10/02/2026
ยกเคส :
เพื่อนสนิทชาย 5 คน มีนิสัยรักการปาร์ตี้ และนัดกัน Hangout อยู่บ่อยๆ จึงเกิดไอเดียวว่าอยากทำร้านเหล้าร่วมกัน จึงตกลงกันเปิดร้านเหล้าโดยร่วมลงหุ้นกันคละ 200,000 บาท รวมเป็นทุน 1,000,000 บาท หลังจากเปิดร้านเหล้าแล้วก็ดำเนินกิจการปกติมีรายได้และกำไรทุกปี 5 ปีติดต่อกัน โดยนำกำไรมาแบ่งให้กับเพื่อนทุกคนเท่าๆกันในทุกปี ในการบริหารกิจการมีเพียงหุ้นส่วน 2 คนที่บริหารร้านเป็นปกติ โดยหุ้นส่วนที่เหลือไม่ได้เข้ามามีส่วนร่วมในการบริหาร ทำเพียวไตร่ถามเกี่ยวกับการงานตามปกติทั่วไป เนื่องจากหุ้นส่วนที่เหลืออยู่ต่างจังหวัดกันหมด ในระหว่างที่ดำเนินกิจการนั้น หนึ่งในผู้บริหารร้านได้มีการขโมยใช้ไฟฟ้าจากการไฟฟ้าส่วนภูมิภาคมาเป็นเวลาสามปี ปรากฏว่าการไฟฟ้าฯ จับได้ จึงจะฟ้องเรียกค่าเสียหาย ส่งผลให้ร้านต้องเสียเงินและค่าปรับต่างๆ มูลค่า 700,000 บาท แต่ร้านเหล้าไม่มีเงินเหลือที่จะจ่ายค่าเสียหายดังกล่าว ผู้บริหารร้านจึงเล่าข้อเท็จจริงนี้ให้หุ้นส่วนอื่นๆ ทราบ พร้อมทั้งขอให้หุ้นส่วนทุกคนร่วมกันชดใช้ค่าเสียหายที่เกิดขึ้น จากเหตุการณ์นี้กระทบถึงหุ้นส่วนคนอื่นๆ โดยส่วนหนึ่งเห็นด้วยที่จะร่วมใช้หนี้ตามความผิดที่เกิดขึ้น อีกส่วนหนึ่งไม่เข้าใจจึงไม่อยากที่จะร่วมจ่ายหนี้ดังกล่าวด้วย จึงเกิดการถกเถียงและทะเลาะกัน เพราะหุ้นส่วนที่ไม่ได้บริหารร้าน มองว่าไม่ใช่ความผิดของตนและตนไม่ได้สั่งให้ไปขโมยใช้ไฟฟ้า ตนจึงไม่จำเป็นต้องรับผิดในส่วนนี้
จากข้อเท็จจริงข้างต้น สามารถพิจารณาประเด็นทางกฎหมายและภาษี ดังนี้
1. การที่เพื่อน 5 คนรวมหุ้นกันเปิดร้านเหล้า ลักษณะนี้ถือเป็นสัญญาจัดตั้ง “ห้างหุ้นส่วน” ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์แพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1012 และเป็นหน่วยภาษีหนึ่งตามมาตรา 50 ประมวลรัษฎากร แยกต่างหากจากผู้เป็นหุ้นส่วน
2. ร้านเหล้านี้ถือเป็น “ห้างหุ้นส่วนสามัญ” เนื่องจากยังไม่ได้มีการจดทะเบียน หุ้นส่วนทุกคนจึงมีหน้าที่ต้องร่วมรับผิดในหนี้ทั้งปวงที่ห้างได้ก่อไว้เนื่องจากการการดำเนินงาน ในจำนวนเงินที่ไม่จำกัด ตามมาตรา 1050 ปพพ.
