16/01/2025
8 vragen over het onderhoud van je cv-ketel (en waarom je die maar beter op tijd laat controleren)
Met de wintertemperaturen draaien veel cv-ketels overuren. Maar om die ketel veilig en efficiënt te doen werken, is het essentieel dat die goed onderhouden is. Een onderhoud is wettelijk verplicht, en kan je zowel energie als geld besparen. Wat zijn de regels rond zo'n onderhoud? En wat riskeer je als je het per ongeluk vergeet? Experten Lotte Ringoot, Kurt Van Campenhout en Barbara Van Speybroeck leggen uit. “Het loont zeker de moeite om verschillende offertes op te vragen.”
1. Hoe vaak moet je je verwarmingsketel laten nakijken?
“Een onderhoud is wettelijk verplicht”, stelt Lotte Ringoot, woordvoerder van het Vlaams Energie- en Klimaatagentschap (VEKA). “Voor een gasketel is dat om de twee jaar, bij een stookolieketel en een ketel op vaste brandstof moet het jaarlijks. De overheid weet dat je die controles doet, aangezien de erkend technicus het onderhoud digitaal moet melden.”
“Vanaf dit jaar zal er een compleet overzicht zijn van alle centrale stooktoestellen die wel en niet in orde zijn”, vervolledigt Kurt Van Campenhout, Technical Sector Manager HVAC & Plumbing bij sectorfederatie Techlink. “Als uit de data blijkt dat een ketel op een adres niet is onderhouden, kan een handhavingsprocedure opgestart worden richting de gebruiker (zie ook verder bij de mogelijke gevolgen,
2. Wat zijn de voordelen van een goed onderhouden ketel?
“Bij een onderhoud wordt de veilige werking van je ketel nagekeken. Dat is belangrijk om bijvoorbeeld koolmonoxide (CO)-vergiftiging te vermijden”, weet Ringoot. “Het onderhoud is ook het ideale moment om de efficiëntie van de verwarmingsketel na te gaan. Een goed onderhouden en afgestelde cv-ketel heeft een hoger rendement. Zowel de werking van de ketel zelf als de instellingen zullen bijdragen tot het energiegebruik. Hoe beter afgesteld, hoe lager de energiefactuur.”
“Je ketel gaat zo ook langer mee en je vermijdt hoge herstellingskosten. Een goed onderhouden ketel vermindert de kans op een storing of panne. Een langere interventietijd van een technieker – die meestal in de winter voorkomt – kan de nodige comfortproblemen op het vlak van verwarming en/of warm water met zich meebrengen. Een goed onderhouden ketel is ook beter voor het milieu. Een lager energiegebruik zorgt voor minder uitstoot en schadelijke gassen die het milieu vervuilen en bijdragen aan het broeikaseffect.”
3. Hoeveel zou je effectief kunnen besparen dankzij dat onderhoud?
Van Campenhout werkt met een voorbeeld van een recente condenserende gasketel, met een gematigd jaarlijks verbruik van 20.000 kWh aan aardgas. “Hierbij werd tijdens het periodiek onderhoud een verbrandingsmeting uitgevoerd. Vóór het onderhoud werd een verbrandingsrendement van 93 procent geregistreerd. Na een degelijk onderhoud en bijstelling van de gasketel werd bij de eindmeting een verbrandingsrendement geregistreerd van 98 procent. Dat is een rendementswinst van 5 procent, dus 5 procent minder verlies vanwege het stooktoestel door de schoorsteen, wat resulteert in minder verbruik aan aardgas van ongeveer 1.000 kWh, ofwel zo’n 94 euro per jaar, en ongeveer 200 kg minder CO2-uitstoot.”
4. Hoeveel kost een onderhoud?
Het tweejaarlijkse onderhoud van een gasketel kost in grote lijnen tussen de 150 en 170 euro. Voor het onderhoud van een ketel op stookolie betaal je 180 à 200 euro. De btw die daarbovenop komt is afhankelijk van je woning: 6 procent voor een woning van tien jaar of ouder, 21 procent voor een jongere woning.
