НИИ археологии имени К. А. Акишева

20/05/2026

📜 20 мамыр күні «Алтын Орда – дала өркениетінің үлгісі ретінде: тарих, археология, мәдениет, бірегейлік» халықаралық симпозиумы аясында «Алтын Орда археологиясы және мәдени мұра нысандарын қорғау» секциясының отырысы өтті. Секция жұмысында Алтын Орда дәуірінің ескерткіштерін зерттеу, оларды зерделеудің заманауи тәсілдері, сонымен қатар мәдени мұра нысандарын мемлекеттік қорғау мен сақтаудың өзекті мәселелеріне арналған 25 баяндама тыңдалды.

Секция отырысында Археология ҒЗИ директоры М.Қ. Хабдулина «Золотоордынский некрополь городища Бозок» тақырыбында баяндама жасап, ескерткішке жүргізілген көпжылдық археологиялық зерттеулердің нәтижелерін ұсынды. Зерттеу барысында алынған деректер нысанның хронологиясы мен мәдени-тарихи ерекшеліктерін толықтыруға және нақтылауға мүмкіндік берді.
Секция жұмысына институтымыздың аға ғылыми қызметкері, «Археология және этнология» білім беру бағдарламасының 2-курс докторанты А. Дукомбайев те қатысып, археологиялық мұраны зерттеу мен сақтау мәселелері бойынша пікір алмасты.
------------
📜 20 мая в рамках международного симпозиума «Золотая Орда как модель степной цивилизации: история, археология, культура, идентичность» состоялась работа секции – «Археология Золотой Орды и охрана объектов культурного наследия». На заседании были представлены 25 докладов, посвящённых исследованию памятников золотоордынской эпохи, современным подходам к их изучению и актуальным вопросам государственной охраны и сохранения объектов культурного наследия.
В рамках заседания секции директор НИИ археологии М.К. Хабдулина выступила с докладом «Золотоордынский некрополь городища Бозок», в котором были представлены результаты многолетних археологических исследований памятника. Проведённая работа позволила уточнить его хронологию и культурно-историческую специфику.
Старший научный сотрудник нашего института, докторант 2-го курса образовательной программы «Археология и этнология» А. Дукомбайев также принял участие в работе секции, посвящённой ключевым вопросам археологического наследия.

20/05/2026

📜 Астанада өткен «Алтын Орда – дала өркениетінің үлгісі ретінде: тарих, археология, мәдениет, бірегейлік» халықаралық симпозиумы ғылыми қауымдастық үшін маңызды пікір алмасу алаңына айналды. 20-дан астам елден келген жетекші сарапшылар Алтын Орда мұрасын зерттеу, жаңа археологиялық деректерді ғылыми айналымға енгізу, сондай-ақ тарихи үдерістерді заманауи ғылыми тұрғыда пайымдау мәселелерін талқылады.

Симпозиумға қатысу институт қызметкерлеріне жүргізіліп жатқан зерттеулердің нәтижелерін таныстыруға, кәсіби тәжірибе алмасуға және халықаралық ғылыми ынтымақтастық аясын кеңейтуге мүмкіндік берді. Шетелдік әріптестермен орнатылған ғылыми байланыстар бірлескен жобаларды жүзеге асыру мен зерттеу бастамаларын одан әрі дамытуға жаңа мүмкіндіктер ашады.

-----
📜 Международный симпозиум «Золотая Орда как модель степной цивилизации: история, археология, культура, идентичность», прошедший в Астане, стал значимой площадкой для научного диалога. Ведущие эксперты из более чем 20 стран обсудили вопросы изучения наследия Золотой Орды, введения новых археологических данных в научный оборот, а также современные подходы к осмыслению исторических процессов.

Участие в симпозиуме позволило сотрудникам института представить результаты текущих исследований, обменяться профессиональным опытом и расширить международное научное взаимодействие. Установленные контакты с зарубежными коллегами открывают новые возможности для совместных проектов и дальнейшего развития исследовательских инициатив.

11/02/2026

Ұзақ уақыт бойы парақшамызда жаңалықтар жарияланбағанымен, К.А. Ақышев атындағы Археология ғылыми-зерттеу институтының жұмысы бір сәтке де тоқтаған жоқ!
Бүгін атқарылған ауқымды жұмыстарымыз туралы қысқаша баяндауды жөн көріп отырмыз. Көпжылдық ғылыми ізденістердің нәтижесінде Ұлы Дала тарихының жаңа қырларын ашатын бірқатар маңызды монографиялар жарық көрді.
Институттың маңызды еңбектерінің қатарында М.К. Хабдулина мен Д.А. Гавриловтың авторлығымен жарық көрген «Бозоқ – Есіл өзені бойындағы ортағасырлық қала (Орталық Қазақстан)» атты монографиясы бар. Зерттеуде Астана іргесіндегі көне қаланың топографиялық ерекшеліктері мен кеңістік құрылымы жан-жақты талданған. Сонымен қатар, еңбекте орта ғасыр кезеңінің тарихи-мәдени кезеңдері нақтыланып, сол дәуірдегі өндірістік саланың дамуына баса назар аударылған. Монографиямен Ә.Х. Марғұлан атындағы Археология институтының – archeo.kz сайтында танысуға болады.

