08/09/2026
วันที่ 8 กันยายน 2569 – รศ.ดร.บัญชา ขวัญยืน พร้อมด้วย คุณชิษนุวัฒน์ มณีศรีขำ และคณะวิจัย ลงพื้นที่หารือร่วมกับ เจ้าหน้าที่โครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาฝั่งขวาราชบุรี คณะกรรมการบริหารจัดการน้ำชลประทาน (JMC) และคณะผู้วิจัย เพื่อเร่งหาแนวทางการปรับปรุงระบบบริหารจัดการน้ำในลุ่มน้ำแม่กลองฝั่งตะวันตก หลังพบพื้นที่ปลายน้ำกำลังเผชิญวิกฤตขาดแคลนน้ำอย่างหนัก
เปิดสาเหตุวิกฤตน้ำราชบุรีฝั่งขวา รายงานจากการหารือระบุว่า โครงการราชบุรีฝั่งขวากำลังเผชิญปัญหาหนักใน 3 ประเด็นหลัก ซึ่งส่งผลกระทบเป็นลูกโซ่ ได้แก่:
1.ข้อจำกัดด้านระยะทาง: คลองส่งน้ำมีความยาวกว่า 100 กิโลเมตร ทำให้น้ำไหลไปไม่ถึงพื้นที่การเกษตรและชุมชนบริเวณปลายคลอง
2.ปัญหาโครงสร้างต้นน้ำ: โครงสร้างบริเวณต้นน้ำของโครงการท่ามะกามีปัญหา ส่งผลให้ปริมาณน้ำที่ส่งต่อลงมาลดลงจากที่ออกแบบไว้ประมาณ 90 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที เหลือเพียง 70 กว่าลูกบาศก์เมตรต่อวินาทีเท่านั้น
3.วิกฤตการแย่งชิงน้ำ: ปริมาณน้ำที่ลดลงเมื่อประกอบกับภาวะฝนทิ้งช่วง ทำให้เกิดการแย่งชิงน้ำระหว่างภาคส่วนต่างๆ โดยเฉพาะภาคการผลิตน้ำประปาที่ต้องรับภาระหนักและได้รับผลกระทบโดยตรงจากการดึงน้ำไปใช้ของกลุ่มอื่น
เพื่อเป็นการแก้ปัญหาวิกฤตภัยแล้งและการจัดสรรน้ำอย่างยั่งยืน ที่ประชุมได้เสนอมาตรการสำคัญ 4 ประการ ดังนี้:
1.ปรับเกณฑ์การบริหารจัดการน้ำ: เตรียมประกาศใช้เกณฑ์การจัดสรรน้ำใหม่ เพื่อให้เกิดความชัดเจนและลดข้อขัดแย้งระหว่างกลุ่มผู้ใช้น้ำในพื้นที่
2.ลดการใช้น้ำในภาคอุตสาหกรรม: มุ่งส่งเสริมให้โรงงานต่างๆ ลดปริมาณการใช้น้ำลง ควบคู่ไปกับการบริหารจัดการเพื่อเพิ่มผลตอบแทนให้สูงขึ้น
3.ส่งเสริมเทคโนโลยีการเกษตร: ผลักดันให้เกษตรกรปรับตัวโดยหันมาใช้ระบบน้ำหยด ซึ่งจะช่วยประหยัดทรัพยากรน้ำได้อย่างเป็นรูปธรรม
4.เร่งซ่อมแซมโครงสร้าง: เตรียมแผนปรับปรุงคลองส่งน้ำที่ทรุดโทรม และเร่งกำจัดสิ่งกีดขวางทางน้ำเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการไหลเวียนของน้ำตลอดสาย