Het loont om de prijzen van onderhoudsaanbieders te vergelijken, adviseert Ringoot. “Er gelden geen barema’s voor de uitvoering van het onderhoud van een cv-ketel. Het loont zeker de moeite om verschillende offertes op te vragen, of te bekijken om een onderhoudscontract voor langere tijd af te sluiten.” Dat ervaren we aan den lijve: voor ons onderhoudscontract bij Van Marcke dat al enkele jaren loopt, betalen we op heden per b***t slechts 130 euro, exclusief btw.
5. Hoe zorg je ervoor dat je zeker op tijd bent met je onderhoud?
“Dat is je eigen verantwoordelijkheid”, zegt Ringoot. “Om proactief op de hoogte gesteld te worden dat het onderhoud moet gebeuren, sluit je best een onderhoudscontract af met een erkend technicus of fabrikant.” Van Campenhout knikt. “Na de uitvoering van de onderhoudsb***t stelt de erkend technicus een volledig en correct ingevuld onderhoudsattest op, bestaande uit een reinigings- en verbrandingsattest. Daarop wordt de datum van de volgende onderhoudsb***t vermeld, volgens de verplichte onderhoudsfrequentie. Dat geeft je de tijd om je volgende onderhoudsb***t tijdig te organiseren en in te plannen.”
6. Wat moet je doen als je toch te laat bent?
“Maak zo snel mogelijk een afspraak om het onderhoud alsnog in te plannen”, zegt Ringoot. De nodige attesten en rapporten niet ter beschikking hebben, geldt volgens het VEKA als een milieu-inbreuk. Daarvoor riskeer je een geldboete.
7. Wat als je ketel wordt afgekeurd?
“Bij een periodieke keuring moet je ketel bepaalde verbrandingswaarden behalen”, duidt Ringoot. “Als bij de onderhoudsb***t blijkt dat die waarden niet behaald worden, dan werkt de ketel niet goed. Een ketel moet ook veilig zijn. Daarom checkt de erkend technicus onder meer of er voldoende luchttoevoer is naar de ketel, of de schoorsteen genoeg trekt en of de rookgasafvoerkanalen en de gasleiding gasdicht zijn.”
“Als de technicus vaststelt dat de ketel niet goed werkt en/of niet veilig is, dan heb je drie maanden de tijd om de tekortkomingen weg te werken. Dat kan door de ketel te vervangen of door andere noodzakelijke maatregelen te treffen. Je erkend technicus kan je daarbij adviseren. Na het wegwerken van de tekortkomingen moet een nieuw reinigings- en verbrandingsattest worden opgesteld.”
Als je na drie maanden toch blijft stoken met een ketel die niet goed en/of veilig werkt, dan pleeg je een milieumisdrijf. De gemeentelijke milieuambtenaar en/of de toezichthouders van de lokale politiezone kunnen daarvoor een proces-verbaal opstellen. Bovendien schend je mogelijk de voorwaarden van je brandverzekering.
8. Kan een verzekeraar zich terugtrekken wanneer er brand ontstaat door een niet correct onderhouden ketel?
“De schade die voortvloeit uit een niet goed onderhouden ketel wordt, zelfs indien je niet de juiste attesten hebt, vergoed binnen de brandverzekering”, zegt Barbara Van Speybroeck van de beroepsvereniging voor verzekeringsondernemingen Assuralia. “In een gewoon contract brandverzekeringen staat nergens dat je de cv-ketel verplicht moet onderhouden. Voor een bedrijfspand wordt dat doorgaans wel opgenomen. Maar opgepast: als de verzekeraar achteraf van mening is dat je jouw woning niet als een goede huisvader beheert, kan het contract opgezegd worden. Weliswaar pas na de vergoeding van de schade.”
