18/01/2022
Paul was al ruim twee jaar eerstelijns leidinggevende toen ik hem in mijn groep deelnemers mocht verwelkomen. We startten een eenjarige leergang leiderschap en samen met nog acht anderen was dit zijn eerste training in leidinggeven. Vrijwel iedereen verzuchtte: “Dit traject had ik jaren eerder moeten krijgen, dat had me een hoop ellende bespaard.”
Welke ellende
Uiteraard vroeg ik door: “Welke ellende?” Paul nam het woord. En terwijl hij het woord had knikten de anderen regelmatig instemmend mee. Paul: “Toen ik nog in mijn team werkte blonk ik uit, ik was gemotiveerd, leergierig, ervaren, kon het werkproces van voor tot achter, geen detail ging aan me voorbij. Problemen waren er om op te lossen en daar was ik goed in. Ik denk dat ze mij daarom ook vroegen om de rol van Gerard over te nemen. Gerard ging met pensioen. Ja, een geweldige kans voor mij natuurlijk. Wie wil geen teamleider zijn?” Hierbij keek hij even de groep rond.
“Al een maand nadat ik het hoorde nam ik het stokje over. Ik dacht nog een volle maand door Gerard ingewerkt te worden, maar die had nog verlofdagen staan waardoor het inwerken in vijf werkdagen moest. Daarna kon ik altijd met vragen bij de afdelingschef terecht was het verhaal, of bij de andere teamleiders. De praktijk was anders. Negentig procent moest ik gewoon zelf uitzoeken. ‘Dat kan je best,’ zei HR, ‘we hebben niet voor niets jou gekozen. Het komt allemaal goed.’
Vanaf dat moment werd het worstelen voor me. Ik was nog altijd leergierig, las thuis het ene managementboek na het andere, zag talloze TED Talks, was altijd bereikbaar, maar kon niet loslaten, niet delegeren, dook nog altijd in de details, maakte werkdagen van twaalf uur en zelfs in de weekends liet mijn werk me niet los. Ik had het gevoel dat ik zwom. Ik was totaal niet voorbereid op wat er allemaal op me af kwam in deze functie.
Ik werd kribbig thuis, kortaf op het werk, maar naar mijn afdelingschef verbloemde ik dat. Ik wilde niet falen, niet afgaan. Ik moest mijn teamleden zien te motiveren, maar bereikte het tegenovergestelde. Ze testten me uit, verweten mij fouten uit het verleden, vonden me leuker als collega dan als leidinggevende. Ze praatten over me achter mijn rug. Op een bepaald moment trok ik het bijna niet meer. Dit traject geeft me weer een beetje hoop. Hoop dat ik de handvatten krijg die ik twee jaar terug al had moeten hebben.”
Aanbevelingen
Na Paul volgden de anderen met hun verhaal. De aanbevelingen die de deelnemers gezamenlijk gaven die ochtend (en andere deelnemers de vele ochtenden daarna):
- De voorbereiding op een eerstelijns leidinggevende functie moet veel eerder en beter
- Een gebruikelijke twee- tot vierdaagse training is ruim onvoldoende, hoe goed de training ook, er moeten veel meer bijeenkomsten zijn. Liever kort en vaak, dan lang en zelden
- Zo’n leertraject moet aanvangen vóór je leidinggevende bent en voortduren in je gehele eerste jaar als leidinggevende
- Gedurende dit gehele traject moet je bij een onafhankelijke coach kunnen aankloppen wanneer nodig
We namen de aanbevelingen ter harte. Het IVLO opvolgingstraject voor eerstelijns leidinggevenden kwam eruit voort.
Voor organisaties: Leiderschapsopvolging Leiderschapsontwikkeling Teamontwikkeling Maatwerk Voor individuen: Ik wil leidinggeven Ik wil beter leidinggeven Ik wil me ontwikkelen Ik wil coaching
