08/11/2025
खिर खाएको १ घन्टा पछी मोहि (छाछ/तक्र) खानु सामान्यतया उत्तम नै मानिन्छ।
यसलाई राम्रो मानिनुको कारणहरू यसप्रकार छन्:
* आयुर्वेदको दृष्टिकोण: आयुर्वेदमा मोहि (छाछ) लाई पाचन शक्ति बढाउने, कब्जियत हटाउने र वात तथा कफ दोषलाई सन्तुलित गर्नमा सहयोग पुर्याउने 'पाचक अमृत' (Digestive Elixir) को रूपमा लिइन्छ।
* पाचनमा सहयोग: मोहिमा पाइने प्रोबायोटिक्स (Probiotics) र हल्का अम्लीय (Slightly Sour) गुणले दूध र भात (कार्बोहाइड्रेट) बाट बनेको खिर जस्तो गह्रौं खानालाई पचाउन सहयोग गर्दछ।
* विरुद्ध आहारको सम्भावना कम: खिर खाएको १ घन्टा पछि मोहि खाँदा यी दुई फरक प्रकृतिका खानेकुरालाई पेटमा एकै पटक मिसाउनबाट जोगिन्छ, जसले 'विरुद्ध आहार' (एकै पटक खान नहुने खानेकुरा) को नकारात्मक असरलाई कम गर्छ।
* पेटलाई शीतलता: खिर आफैंमा शीतल भए पनि यसमा चिनी र घिउ हुने हुँदा मोहिले त्यसको पाचन प्रक्रियालाई अझै सहज र शीतल बनाउन मद्दत गर्छ।
ध्यान दिनुपर्ने कुरा:
* समयको अन्तर: १ घन्टाको अन्तर राम्रो हो। यदि मोहि धेरै चिसो छ भने यसलाई अझै १०-१५ मिनेट ढिलो खाँदा राम्रो हुन्छ।
* मोहि कस्तो छ: धेरै गुलियो वा धेरै अमिलो नभएको, सामान्य नुन र जिरा राखेर बनाइएको मोहि सबैभन्दा उपयुक्त मानिन्छ।
* व्यक्तिगत स्वास्थ्य: यदि तपाईंलाई तत्काल खोकी वा कफको समस्या छ भने चिसो मोहि तुरुन्तै खानुको सट्टा कोठाको तापक्रममा राखेर वा अझै केही समयपछि खानु उपयुक्त हुन्छ।
निष्कर्ष:
खिर (एक भारी र मीठो परिकार) खाएको १ घन्टा पछि मोहि (एक पाचक पेय) सेवन गर्नु पाचनको लागि निकै फाइदाजनक र परम्परागत रूपमा पनि उत्तम मानिएको छ।
के तपाईं खिर र मोहि बाहेक अन्य खानेकुराको संयोजनबारे जान्न चाहनुहुन्छ?