04/11/2014
Vaji i Ullirit Ă«shtĂ« eksponenti mĂ« i madh i yndyrave gjysmĂ« tĂ« ngopura dhe Ă«shtĂ« komponenti kryesorĂ« i DietĂ«s Mediterane. Vaji ullirit Ă«shtĂ« lĂ«ng natyral qĂ« ruan shijen, aromĂ«n, vitaminat dhe pĂ«rbĂ«rĂ«sit e frytit tĂ« ullirit. Vaji ullirit Ă«shtĂ« i vetmi vaj qĂ« mund tĂ« konsumohet ashtu si Ă«shtĂ« â i freskĂ«t posa tĂ« shtrydhet nga ulliri. TĂ« mirat shĂ«ndetĂ«sore tĂ« vajit tĂ« ullirit janĂ« si pĂ«r shkak tĂ« pĂ«rmbajtjes sĂ« lartĂ« tĂ« acideve tĂ« yndyrave gjysmĂ« tĂ« ngopura ashtu edhe pĂ«r shkak tĂ« pĂ«rmbajtjes sĂ« lartĂ« tĂ« substancave anti oksiduese.
Studimet tregojnĂ« se vaji ullirit ofron mbrojtje kundĂ«r sĂ«mundjes sĂ« zemrĂ«s duke kontrolluar nivelet e kolesterinĂ«s LDL (âkeqeâ) gjersa shtojnĂ« nivelet e kolesterinĂ«s HDL (âtĂ« mirĂ«â). Nuk ka vaj tjetĂ«r natyral i prodhuar qĂ« ka sasi mĂ« tĂ« madhe tĂ« yndyrave gjysmĂ« tĂ« ngopura sikur vaji ullirit.
Vaji ullirit shumë mirë tolerohet nga stomaku. Në fakt funksionet mbrojtëse të vajit të ullirit kanë efekte të dobishme në ulcerë dhe gastriti. Vaji ullirit aktivizon sekrecionin e vrerit dhe hormoneve të pankreasit shumë më shumë në mënyrë natyrale sesa barnat e dhënë me përshkrim të mjekut. Dhe rrjedhimisht zvogëlon ndodhin e formimit të gurëve të tëmthit.
Vaji i Ullirit dhe Sëmundja e Zemrës
Studimet tregojnĂ« se njerĂ«zit qĂ« konsumojnĂ« 25 mililitra (mL) â rreth 2 lugje gjelle â tĂ« vajit tĂ« ullirit (virgin olive oil) çdo ditĂ« pĂ«r njĂ« javĂ« kan treguar mĂ« pak oksidim tĂ« kolesterniĂ«s LDL dhe nivele mĂ« tĂ« larta tĂ« pĂ«rbĂ«rĂ«sve anti oksiduese nĂ« gjak, veçanĂ«risht fenolĂ«ve.
Por, përderisa të gjitha llojet e vajit të ullirit janë burim i yndyrave gjysmë të ngopura, Vaji Ullirit EXTRA VIRGIN që del nga shtypja e parë e ullinjve përmban nivele më të larta anti oksiduese, veçanërisht të vitaminës E dhe fenolëve, për shkak se është procesuar më pak.
Vaji ullirit është një ndër vajrat e mira, vaj me yndyrë shëruese. Shumica e njerëzve nuk kanë probleme me të për shkak se nuk çrregullon proporcionin kritik të omega 6 ndaj omega 3sh*t dhe se shumica e acideve yndyrore në vaj të ullirit janë në fakt vaj omega 9, që është gjysmë i ngopur.
Vaji i Ullirit dhe Kanceri i Zorres Se Trashe
Hulumtuesit Spanjoll sugjerojnë se nëse e fusni vajin e ullirit në dietën tuaj (në ushqimet tuaja) ofrohen edhe dobitë e parandalimit të kancerit në zorre. Studimet e tyre tregojnë se minjtë e ushqyer me vaj ulliri ishin më pak në rrezik ndaj kancerit të zorrës se sa ata që janë ushqyer me vaj tjetër. Në fakt minjtë që janë ushqyer me vaj ulliri kishin përqindje të ulët të kancerit në zorre gati të njëjtë me ata që janë ushqyer me vaj peshku. Dhe disa studime tjera veç më e kanë lidhur vajin e ullirit me zvogëlimin e rrezikut ndaj kancerit në zorrë.
Llojet e Vajit të Ullirit
Në përgjithësi vaji ullirit nxirret nga shtypja e ullinjve (kjo dihet). Por, vaji i ullirit vije në lloje të ndryshme, varësisht nga sasia e shtypjes që është përfshirë. Llojet janë:
Extra Virgin â qĂ« konsiderohet mĂ« e mira, mĂ« sĂ« paku e procesuar, dhe pĂ«rmban vajin nga shtypja e parĂ« e ullinjve.
Virgin â nga shtypja e dytĂ«.
Pure â ndĂ«rhynĂ« nĂ« procese sikur filtrime dhe rafinim.
Extra light â ndĂ«rhynĂ« procese tĂ« shumta dhe mbanĂ« vetĂ«m pakĂ« shije tĂ« ullirit.
Kur blen vaj tĂ« ullirit ju sigurisht se dĂ«shironi tĂ« bleni vaj tĂ« kualitetit tĂ« lartĂ« EXTRA VIRGIN. Vaj i cili vije nga shtrydhja e parĂ« e ullinjve, nxirret pa pĂ«rdor nxetĂ«sin apo kemikale, dhe se nuk ka shije tjetĂ«r pĂ«rpos tĂ« ullirit e mu pĂ«r kĂ«tĂ« ka statusin âextra virginâ. Sa mĂ« pakĂ« qĂ« procesohet ulliri aq mĂ« afĂ«r shijes natyrale dhe aq mĂ« i mirĂ« e me i shenetshem. A ka edhe ndonjĂ« arsye tjetĂ«r pĂ«r tĂ« cilĂ«t mundemi tĂ« pĂ«rdorim vajin e ullirit, nĂ«se po atĂ«herĂ« fol, tregona nĂ« komente.
