13/08/2025
"De bouwstenen van ons brein"; hoe jonge ervaringen onze hersenen vormen (deel 6 van 6).
Wat gebeurt er in het brein van een baby in het eerste levensjaar?
De magie van verdwijnen en weer verschijnen.
Het eerste jaar is een explosieve fase in de hersenontwikkeling.
Van reflexen naar bewustwording en dat zie je stap voor stap gebeuren.
Neurologisch gezien...
In de eerste maanden zijn de hersenen vooral bezig met het leggen van verbindingen tussen zintuigen en motoriek.
De visuele cortex en pariëtale kwabben (voor waarneming en ruimtelijk inzicht) ontwikkelen zich snel. Maar begrijpen dat iets wat je niet ziet toch nog bestaat, is een grote stap.
-Voor 6 maanden:
Objectpermanentie is er nog niet.
Een bal achter je rug? Weg, dit is uit het brein.
Er is ook nog geen grootteconstantie: verder = kleiner. Punt.
-Tussen 6 en 12 maanden:
Dankzij synaptische explosies worden miljoenen nieuwe verbindingen gelegd.
Baby’s beginnen te begrijpen: iets dat verdwijnt, is er nog.
Maar als een object wordt verplaatst, blijft het brein het zoeken op de eerste plek (locatie A).
Dit noemen we de A-not-B fout; een klassiek voorbeeld van beperkt ruimtelijk-tijdelijk inzicht.
Hoe test je dit zelf?
Verstop een speeltje onder een doek op plek A. Laat je baby kijken. Verplaats het dan naar plek B (ook onder een doek).
Tot ±12 maanden zal je baby waarschijnlijk nog bij A zoeken.
Na het eerste jaar zie je de cognitieve sprong: het besef dat objecten verplaatst kunnen zijn én nog steeds bestaan.
Wat betekent dit in termen van breinontwikkeling?
De prefrontale cortex (voor planning en geheugen) begint te activeren
Myelinisatie versnelt: de “isolatielaag” om zenuwen verbetert de snelheid van informatieverwerking.
Hippocampus (voor ruimtelijke oriëntatie) wordt actiever;
-Wat zie je in lichaamstaal?
Begin: leeg kijken, geen reactie
6–9 maanden: reiken, frustratie, hoofdje kantelen
10–12 maanden: gericht zoeken, anticiperen, weten dat iets “daar” is.
-Dit is het fundament van later denken:
Eerst motorisch, dan mentaal en altijd zichtbaar in beweging, blik en intentie.
Dit was het laatste deel van onze reeks: "De bouwstenen van ons brein."
Als we kijken naar lichaamstaal, non-verbale en onbewuste communicatie, dan ligt de oorsprong vaak in deze vroege bouwstenen van cognitieve ontwikkeling. Hier begint hoe wij waarnemen, reageren en betekenis geven, vaak zonder dat we ons daar bewust van zijn.
Tijdens onze of in de ’s gaan we hier dieper op in.
Je zult merken: deze fundamenten keren steeds terug, in gedrag, communicatie én lichaamstaal.
Heb je vragen of wil je weten wat dit voor jouw werk of praktijk betekent?
Stuur gerust een bericht, we denken graag met je mee.
Jeroen De Graaf