12/11/2022
ဝါယာႀကိဳး ဝယ္ယူသုံးစြဲေတာ့မယ္ဆိုရင္
သိထားသင့္တဲ့ အခ်က္မ်ား
**************************************
1.ဝါယာႀကိဳး size အတိုင္းအတာ ယူနစ္
နိုင္ငံတကာမွာ International Electrotechnical Commission (IEC) Standard အရ ဝါယာႀကိဳး size မ်ားကို Cross Sectional Area (ကန႔္လန႔္ျဖတ္ မ်က္ႏွာျပင္ ဧရိယာ) Square Millimeters (mm²) ႏွင့္ သတ္မွတ္ထုတ္လုပ္ သုံးစြဲၾကၿပီး ႀကိဳးအရွည္ကို မီတာႏွင့္သာ ထုတ္လုပ္ေရာင္းခ်ၾကပါတယ္။
1.5mm², 2.5mm², 4mm², 6mm², 10mm², 16mm², ....
ျမန္မာနိုင္ငံမွာေတာ့ IEC standard အျပင္ ယခင္ စနစ္ေဟာင္း British Imperial System အရ inch လက္မႏွင့္ တိုင္းတာ ထုတ္လုပ္သည့္ ဝါယာႀကိဳးမ်ားကို ဆက္လက္သုံးစြဲၾကပါတယ္။ အိမ္နီးခ်င္းနိုင္ငံမ်ားမွ ဝါယာႀကိဳးစက္႐ုံမ်ားပင္ သူတို့နိုင္ငံတြင္ သုံးစြဲမွုမရွိဘဲ ျမန္မာနိုင္ငံအတြက္ သီးသန႔္ထုတ္လုပ္ေပးလ်က္ ရွိပါတယ္။ ႀကိဳးအရွည္ကို ကိုက္ႏွင့္ ထုတ္လုပ္ေရာင္းခ်ၾကပါတယ္။
3029, 3036, 7029, 7036, 7044, 7052, 7064, ...
100 မီတာ = 109.36 ကိုက္
91.44 မီတာ = 100 ကိုက္
တစ္ခ်ိဳ့ mm ႀကိဳး ထုတ္လုပ္တင္သြင္းသူေတြက ႀကိဳးတစ္ေခြေဈးႏွုန္း သက္သာသြားေအာင္ 100 မီတာႏွင့္ မေရာင္းၾကပဲ 91.44 မီတာ(100ကိုက္) အရွည္ႏွင့္ ထုတ္လုပ္မွာယူေရာင္းခ်ၾကပါတယ္။ မီတာ 100 ႀကိဳးေခြထက္ ေဈးႏွုန္းအားျဖင့္ 9% သက္သာသြားပါတယ္။
မီတာ 100 လို့ ေရးထားၿပီး မီတာ 100 မျပည့္သည့္ ဝါယာႀကိဳးမ်ားလဲ ေဈးကြက္ထဲမွာ ေရာင္းခ်ေနၾကပါတယ္။
"3029 wire မွ 1.5mm² wire သို့ ေျပာင္းလဲ သုံးစြဲျခင္း"
*3029 wire မွာ ေရွ႕ဆုံးက 3 သည္ ေၾကးမၽွင္ 3ေခ်ာင္း က်စ္ထားသည္ဟု ဆိုလိုၿပီး ေၾကးမၽွင္ တစ္ခုခ်င္းရဲ့ Diameter(အခ်င္း)က 0.029 လက္မ ရွိတဲ့ ဝါယာႀကိဳးကို ဆိုလိုပါတယ္။
**1.5mm² wire ဆိုတာ Cross Sectional Area (ကန႔္လန႔္ျဖတ္ မ်က္ႏွာျပင္ ဧရိယာ) 1.5 square millimeter ရွိတဲ့ ဝါယာႀကိဳးကို ဆိုလိုပါတယ္။
1.5mm² wire ကို IEC 01 Standard အရ ေၾကးမၽွင္အေသး 7ပင္လိမ္ ႏွင့္ ထုတ္လုပ္သလို ေၾကးမၽွင္အတုတ္ 1 ေခ်ာင္းတည္းနဲ႔လဲ ထုတ္လုပ္ပါတယ္။
