ည။
အဆင္​​ေျပၾကပါ​ေစ​ဗ်ား။

#မူရင္း credit