Долгое время на нашей странице не было обновлений, но работа в НИИ археологии им. К.А. Акишева не прекращалась ни на минуту! Сегодня мы хотим поделиться результатами нашего масштабного труда: за период «тишины» в соцсетях наши многолетние научные изыскания воплотились в серию значимых монографий, раскрывающих новые грани истории Великой степи.
Одной из знаковых работ стала публикация монографии М.К. Хабдулиной и Д.А. Гаврилова «Бозоқ – Есіл өзені бойындағы ортағасырлық қала (Орталық Қазақстан)» (Бозок – средневековое городище на реке Ишим (Центральный Казахстан). В этом исследовании авторы представили детальный анализ топографии и пространственной структуры древнего городища, расположенного в непосредственной близости от современной Астаны. В работе не только уточнена историко-культурная периодизация средневековья, но и уделено особое внимание изучению производственной деятельности средневековья. Ознакомиться с монографией можно на странице Института археологии имени А.Х. Маргулана – archeo.kz.

15/08/2025

Құрметті әріптестер!
Сіздерді Археологтар күнімен шын жүректен құттықтаймыз!
Сіздердің ыстық күн астында, жел мен жауынға қарамай жасаған еңбектеріңіз – тарихымыздың алтын қазынасы. Жер астындағы сырлы мұралар мен жәдігерлер сіздердің қолдарыңыз арқылы жаңа өмір таба берсін!
Еңбектеріңіз әрдайым табысты болсын.
🖇
Уважаемые коллеги, поздравляем Вас с профессиональным праздником!
Пусть ваши руки всегда находят то, что ищет сердце. Пусть каждый день будет как маленькое открытие, а каждая экспедиция - как путешествие во времени, полное удивления и радости!
P.s. картинка сгенерирована ИИ

23/05/2025

23 мамыр – «Алтын адамды» алғаш ашып, оны күллі әлемге танытқан көрнекті ғалым Кемел Ақышевтің дүниеге келген күні.
Ол өз өмірін археологияға арнап, жылдар бойы тынымсыз еңбек етіп, қазақ даласының терең тарихын ашты. Артында өшпес ғылыми мұра мен шәкірттерге толы ғылыми мектеп қалдырды. Ғалымның есімі мен еңбегі ел жадында мәңгі сақталмақ.

23 мая – день рождения Кемаля Акишева. Учёного, открывшего миру первого «Золотого человека». Человека, который шаг за шагом, экспедиция за экспедицией, открывал для нас живые страницы древней истории. Ученого, оставившего после себя научную школу

23/05/2025

https://youtu.be/6FSXt6qD-Rg?feature=shared

Подпишитесь https://www.youtube.com/?sub_confirmation=1——————————————————Бозок — древнее поселение VII века рядом с Астаной. Археологи называют...

26/02/2024

23/05/2023

25/11/2022

Один из сырцовых мавзолеев, исследуемых рабочей группой нашего института в рамках выполнения проекта ГФ КН МОН РК AP08052281.
Мавзолей Ак Едиль кожа расположен в 2 км юго-восточнее от села Жумай
Коргалжынского района на берегу озера Жумай на территории функционирующего
казахского кладбища. Сложен он из сырцового кирпича размерами 34х16,5х9 см. Характеризует региональный тип мавзолея с купольным восьмигранником
основания, размерами в плане 7,8х7,6 м и общей высотой 5 м. С восточной стороны
вход во внутреннюю камеру имеет характерную форму внешнего прямоугольного в
плане объема высотой 3,5 м с узким арочным проходом (выс. 2,5 м) в виде
своеобразного силуэтного очертания фигуры человека. Стены восьмигранного
основания переходят в пирамидальное купольное перекрытие, увенчанное
куполком на высоком цилиндрическом барабане. Обрушена верхняя часть купольного навершия, а также полуразрушен входной объем с арочным входом.
Имеются сведения и о человеке, в честь которого данный объект получил своё название.
В памяти народа Ак Едиль кожа был известен как благочестивый миссионер,
просветитель. Он внес важный вклад в распространение ислама. На собираемый им
налог – зекет с состоятельных людей он открывал в аулах медресе, в которых обучались дети всех возрастов и социальных групп.
Согласно некоторым источникам, мазар также называют мазаром Жалмаганбет
кажы, а Ак Едиль кожа является его сыном.

25/11/2022

В рамках реализации научного проекта ГФ КН МОН РК AP08052281 «Сохранение памятников сырцовой архитектуры сакрального ландшафта Тенгиз-Коргалжынской впадины с использованием цифровых 3D технологий» летом была опубликована статья под названием «Некрополь Караоткель: сакрально – религиозная функция кладбища». В статье идет речь о мусульманском зирате, расположенном практически в центре Астаны. Данный элемент сакрального ландшафта - кладбище, как источник исторической памяти, хранит особенности этнической культуры, страницы жизни и общественной деятельности региона.
С результатами исследования можно ознакомиться, статья опубликована в Вестнике ЕНУ, Серия: Исторические науки. Философия. Религиоведение., 139(2), с. 76–95.