เกาะลิบงการท่องเที่ยวเพื่อการอนุรักษ์

03/03/2026

17/11/2025

#บทบาทของเกาะลิบงในศึกถลาง พ.ศ. 2352
​ใน พ.ศ. 2352 (ตรงกับช่วงต้นรัชกาลที่ 2) พระเจ้าปดุงแห่งพม่าได้ส่งอะเติงหวุ่นและแยค่องมายกทัพตีหัวเมืองปักษ์ใต้ โดยมุ่งเป้าหมายหลักที่ เมืองถลาง (ภูเก็ต) อีกครั้ง ซึ่งในครั้งนี้:
​เกาะลิบง (อำเภอกันตัง จังหวัดตรัง ซึ่งขณะนั้นเป็นที่ตั้งของเมืองตรัง มี หลวงฤทธิสงคราม หรือ รายาปะแงรัน เป็นเจ้าเมือง) ได้ถูกใช้เป็น ที่ชุมนุมทัพเรือ ของหัวเมืองปักษ์ใต้และมลายู
​กองทัพพันธมิตร: กองเรือที่มาชุมนุมที่เกาะลิบงประกอบด้วยกำลังจากหัวเมืองต่าง ๆ ได้แก่ เคดะห์ (ไทรบุรี), สงขลา, นครศรีธรรมราช, พัทลุง, สตูล, และปัตตานี
​การเตรียมการ: กองทัพเหล่านี้ได้ร่วมกันสร้างป้อมและเสาหลักที่เกาะลิบง ก่อนจะยกทัพเรือไปทำศึกที่เมืองถลาง เพื่อเข้าช่วยรบพม่า
​เจ้าเมืองลิบง: หลวงฤทธิสงคราม (รายาปะแงรัน) ได้นำทัพเรือจากเมืองตรังเข้าร่วมรบอย่างกล้าหาญ จนเป็นที่กล่าวขานในชาแอร สุลต่าน เมาลานา
​ดังนั้น เกาะลิบงจึงเป็น จุดยุทธศาสตร์ และ ฐานทัพเรือ ที่สำคัญในการรวบรวมกำลังของฝ่ายสยามและพันธมิตรในปักษ์ใต้ เพื่อยกไปช่วยเมืองถลางในศึกครั้งสุดท้ายกับพม่า

04/11/2025

การอนุรักษพะยูน หัวใจอยู่ที่กระบวนการมีส่วนร่วมทุกภาคส่วน โดยเฉพาะภาคประชาชน หน่วยงานทึ่เกี่ยวข้องโดยเฉพาะผู้ว่าราชการจังหวัด ต้องบูรณาการกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องทั้งหมด การครอบใบพัดเรือเป็นแค่ปลายเหตุ..