*3029 wire ကို အရြယ္အစား တူညီတဲ့ Metric(မီလီမီတာ)စနစ္ကို ေျပာင္းလဲပါက Cross Sectional Area (ကန႔္လန႔္ျဖတ္ မ်က္ႏွာျပင္ ဧရိယာ) 1.28mm² ရပါတယ္။
*သို့ေပမယ့္ Metric စနစ္မွာေတာ့ အနီးစပ္ဆုံး 1mm² ႏွင့္ 1.5mm² wire cable မ်ားသာ ထုတ္လုပ္သုံးစြဲပါတယ္။
**အသုံးမ်ားတဲ့ 3029, 3036, 7029, 7036, 7044, 7052, 7064 wire မ်ားမွ Metric(မီလီမီတာ)စနစ္သို့ ေျပာင္းလဲသုံးစြဲရာတြင္ အနီးစပ္ဆုံး တူညီတဲ့ mm² size မ်ားကို ေဖာ္ျပထားပါတယ္။
3029 = 1.28mm² (~1.5mm²)
3036 = 1.97mm² (~1.5mm²)
7029 = 2.98mm² (~2.5mm²)
7036 = 4.6mm² (~4mm²)
7044 = 6.86mm² (6mm²)
7052 = 9.59mm² (~10mm²)
7064 = 14.53mm² (~16mm²)
ဒီေျပာင္းလဲျခင္းက ဝါယာႀကိဳးစနစ္ 2ခုလုံး ေၾကးနီလုံးပတ္ gauge ျပည့္ေနမွ မွန္မွာပါ။
သို့ေပမယ့္ ျမန္မာနိုင္ငံမွာ ေရာင္းေနၾကတဲ့ 3029, 3036, 7029, 7036, 7044, 7052, 7064 လက္မစနစ္ဝါယာ တံဆိပ္အမ်ားစုက ေၾကးနီလုံးပတ္ gauge ေလ်ာ့ေနၾကပါတယ္။ လက္မစနစ္ ဝါယာေတြမွာ မူလရွိရမယ့္ အေလးခ်ိန္နဲ႔ ေၾကးနီလုံးပတ္ gauge အျပည့္ရွိတဲ့ တံဆိပ္က အေတာ္နည္းသြားပါၿပီ။
2.Copper Purity and Weight
အိမ္တြင္းသုံးဝါယာႀကိဳးမ်ားကို ေၾကးနီႀကိဳးမ်ား သုံးစြဲရပါတယ္။ ေၾကးနီ တစ္တန္ကို 5,800$ ခန႔္ ရွိၿပီး အလူမီနီယမ္ တစ္တန္ကို 1,700$ ခန႔္ ရွိပါတယ္။ Copper သည္ Aluminium ထက္ resistance နည္းေသာေၾကာင့္ Energy loss အလြန္နည္းပါတယ္။ ေၾကးနီကို အျခားေဈးနည္းေသာသတၱဳစပ္ထားေသာ ဝါယာႀကိဳးမ်ားကို သုံးစြဲပါက resistance မ်ားၿပီး စြမ္းအင္ဆုံးရွုံးမွုမ်ားတဲ့အတြက္ လၽွပ္စစ္မီတာခကို ပိုမိုကုန္က်ေစပါတယ္။ အျခားသတၱဳ ေရာထားေသာ ေၾကးနီမစစ္ေသာ ဝါယာႀကိဳးမ်ားသည္ ၎ႏွင့္ size တူ ေၾကးနီႀကိဳးမ်ားကဲ့သို့ Ampere(A) မသယ္ေဆာင္နိုင္ပါ။ အျခားသတၱဳစပ္ထားေသာ ဝါယာႀကိဳးမ်ားကို ေၾကးနီအစစ္ႀကိဳးမ်ားကဲ့သို့ loading သုံးစြဲပါက အပူလြန္ကဲၿပီး မီးေလာင္နိုင္ပါတယ္။ ေဈးနည္းေသာ သတၱဳမ်ားမ်ား ေရာစပ္ေလ ဝါယာႀကိဳးေဈးႏွုန္း သက္သာေလပါ။
အိမ္သုံးဝါယာႀကိဳး တစ္ေခ်ာင္းသည္ ေၾကးနီစစ္ဖို့လဲ လိုအပ္ၿပီး weight ျပည့္ဖို့လဲ လိုအပ္ပါတယ္။ ေၾကးနီအမၽွင္တစ္ေခ်ာင္းခ်င္း size ျပည့္ဖို့ လိုအပ္ၿပီး အမၽွင္မ်ားကို (uniform twist) မွန္ကန္တိက်စြာ လိမ္က်စ္ထားဖို့ လိုအပ္ပါတယ္။ ေၾကးနီေတာ့ စစ္ၿပီး အတြင္းမွာ ေသခ်ာ လိမ္က်စ္မထားေသာ ဝါယာႀကိဳးမ်ားလဲ ရွိပါတယ္။ လိမ္က်စ္ထားတဲ့ အပတ္ေရ ေလ်ာ့နည္းေနမယ္ဆိုရင္ ဝါယာႀကိဳးက weight ေလ်ာ့ေနမွာပါ။
IEC 01 Standard အရ အိမ္တြင္းသုံး ဝါယာႀကိဳး မီတာ 100 ေခြေတြမွာ အနည္းဆုံးရွိရမယ့္ အေလးခ်ိန္ေတြကို ေဖာ္ျပေပးပါမယ္။
Copper/PVC (ကာဗာတစ္ထပ္ အိမ္တြင္းသုံး ေၾကးမၽွင္7ပင္လိမ္ ဝါယာႀကိဳး)
1.5mm² - 2.2kg (၁ ပိႆာ ၃၄ က်ပ္သား)
2.5mm² - 3.5kg (၂ ပိႆာ ၁၄ က်ပ္သား)
4mm² - 5.0kg (၃ ပိႆာ ၆ က်ပ္သား)
6mm² - 7.0kg (၄ ပိႆာ ၂၈ က်ပ္သား)
10mm² - 12.0kg (၇ ပိႆာ ၃၄ က်ပ္သား)
16mm² - 18.0kg (၁၁ ပိႆာ ၂ က်ပ္သား)
ဘယ္နိုင္ငံထုတ္ ဘယ္တံဆိပ္ပဲေနေန ဒီအေလးခ်ိန္ေတြမွ မရွိဘူးဆိုရင္ အရွည္မီတာ သို့မဟုတ္ ေၾကးနီ လုံးပတ္ gauge သို့မဟုတ္ ေၾကးနီသတၱဳသန႔္စင္မွု တစ္ခုခုကို ေလၽွာ့ထားလို့ပါ။
1 ပိႆာ = 1.632932532 kg
1.5mm² ဝါယာႀကိဳး မီတာ 100 ေခြ မွာ 2.2kg အနည္းဆုံး ရွိရပါတယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံမွာ မီးဆရာေတြ အသုံးမ်ားၿပီး လၽွပ္စစ္ပစၥည္းဆိုင္အမ်ားစုမွာ ေရာင္းခ်ေနတဲ့ ဝါယာတံဆိပ္တစ္ခ်ိဳ့မွာ 2.0kg ဝန္းက်င္ပဲ ရွိၿပီး 10% ခန႔္ weight ေလ်ာ့ေနၾကပါတယ္။ အျခား size မ်ားတြင္လဲ 5% မွ 10% ထိ အသီးသီး weight ေတြ ေလ်ာ့ေနၾကပါတယ္။ Weight အျပည့္ဝါယာႀကိဳးမ်ားကဲ့သို့ Ampere(A) မသယ္ေဆာင္နိုင္ေတာ့ပါ။
ေႏြရာသီလို မီးအား Voltage က်လို့ ဝါယာႀကိဳးေတြက Ampere(A) ပိုဆြဲတဲ့အခါမ်ိဳးမွာ ဝါယာႀကိဳး ေၾကးနီ လုံးပတ္ gauge ေလၽွာ့ထားတာေတြ သုံးထားမယ္ဆိုရင္ အပူလြန္ကဲၿပီး မီးေလာင္ဆုံးရွုံးမွုေတြ ျဖစ္ေပၚနိုင္ပါတယ္။Packing စကၠဴဖယ္ၿပီး ကတၱားေပၚ ခ်ိန္ၾကည့္႐ုံႏွင့္ weight ေလ်ာ့မေလ်ာ့ အလြယ္တကူ သိရွိနိုင္ပါတယ္။