3. เมื่อร้านเหล้ามีข้อพิพาทกับการไฟฟ้า ถึงประเด็นหนี้สินจากการขโมยใช้ไฟฟ้ามาใช้ในกิจการนั้น เจ้าหนี้สามารถฟ้องร้องให้หุ้นส่วนทุกคนร่วมกันรับผิดในหนี้สินดังกล่าวได้ทุกคนโดยไม่จำกัดจำนวน
4. หุ้นส่วนที่ไม่ได้มีส่วนในการบริหารร้าน จึงต้องร่วมรับผิดโดยไม่สามารถอ้างได้ว่าตนเองไม่ได้เข้ามาบริหารกิจการ
5. ในส่วนของประเด็นทางภาษี เมื่อร้านเหล้าที่ไม่ได้จดทะเบียนเป็นนิติบุคคล ถือเป็นห้างหุ้นส่วนสามัญ ตามประมวลรัษฎากร จึงมีหน้าที่ต้องเสียภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาในฐานะห้างหุ้นส่วนสามัญ ก่อนหนึ่งชั้น
6. เมื่อร้านเหล้าแบ่งกำไรให้หุ้นส่วนทุกคน หุ้นส่วนทุกคนนั้นถือเป็น อีกหนึ่งหน่วยภาษีตามประมวลรัษฎากร จึงต้องนำกำไรนั้นมายื่นภาษีอีกชั้นหนึ่ง
7. เมื่อสรรพากรตรวจพบว่าร้านเหล้ามิได้ยื่นภาษีมาก่อน ก็สามารถเรียกให้ร้านเหล้าเหล้า เสียค่าปรับ เบี้ยปรับ และเงินเพิ่มของภาษีที่ต้องจ่าย
8. จากข้อ 7. สรรพากรสามารถบังคับให้หุ้นส่วนทุกคนที่เคยได้กำไรไปแล้วนั้น ยื่นเสียภาษีย้อนหลัง โดยจะมีค่าปรับ เบี้ยปรับ และเงินเพิ่มเช่นเดียวกัน
9. สิ่งที่ร้านเหล้าต้องจัดทำเกี่ยวกับภาษี คือจัดทำสมุดรายงานเงินสดรับจ่าย ในนามร้านเหล้า หนึ่งชุดต่อปี ตามมาตรา 17 (1) ประมวลรัษฎากร และต้องจัดทำบัญชีรายรับรายจ่ายประจำปีอีกหนึ่งชุดตามมาตรา 17 (2)
10. หุ้นส่วนทุกคนที่ได้รับกำไรจากร้านเหล้า ก็มีหน้าที่จัดทำสมุดรายงานเงินสดรับจ่ายในนามตนเองอีกหนึ่งชุด ตามมาตรา 17 ประมวลรัษฎากร เช่นกัน
ดังนี้แล้ว ข้อเท็จจริงที่ปรากฏข้างต้น จึงไม่อาจเป็นเหตุให้หุ้นส่วนทุกคน ที่ได้เคยตกลงร่วมหุ้นเปิดกิจการร่วมกันอ้างได้ว่าตนเอง ไม่จำเป็นต้องรับผิดในหนี้สินที่กิจการก่อขึ้น เพราะตนเองไม่ได้เข้าไปบริหารงาน เนื่องจากกฎหมายระบุไว้ชัดเจนว่าห้างหุ้นส่วนสามัญ คือการที่บุคคลตั้งแต่สองคนขึ้นไปตกลงเข้าหุ้นกันทำกิจกรรมโดยประสงค์จะแบ่งกำไรร่วมกัน ทั้งนี้ห้างหุ้นส่วนสามัญ ถือเป็นหน่วยธุรกิจที่ยังไม่ได้จดทะเบียน จึงไม่สามารถมีหุ้นส่วนที่จำกัดความรับผิดได้ หุ้นส่วนทุกคนจำต้องรับผิดร่วมกันโดยไม่จำกัดจำนวน
และในส่วนของประเด็นภาษีนั้น ร้านเหล้าที่ถือเป็นห้างหุ้นส่วนสามัญนี้ เป็นหน่วยภาษีที่แยกต่างหากจากตัวหุ้นส่วน กรณีนี้ จึงต้องจ่ายภาษีในส่วนของห้างหุ้นส่วนสามัญก่อน แล้วจึงนำกำไรที่แบ่งกันมาจ่ายภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาในนามหุ้นส่วนแต่ละคนอีกชั้นหนึ่ง
