14/11/2025
🚨 Raport NIK w Gminie Liszki:
Analiza inwestycji w KASZOWIE i RĄCZNEJ🤯📉
Prezentujemy Państwu kolejny film analizujący wystąpienie NIK po kontroli Urzędu Gminy Liszki.
Film skupia się na ocenie inwestycji w Kaszowie i w Rącznej.
1. Budowa Szkoły w Kaszowie – Seria Błędów i Zaniedbań
Budowa Szkoły Podstawowej, przedszkola i hali sportowej w Kaszowie stała się symbolem zarządczego chaosu. Ustalenia NIK malują obraz inwestycji prowadzonej bez należytego przygotowania, w której każda kolejna decyzja pogłębiała finansową i techniczną zapaść. 📉
1.1. Fundamenty Problemu: Błędy na Etapie Planowania
Już na samym początku popełniono fundamentalne błędy, które zdeterminowały późniejsze problemy:
Niewystarczająca działka: Pierwotnie wybrane grunty były zbyt małe, aby pomieścić niezbędną infrastrukturę. W efekcie Gmina musiała ponieść dodatkowe koszty:
💸 Dopłata w wysokości 126 391,00 zł przy zamianie działek z lokalną parafią,
💸 Dodatkowe 63 364,00 zł na zagospodarowanie terenu użyczonego od parafii.
💸 Konieczność wnoszenia corocznych opłat za odrolnienie wybranej pod inwestycję działki 22 753,79 zł (227 537,93 zł za 10 lat).
Dodatkowych kosztów można było uniknąć przy rzetelnym planowaniu. Jak zeznał były wójt Paweł Miś: "pod szkołę było zaplanowanych 70 arów i odkupiliśmy w drodze zamiany z dopłatą dla kurii (...) kolejne 60 arów. Na szkołę nie było innego miejsca".
Brak analizy demograficznej: Gmina nie przeprowadziła żadnej oceny demograficznej, która uzasadniałaby budowę tak dużego obiektu (przeznaczonego dla 452 dzieci) w tej konkretnej lokalizacji. Szkołę umiejscowiono z dala od sołectw o największym przyroście mieszkańców, co rodzi poważne wątpliwości co do jej przyszłego wykorzystania. 🤔
1.2. Eskalacja Kosztów i Chaos Decyzyjny
Błędy w planowaniu uruchomiły lawinę zmian, poprawek i robót dodatkowych, które drastycznie podniosły koszty inwestycji.
Wartość pierwotnej umowy (20.12.2021) - 27 877 547,70 zł
Wartość umowy na dzień kontroli - 41 451 621,03 zł
Wzrost kosztów o ponad 13,5 milionów złotych był wynikiem wprowadzenia 12 aneksów i aż 44 "protokołów konieczności".
1.3. Fiasko Wentylacji i Kryzys Energetyczny 🌬️⚡
Kluczową i najkosztowniejszą była decyzja o zastąpieniu wentylacji grawitacyjnej systemem wentylacji mechanicznej. Pociągnęła za sobą łączne wydatki na zaprojektowanie i wykonanie nowego systemu w wysokości 4 525 200 zł brutto. Była to decyzja podjęta bez jakiejkolwiek analizy jej fundamentalnych skutków technicznych, czego dowodem jest późniejszy kryzys energetyczny.
Ustalenia w tej sprawie zapadły na naradzie budowlanej 5 kwietnia 2022 r., w której, w spotkaniu brało udział dwóch radnych, a jednym z nich był Janusz Trojan, postać niezwykle zaangażowana w inwestycję. Ich decyzje zostały następnie bezkrytycznie zatwierdzone przez byłego wójta Pawła Misia.
Ta jedna zmiana wywołała dwie katastrofalne w skutkach konsekwencje:
❗️Kryzys energetyczny: Zapotrzebowanie obiektu na moc elektryczną wzrosło z 83 kW do 243 kW. Dostawca poinformował, że pełna moc będzie dostępna dopiero 31.XII.2029 r.!!! 🗓️
❗️Utrata funkcjonalności kuchni: Montaż kanałów wentylacyjnych wymusił obniżenie sufitów. W efekcie kuchnia utraciła zdolność do przygotowywania posiłków na miejscu i szkoła będzie zmuszona korzystać z zewnętrznego cateringu. 🍽️
1.4. Naruszenia Prawa i Brak Odpowiedzialności
Kontrola NIK ujawniła również szereg innych poważnych nieprawidłowości i naruszeń prawa:
❗️Samowola budowlana: Wykonanie instalacji klimatyzacji odbyło się bez pozwolenia na budowę. 🚫
❗️Nadzór bez uprawnień: Gmina zleciła sprawowanie nadzoru autorskiego osobie, która nie posiadała wymaganych uprawnień. 🤦
❗️Brak dochodzenia roszczeń: Mimo zidentyfikowania licznych błędów w dokumentacji, Gmina zaniechała wezwania projektanta do ich usunięcia i pokrycia kosztów. (co najmniej 405 891,02 zł brutto) 😡
Problemy z inwestycją w Kaszowie, choć największe, nie były jedynymi w Gminie Liszki. Podobny schemat zaniedbań i rosnących kosztów ujawnił się przy rozbudowie szkoły w Rącznej.
2. Inwestycja w Rącznej: Kolejny Przykład Problemów
Rozbudowa Szkoły Podstawowej w Rącznej to kolejny przykład inwestycji, która wymknęła się spod kontroli finansowej. Skala problemów była mniejsza niż w Kaszowie, schemat działania był niepokojąco podobny.
Kluczowe zdarzenia w tej inwestycji można przedstawić następująco:
Marzec 2021: Gmina zawiera pierwotną umowę z wykonawcą na kwotę 4 999 046,42 zł.
Marzec 2022: Wykonawca odstępuje od umowy, argumentując decyzję gwałtownym wzrostem cen materiałów i kosztów pracy.
Sierpień 2022: Gmina jest zmuszona ogłosić nowy przetarg na dokończenie prac.
Luty 2025: Ostateczny koszt inwestycji, według stanu na 28 lutego 2025 r., osiąga kwotę 10 756 679,44 zł brutto.
W rezultacie koszt rozbudowy szkoły w Rącznej wzrósł ponad dwukrotnie w stosunku do pierwotnych założeń. Rodzi to fundamentalne pytanie: kto był odpowiedzialny za ten stan rzeczy i dlaczego wewnętrzne mechanizmy kontrolne w Gminie całkowicie zawiodły? ❓
3. Upadek Nadzoru: Rola Wójta i Bierność Rady Gminy
Ustalenia NIK nie wskazują na pojedyncze błędy, lecz na systemowy upadek nadzoru, w którym niekontrolowana władza wykonawcza byłego wójta spotkała się z całkowitą biernością organu kontrolnego – Rady Gminy.
3.1. Odpowiedzialność Byłego Wójta Pawła Misia 📝
Raport NIK stawia byłemu wójtowi Pawłowi Misiowi szereg poważnych zarzutów:
❌Brak analizy i bezkrytyczne akceptowanie zmian: Zatwierdzał fundamentalne i kosztowne zmiany w projektach bez przeprowadzenia analizy ich skutków finansowych, technicznych i prawnych.
❌Naruszenie procedur: Udzielił zamówienia na projekt szkoły w Kaszowie z naruszeniem wewnętrznego regulaminu, co uniemożliwiło uczciwą konkurencję.
❌Wywieranie presji na podwładnych: Udokumentowano sytuację, w której Kierownik Referatu Inwestycji i Infrastruktury odmówił podpisania porozumienia argumentując w notatce służbowej, że zawiera ono "nieprawdziwe zapisy" i nie ma pokrycia finansowego. Były wójt Paweł Miś wydał mu polecenie służbowe, nakazując podpisanie kontrowersyjnego dokumentu. Ten udokumentowany przypadek pokazuje, jak opinie merytorycznych urzędników były tłumione za pomocą poleceń służbowych.
3.2. Niewyjaśniona Jednomyślność Rady Gminy 🤫
W kontraście do narastających problemów i rosnących lawinowo kosztów inwestycji stoi postawa Rady Gminy, która konsekwentnie wspierała działania byłego wójta.
Działania Rady Gminy –
Głosowania nad absolutorium dla Wójta Pawła Misia (za lata 2018-2023) - Zawsze jednomyślnie 'ZA' (wśród obecnych radnych)
Nasuwa się pytanie, dlaczego Rada Gminy pod przewodnictwem doświadczonego samorządowca Zbigniewa Kaczora nie podjęła żadnych skutecznych działań kontrolnych? Dlaczego radni nie wyrazili publicznie wątpliwości co do sposobu zarządzania majątkiem gminy, mimo że sygnały o nieprawidłowościach były aż nadto widoczne? Bierność organu stanowiącego i kontrolnego stworzyła warunki, w których możliwe stało się tak nierzetelne i niegospodarne działanie. Ta sytuacja stawia ogromne wyzwania przed nowymi władzami Gminy. 😟
Dokument przygotowany przez NIK jest bolesną, ale niezbędną lekcją dla samorządu. Stanowi on nie tylko krytykę przeszłości, ale przede wszystkim mapę drogową, która ma pomóc w naprawie finansów publicznych i procedur zarządczych w Gminie Liszki. 🏘️
Co sądzicie o ustaleniach NIK? Czy uda się naprawić ten chaos? Podzielcie się swoimi opiniami w komentarzach! 👇
Dla dociekliwych – w poniedziałek opublikujemy w formie podcastu szczegółową analizę inwestycji w Gminie Liszki 🔍
