07/10/2023
Селен хэмээх бодисын тухай хүмүүс төдийлөн сайн мэддэггүй билээ. Гэвч селен нь хүн ба амьд организмын амьдралд маш чухал үүрэгтэй 19 нэн шаардлагатай элементүүдийн нэг бөгөөд хорт хавдраар өвчлөх эрсдлийг бууруулдаг онцгой бодис юм.
Сүүлийн жилүүдэд хүнснээс авах селений хэмжээ дэлхий дахинаа буурсан тул нэмэлтээр авах шаардлага тулгарч байгаа билээ. Харин Дэлхийн Эрүүл Мэндийн Байгууллагын зөвлөмжөөр эрэгтэй хүн хоногт-70 мкг, эмэгтэй хүн хоногт-55 мкг, хүүхэд-нэг кг жинд нэг мкг селен хэрэглэхийг зөвлөдөг байна.
✅СЕЛЕНИЙ АЧ ХОЛБОГДОЛ:
• Селен нь хүний биеийн дархлааг сайжруулж, организмын өөрийгөө зохицуулах процессыг идэвхжүүлдэг.
• Селен нь хорт хавдраар өвчлөх эрсдлийг бууруулна.
• Эсийн ДНК-ийн гэмтлээс сэргийлж, эсийн хэвийн өсөлтийг хангаж, гэмтсэн эсийг сэргээнэ.
• Бамбай булчирхайн дааврын ялгаралтанд оролцож, дотоод шүүрлийн системийн хэвийн үйл ажиллагааг хангана.
• Нойр булчирхайн хэвийн үйл ажиллагаанд тустай.
• Селен нь үрэвслийн эсрэг үйлчилгээтэй.
• Тосонд уусдаг аминдэмүүдийн шингэцэд тустай.
• Зүрх судасны өвчлөлөөс урьдчилан сэргийлнэ.
• Нүдний харааг хэвийн байлгахад тустай.
• Селен нь эрэгтэй, эмэгтэй хүний нөхөн үржихүйн үйл ажиллагаанд эергээр нөлөөлж, үргүйдлээс сэргийлнэ. Эрчүүдийн бэлгийн үйл ажиллагааг идэвхжүүлнэ.
• Жирэмсэн, хөхүүл эх болон нярайн төрөл бүрийн төрөлхийн эмгэг, өвчлөлүүдээс урьдчилан сэргийлнэ.
• Селен нь организмын эрт хөгшрөлтөөс сэргийлнэ.
• Организмд үүсэх хаягдал болон янз бүрийн хорт бодисууд зарим хүнд металлууд (хар тугалаг, мөнгөн ус, цагаан алт) ба хорыг гадагшлуулна. Зарим эмийн хорыг бууруулна.
• Арьс, үс ба хумсны эрүүл байдлыг хангана.
Селен ихээр агуулагддаг хоол хүнсний төрлүүд: далайн загас болон далайн бүтээгдэхүүнүүд ялангуяа сельд загас, далайн байцаа, далайн давс, мах, малын дотор гэдэс (элэг, бөөр, зүрх), үр тарианы бүтээгдэхүүнүүд: улаан буудайн соёлж, бүхэл үрийн ширхэгтэй гурил, хивэг, хар будаа, овьёос, эрдэнэшишд их агуулагддаг байна. Мөн улаан лооль, сармис, дрожж, мөөг, өндөг, оливийн тосонд ч агуулагдана.