3.PVC Quality
Copper ကို Coated လုပ္ထားတဲ့ PVC ကလည္း လုံးပတ္တစ္ေလၽွာက္လုံး အထူညီေနဖို့ လိုအပ္ပါတယ္။ PVC Insulation ရဲ့ ထုက ညီမေနဘူးဆိုရင္ ဝါယာေပါက္ျပဲၿပီး ေလၽွာ့ျဖစ္ဖို့ အလြန္လြယ္ကူပါတယ္။ Recycled PVC အသုံးျပဳၿပီး ထုတ္လုပ္ထားတဲ့ ဝါယာႀကိဳးေတြကေတာ့ ေဈးႏွုန္း ပိုသက္သာပါတယ္။ PVC က Recycled ျဖစ္ရင္ ဝါယာ သက္တမ္း ၾကာရွည္မခံပါဘူး။
4.အေရာင္ ခြဲျခား သုံးစြဲမွုစနစ္
AC Power Circuit မွာ Wire ႀကိဳးမ်ားကို အသုံးျပဳတဲ့ Function အလိုက္ ခြဲျခားသိဖို့အတြက္ အေရာင္ေတြ သတ္မွတ္ၿပီး သုံးစြဲၾကပါတယ္။ အေရာင္ သတ္မွတ္ေပးတဲ့ အဖြဲ႕အစည္းေတြ ရွိပါတယ္။
လက္ရွိမွာ EU ႏွင့္ အိမ္နီးခ်င္းနိုင္ငံမ်ား အပါအဝင္ ကမၻာ့နိုင္ငံအမ်ားစု လက္ခံသုံးစြဲေနၾကတာကေတာ့ International Electrotechnical Commission (IEC) အဖြဲ႕က သတ္မွတ္တဲ့ Colour Code ျဖစ္တဲ့ Phase ႀကိဳး Line1,2,3 ကို အညိဳ၊ အနက္၊ မီးခိုး၊ Neutral ႀကိဳးကို အျပာ ႏွင့္ Earth ႀကိဳးကို စိမ္းဝါၾကားတို့ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။
USA ႏွင့္ Canada မွာေတာ့ အျဖဴႏွင့္ မီးခိုးေရာင္ကို Neutral အတြက္သုံးစြဲၾကၿပီး Phase ႀကိဳး Line1,2,3 ကို အနက္၊ အနီ၊ အျပာ ႏွင့္ Earth ႀကိဳးကို အစိမ္း၊ စိမ္းဝါၾကားႏွင့္ Bare conductor သုံးစြဲၾကပါတယ္။
ျမန္မာနိုင္ငံမွာ လက္ရွိအမ်ားစု သုံးစြဲေနၾကတာကေတာ့ UK Old colour code ျဖစ္ၿပီး UK မွာ 2006 ေနာက္ပိုင္း မသုံးစြဲေတာ့တဲ့ Neutral အနက္၊ Phase Line 1,2,3 ကို အနီ၊ အဝါ၊ အျပာႏွင့္ Earth စိမ္းဝါၾကား တို့ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အိမ္နီးခ်င္းနိုင္ငံမ်ားမွ ဝါယာႀကိဳးစက္႐ုံမ်ားပင္ သူတို့နိုင္ငံတြင္ သုံးစြဲမွုမရွိေတာ့တဲ့ အေရာင္စနစ္ေတြကို ျမန္မာနိုင္ငံအတြက္ သီးသန႔္ထုတ္လုပ္ေပးေနၾကပါတယ္