ล้อมคอก! “พะยูน” ตายตัวที่ 25 ของปี ถูกเรือชนจนซี่โครงหักหางขาด ทช.จับมือกระบี่นำร่องถกข้อเสนอ “ครอบใบจักรเรือ” 2,801 ลำ หวังลดสูญเสีย
ไม่มีใครควรโดนฟันตายในบ้านตัวเอง ! ข้อความสั้นๆ ของอาจารย์ธรณ์ ธำรงนาวาสวัสดิ์ รองคณบดีคณะประมง มหาวิทยาลัยเกษตร ศาสตร์ (มก.) โพสต์ผ่านเฟซบุ๊ก Thon Thamrongnawasawat เมื่อ 4 วันก่อน หลังเกิดเหตุสลดกับสัตว์ทะเลหายาก 2 ชนิดตายจากอุบัติเหตุจากการถูกเรือชน
เคสแรกเป็นพะยูนตัวเมีย ที่เกยหาดเกาะพีพีดอน จ.กระบี่ ผลชันสูตรพบว่าถูกใบพัดเรือฟันจนกระดูกโคนหางหัก จนเสียเลือดมาก ส่วนอีกเคสเป็นโลมาหัวบาตรหลังเรียบที่ทะเลหัวหิน จ.ประจวบคีรีขันธ์ ผลชันสูตรพบว่าถูกเรือชนอย่างแรงจนซี่โครงด้านซ้ายหัก และหางเกือบขาด
2 เหตุการณ์นี้ นักวิชาการเสนอทางแก้ที่จะทำให้สัตว์ทะเลรอดตายด้วยการติดที่ครอบใบจักรเรือที่ผ่านพื้นที่ แหล่งสัตว์ทะเลหายาก และอาจติดอุปกรณ์ส่งคลื่นเสียงไล่สัตว์ กำหนดเขตควบคุมความเร็ว ติดระบบตรวจสอบด้วย GPS โดยคาดหวังว่าหากทำตามาตรการดังกล่าวในบางเขตที่จำเป็นจริงๆ ใช้เวลาไม่นาน จะช่วยชีวิตพะยูน โลมา เต่าทะเลได้มากมายปีละหลายสิบตัว
นายวิษณุ แจ้งใจ ผอ.สำนักงานทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งที่ 10 (สทช.10) กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง (ทช.) ประชุมกับนายสุวิทย์ สุภาพ สมาคมชาวประมงจังหวัดกระบี่ และคณะกรรมการและที่ปรึกษาสมาคมรวม 40 คน เพิ่อหารือแนวทางคุ้มครองพะยูน พร้อมรับฟังความคิดเห็นจากกลุ่มประมงพื้นบ้าน 3-4 มาตรการ
ประเด็นแรก มาตรการด้านความปลอดภัยของพะยูนจากการถูกใบจักรของเรือฟันตาย โดยที่ประชุมเห็นชอบให้การติดตั้งอุปกรณ์ครอบใบจักรเรือ เพื่อลดอันตรายและการสูญเสียของสัตว์ทะเลหายาก จากข้อมูลพบว่าเรือประมงในพื้นที่ จ.กระบี่ มี 2,801 ลำ แบ่งเป็นเรือประมงพาณิชย์ 102 ลำ เรือประมงพื้นบ้าน 2,699 ลำ
มติที่ประชุมเห็นชอบการติดตั้งอุปกรณ์ครอบใบจักรเรือ แต่ให้คำนึงถึงผลกระทบต่อประสิทธิ ภาพของเรือ 3 ด้านดังนี้ หากการติดตั้งไม่ถูกต้องหรือใบจักรงอ อาจทำให้เกิดการสั่นสะเทือนที่ความเร็วสูง นอกจากนี้การติดตั้งที่ไม่เหมาะสมอาจทำให้เรือช้าลงและสิ้นเปลืองเชื้อเพลิงมากขึ้น เนื่องจากแรงต้านที่เพิ่มขึ้น รวมทั้งความไม่สมดุลของใบจักร หากใบจักรได้รับความเสียหายและงอ อาจส่งผลกระทบต่อประสิทธิภาพของเรือ จึงให้ทดลองรูปแบบ และสอบถามความคิดเห็นจากกลุ่มประมงพื้นบ้านในแต่ละพื้นที่
นายวิษณุ ระบุว่า มาตรการจัดทำแนวเขต โดยใช้ทุ่นชะลอความเร็วเรือ และป้ายประชาสัมพันธ์ บริเวณพื้นที่แหล่งหญ้าทะเลและแหล่งอาศัยของพะยูน เพื่อให้ผู้ใช้เรือเดินเรือด้วยความระมัด ระวัง รวมทั้งมาตรการบังคับใช้กฎหมาย พร้อมขอความร่วมมือให้ช่วยสอดส่อง แจ้งเหตุผิดปกติแก่เจ้าหน้าที่
สถานการณ์พะยูนตายปี 2568 พบว่ามีมากถึง 25 ตัว โดยเคสล่าสุดเมื่อ 26 ต.ค.เป็นซากพะยูนตายเกาะพีพีดอน จ.กระบี่ พบเป็นตัวเมีย 1 ตัว ความยาว 187 ซม. น้ำหนัก 120 กก.ยังไม่โตเต็มวัย ภายนอกพบบาดแผลรอยฟันใบพัดเรือบริเวณลำตัวด้านขวา และส่วนโคนหาง รวม 4 รอย ความยาวแผล 17–23 ซม. กระดูกซี่โครงและโคนหางหักหลายชิ้น คาดว่าเป็นสาเหตุให้เสียเลือดมากและตายอย่างฉับพลัน
#พะยูน #เรือชนพะยูนตาย #สัตว์ป่าสงวน #วาฬกู้โลก

02/11/2025

เกาะลิบง อีโค่โฮมสเตย์ ท่องเที่ยว เรียนรู้ ดูงาน สร้างสรรค์สังคม กับปฎิบัติการช่วยเหลือพะยูนเกาะลิบง

20/10/2025

ข้อมูลเกี่ยวกับการเสด็จฯ เกาะลิบง ปรากฏในพระนิพนธ์ของ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ (ซึ่งเป็นพระนามที่ถูกต้องแทน "กรมหลวงนริศรานุวัดติวงศ์") ในหนังสือที่มีชื่อว่า "จดหมายระยะทางไปตรวจราชการแหลมมลายู ร.ศ. 121"
​สาระสำคัญเกี่ยวกับการเสด็จฯ เกาะลิบง:
​ช่วงเวลา: การเสด็จฯ ครั้งนี้เกิดขึ้นใน รัตนโกสินทรศก 121 (พ.ศ. 2445)
​วัตถุประสงค์: เป็นส่วนหนึ่งของการ ตรวจราชการแหลมมลายู
​บันทึกถึงเกาะลิบง:
​พระองค์ได้ทรงบันทึกไว้ว่า เกาะลิบง นั้น แขก (ชาวพื้นเมือง) เรียกว่า "ปูลูติลิบอง" แปลว่า เกาะไม้เหลาชโอน
​เดิมเคยเป็นเมืองมีรายาแขกปกครอง มีร่องรอยคูและรากอิฐปรากฏอยู่ และพบถ้วยชามจำนวนมากในบริเวณเมืองเก่า
​การเสด็จฯ ไปถึงเกาะลิบงนั้น พระองค์ทรงบันทึกเวลาไว้ว่า บ่าย 5.50 น. ถึงหน้า โรงภาษี ชายเกาะลิบงด้านใน ทอดสมอแล้วขึ้นไปดูบนโรงภาษีเพื่อหาที่ประทับแรม
​การเสด็จฯ ครั้งนี้จึงเป็นหลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่สำคัญเกี่ยวกับเกาะลิบงในอดีต ซึ่งเป็นที่ตั้งของ ด่านภาษี ในสมัยรัชกาลที่ 5 และยังทรงบันทึกถึงสภาพทางภูมิศาสตร์และประวัติศาสตร์ท้องถิ่นไว้ด้วย