16/09/2026
TOP 3 GIAO DỊCH MÀ CHỈ CÓ HÓA ĐƠN THÔI LÀ CHƯA ĐỦ.
01. Thuê freelancer, cộng tác viên hoặc chuyên gia thực hiện một công việc.
Giả sử công ty cần một chuyên gia hỗ trợ triển khai một dự án trong ba tháng. Hai bên có hợp đồng khoán việc, công việc được thực hiện, công ty thanh toán và xử lý các nghĩa vụ liên quan theo hồ sơ thực tế.
Nhìn qua, giao dịch đã hoàn thành.
Nhưng thử một năm sau mở lại hồ sơ. Nếu trong folder chỉ còn một bản hợp đồng ghi khá chung chung rằng “Hỗ trợ triển khai dự án A” cùng với chứng từ thanh toán, liệu một người không tham gia dự án có biết chuyên gia đó thực sự đã làm gì?
Phạm vi công việc cụ thể là gì, thực hiện trong khoảng thời gian nào, kết quả cần bàn giao ra sao? Có báo cáo, file công việc, sản phẩm hay tài liệu nào được tạo ra không? Ai xác nhận công việc đã hoàn thành và số tiền thanh toán được xác định dựa trên căn cứ nào? Các hồ sơ, nghĩa vụ liên quan tới việc thuê cá nhân đã được xử lý ra sao?
02. Thuê một doanh nghiệp khác cung cấp dịch vụ
Đây có lẽ là tình huống còn phổ biến hơn với các doanh nghiệp dịch vụ chuyên môn.
Công ty thuê một đơn vị làm marketing, tư vấn, đào tạo, thiết kế, IT, nghiên cứu hoặc một dịch vụ chuyên môn khác. Nhà cung cấp gửi hóa đơn 50 triệu, kế toán nhận hóa đơn và công ty chuyển khoản 50 triệu.
Có hóa đơn. Có thanh toán.
Nhưng thử hỏi thêm một câu:
50 triệu ấy, doanh nghiệp thực sự nhận được cái gì?
Với hàng hóa, đôi khi chúng ta còn có thể nhìn thấy hàng được giao, được nhập kho hoặc đưa vào sử dụng. Nhưng với dịch vụ, thứ doanh nghiệp mua nhiều khi tồn tại dưới dạng kết quả công việc.
03. Công ty bán một gói dịch vụ và đã nhận tiền từ khách hàng
Giao dịch thứ ba, mình đổi chiều một chút. Lần này doanh nghiệp không phải bên mua. Chúng ta là bên bán.
Giả sử công ty bán một gói tư vấn ba tháng trị giá 60 triệu. Khách hàng đồng ý, chuyển tiền và công ty lập hóa đơn theo quy định áp dụng cho giao dịch. Tiền đã về tài khoản.
Ở góc độ người làm kinh doanh, rất dễ có cảm giác: “Deal này xong rồi.”
Nhưng chưa chắc.
Bởi còn một câu hỏi khác mà CEO cần nhìn:
Doanh nghiệp đã nhận tiền. Nhưng doanh nghiệp còn phải làm gì để hoàn thành nghĩa vụ với khách hàng?
60 triệu là thanh toán toàn bộ hay một phần? Phạm vi gói dịch vụ gồm những gì, thực hiện từ khi nào đến khi nào? Ai chịu trách nhiệm delivery, có những mốc bàn giao nào và khi nào dịch vụ thực sự được xem là hoàn thành? Nếu khách hàng dừng giữa chừng thì xử lý ra sao? Khi kết thúc, bằng chứng nào cho thấy công ty đã hoàn thành phần việc đã cam kết?
RÕ TRONG 10 PHÚT
Tuần này, các anh chị thử chọn một trong ba giao dịch: một hợp đồng thuê freelancer/chuyên gia đã hoàn thành, một khoản thuê dịch vụ tương đối lớn hoặc một gói dịch vụ công ty đã bán và đã thu tiền.
Đừng chọn giao dịch vừa xảy ra tuần trước. Hãy thử chọn một giao dịch từ 6–12 tháng trước, bởi lúc ấy trí nhớ của chúng ta bắt đầu bớt đáng tin hơn một chút. 😄
Full bài viết mời cả nhà đọc ở link bản tin ở phần bình luận nhé!