อีกทั้งกฎหมายภาษี ระบุไว้ชัดเจนว่า ห้างหุ้นส่วนสามัญ และบุคคลธรรมดา ที่มีรายได้จากการค้าขาย ต้องจัด “สมุดรายงานเงินสดรับจ่าย” ด้วยตามมาตรา 17 (1) ประมวลรัษฎากร ดังนั้น จึงต้องจัดทำให้ถูกต้องตามกฏหมาย โดยผู้ประกอบการสามารถสั่งซื้อสมุดรายงานเงินสดรับจ่ายพร้อมใช้ ได้ที่ลิงค์ด้านล่างนี้
จะเห็นได้ว่าการทำธุรกิจนั่น มีรายละเอียดที่ต้องจัดการหลายจุด และจุดที่สำคัญไม่แพ้กันก็คือประเด็นทางกฎหมาย และประเด็นทางภาษี ที่เมื่อเกิดประเด็นขึ้นมาแล้วมักจะมีโทษค่อนข้างสูง หากผู้ประกอบการท่านใดเตรียมตัวที่จะเปิดกิจการโดยการหุ้นกัน ขอให้ศึกษารายละเอียดต่างๆ ในระดับจัดการ โดยเฉพาะเรื่องของภาษี ซึ่งมีโทษค่อนข้างสูง และเป็นโทษเกี่ยวกับเรื่องเงิน ดังนั้น ผู้ประกอบการควรศึกษาเรื่องภาษีในระดับจัดการธุรกิจ เพื่อรับมือกับผลกระทบที่อาจเกิดขึ้น ได้ในหนังสือ “Online Tax Mastery ภาษีขั้นเทพของคนออนไลน์” ที่มีการอธิบาย เรื่องของการวางแผนภาษีสำหรับกลุ่มคนที่เข้าร่วมหุ้นกันเปิดกิจการ มีเทคนิคที่สามารถทำให้ประหยัดภาษีได้ขั้นต่ำปีละ 2 แสนบาท และมีเทคนิคอีกมากมายที่ทำตามแล้วช่วยให้เซฟภาษีได้ปีละเป็น… ล้าน
ฝากเป็นทิศทาง
นัท ดารศักดิ์
📌รับปรึกษาภาษี บัญชี
✅ ผู้ทำบัญชีขึ้นทะเบียน (สภาวิชาชีพบัญชี)
✅ ตัวแทนออกของรับอนุญาตไทย (กรมศุลกากร)
🎓 บัญชีบัณฑิต & บัญชีมหาบัณฑิต
🎖️ ประกาศนียบัตรที่ปรึกษาภาษีอากร (TA7)
🎖️ ประกาศนียบัตรตัวแทนออกของ (ITBS)
🎖️ ประกาศนียบัตรนักธุรกิจมืออาชีพ (DBD-SPE10)
🎖️ ประกาศนียบัตรบริหารทรัพยากรบุคคล (จุฬาฯ)
📖 Online Tax Mastery ภาษีขั้นเทพของคนออนไลน์
สั่งซื้อหนังสือปกอ่อน
Shopee: https://s.shopee.co.th/AUkSrJPT7I
Tiktok: https://vt.tiktok.com/ZSHtTfgPeCqF7-pMFJ2/
สั่งซื้ออีบุ๊ค
MEB: https://www.mebmarket.com/index.php?action=BookDetails&data=YToyOntzOjc6InVzZXJfaWQiO3M6ODoiMTAzMjk1MDQiO3M6NzoiYm9va19pZCI7aToyOTY0NTM7fQNzoiYm9va19pZCI7aToyOTY0NTM7fQ
📖 สมุดรายงานเงินสดรับจ่าย (พร้อมใช้)
Shopee: https://s.shopee.co.th/1g976A5voF
Tiktok: https://vt.tiktok.com/ZSHnd8kqpGw5y-wKfP0/
📲 ติดตองานบริการต่างๆ
Line: