29/04/2026
ร่าง กฎหมาย เกี่ยวกับการป้องกันและระงับอัคคีภัย พ.ศ. .... (ใหม่ พ.ศ. 2569)
กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน กำลังเปิดรับฟังความคิดเห็นต่อ ร่าง กฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานในการบริหาร จัดการ และดำเนินการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงานเกี่ยวกับการป้องกันและระงับอัคคีภัย พ.ศ. ....
📝ดูรายละเอียดผ่านเว็บไซต์ระบบกลางทางกฎหมาย
https://law.go.th/listeningDetail?survey_id=Njk0MkRHQV9MQVdfRlJPTlRFTkQ=
โปรดให้ความคิดเห็น ระหว่างวันที่ 22 เมษายน - 21 พฤษภาคม 2569
ผมสรุป “สาระที่ เปลี่ยนแปลง/เพิ่มเติม/เข้มงวดขึ้น” ระหว่าง กฎกระทรวงฯ พ.ศ. 2555 (กฎหมายปัจจุบัน ที่ รวมฉบับแก้ไข พ.ศ. 2561) กับ ร่าง กฎกระทรวงฉบับใหม่ (ที่กำลังเปิดรับฟังความคิดเห็น) ให้เห็นภาพ ดังนี้
🔴 ภาพรวมใหญ่ (Big Changes)
การเปลี่ยนแปลงหลักมีการเพิ่ม 5 เรื่องสำคัญ
1.เพิ่ม “รายละเอียดเชิงวิศวกรรม” มากขึ้น (น้ำดับเพลิง / ระยะเข้าถึง / ตารางคำนวณ)
2.เพิ่ม “ภาระเอกสาร + การรายงานต่ออธิบดี”
3.เพิ่ม “ข้อกำหนดระบบอัตโนมัติ/ไฟฟ้า/สัญญาณ”
4.เพิ่ม “การควบคุมความเสี่ยงเฉพาะทาง” เช่น ฝุ่นระเบิด ถ่านหิน ก๊าซ
5.เพิ่ม “ความรับผิดชอบร่วมในอาคารเดียวกัน”
🟡 1) นิยาม (Definitions) — “เพิ่มใหม่ชัดเจนมาก”
✅ สิ่งที่เพิ่มจากเดิม
• แยกระดับความเสี่ยงอัคคีภัย:
- เบา / ปานกลาง / ร้ายแรง (นิยามชัดขึ้น)
• เพิ่มประเภทเพลิง:
- K (น้ำมันประกอบอาหาร) → ไม่มีในกฎหมายเดิม
(แต่ยังไม่ได้เพิ่มประเภท L ตามมาตรฐาน ISO 3941 : 2026) (https://www.facebook.com/share/p/17UEn1QjBe/)
• นิยามใหม่:
- ระบบน้ำดับเพลิง
- อุปกรณ์ประกอบดับเพลิง
- ระยะเข้าถึง (Access distance)
- ของเสียไวไฟ
แยก “วัตถุไวไฟ / วัตถุติดไฟ / วัตถุระเบิด” ชัดขึ้น
👉 ผลกระทบ
ใช้เป็นฐานในการ “คำนวณและออกแบบ” (เดิมค่อนข้างกว้าง)
🟡 2) ระบบบริหารและแผน (Management System)
✅ สิ่งใหม่
แผนต้องมี 6 องค์ประกอบชัดเจน
1.ตรวจตรา
2.อบรม
3.รณรงค์
4.ดับเพลิง
5.อพยพ
6.ฟื้นฟู
• อนุญาตให้เก็บเอกสารแบบดิจิทัล (Digital) ได้
• อาคารเดียวกันแต่มีหลายเจ้าของ/ผู้เช่า → นายจ้างทุกเจ้าต้องร่วมทำแผน
👉 ของเดิม:
มีแผน แต่ “ไม่กำหนดรายละเอียดลึกแบบนี้”
ไม่พูดถึงกรณีหลายผู้เช่า (multi-tenant) ชัด
🟡 3) ทางหนีไฟ (Means of Egress) — “เข้มขึ้น”
✅ เพิ่ม/ปรับ
• ต้องอพยพ “ภายใน 5 นาที” (???)
• ห้อง ≥ 50 คน → ต้องมี 2 ทางออก + ระยะห่างตาม เส้นทแยงมุม(diagonal)
• ห้ามใช้:
- ประตูเลื่อน / ม้วน / หมุน (ระบุชัด)
- ประตูไฟฟ้า → ต้อง “ปลดล็อกอัตโนมัติ”
👉 ของเดิม:
มีข้อกำหนด แต่ ไม่มีตัวเลขเวลา + ระยะละเอียดแบบนี้
🟡 4) ระบบแจ้งเหตุเพลิงไหม้ (Fire Alarm)
✅ เพิ่มชัดเจนมาก
• บังคับติดตั้งเมื่อ: อาคาร ≥ 2 ชั้น หรือ ≥ 300 ตร.ม.
• Manual call point: ระยะไม่เกิน 30 เมตร
• เสียงต้อง “แตกต่างจากเสียงทั่วไป”
• รองรับ: โรงพยาบาล → ใช้สัญญาณแสงแทนเสียงได้
• ต้องมี: บันทึกการบำรุงรักษา
👉 ของเดิม: มีกำหนดแต่ไม่ละเอียดระดับนี้
🟡 5) ระบบน้ำดับเพลิง (Fire Water System) — “ใหม่สำคัญมาก”
✅ เพิ่มใหม่ชัดเจน
• ต้องมีน้ำสำรองขั้นต่ำ (30 นาที)
• มี “ตารางคำนวณปริมาณน้ำ”
• ต้อง:
- ออกแบบตามมาตรฐาน วสท.
- ทดสอบปีละ 1 ครั้ง
• หัวต่อ: ต้องเข้ากันได้กับหน่วยดับเพลิงรัฐ
👉 ของเดิม:
“ไม่มีตารางน้ำสำรอง” แบบนี้ (การบังคับตามกฎหมายใหม่นี้ หลายอาคารอาจมีปัญหา ไม่สามารถสำรองได้ หรือ ไม่สามารถรับน้ำหนักได้)
ไม่ระบุละเอียดเรื่อง compatibility
🟡 6) เครื่องดับเพลิง (Fire Extinguisher)
✅ เปลี่ยนแปลงสำคัญ
• เพิ่ม “ประเภท K”
• เพิ่ม “ระยะเข้าถึง”
- A: ≤ 23 m
- K: ≤ 9 m
• เพิ่ม “ตารางคำนวณจำนวนตามพื้นที่”
• ห้ามใช้สารพิษ (เช่น Carbon Tetrachloride)
• ตรวจสอบ: อย่างน้อยทุก 6 เดือน
👉 ของเดิม: ไม่มี “ตารางพื้นที่ละเอียด” ไม่พูดถึง K ชัด
🟡 7) ระบบดับเพลิงอัตโนมัติ (Sprinkler / Auto System)
✅ เพิ่มใหม่
• ต้อง:
- เปิดวาล์วตลอดเวลา
- มีสัญญาณเตือนเชื่อม Fire Alarm
• บำรุงรักษา: 3 เดือน / 6 เดือน
• ห้ามมีสิ่งกีดขวางหัวฉีด
👉 ของเดิม: กล่าวถึงน้อยกว่า
🟡 8) งานที่ก่อให้เกิดความร้อน (Hot Work / Heat Source)
✅ เพิ่มละเอียดมาก
• ครอบคลุม:
- ไฟฟ้าลัดวงจร
- เครื่องยนต์
- ความร้อนสะสม
- ไฟฟ้าสถิต Static electricity
- การเชื่อม Welding
• ปล่องควัน:
- อุณหภูมิผิว ≤ 50°C
• ทำความสะอาด 6 เดือน
👉 ของเดิม: ไม่ลงลึกขนาดนี้
🟡 9) วัตถุไวไฟ / ก๊าซ / ฝุ่นระเบิด
✅ เพิ่มใหม่เชิงอุตสาหกรรม
• ถังก๊าซ:
- Indoor ≤ 2,000 ลิตร
- ระยะห่าง ≥ 20 m
- ต้องมี gas detector
• ถ่านหิน:
- วัดอุณหภูมิ ≥ สัปดาห์ละครั้ง
- 65°C ต้องแก้ไข
• ฝุ่น: ต้องมีมาตรการป้องกัน “Dust Explosion”
👉 ของเดิม: ไม่มีรายละเอียดเชิงเทคนิคระดับนี้
🟡 10) ของเสียไวไฟ (Flammable Waste)
✅ เพิ่มใหม่
• ทำความสะอาด:
- อย่างน้อยวันละ 1 ครั้ง
• ต้อง:
- เก็บในภาชนะปิด
- นำออกทุกวัน
- กำจัดอย่างน้อยเดือนละครั้ง
👉 ของเดิม: แทบไม่มีหมวดนี้
🟡 11) ระบบป้องกันฟ้าผ่า
✅ เพิ่ม
• บังคับสำหรับ:
- อาคารที่มีวัตถุไวไฟ
- โครงสร้างสูง
• ต้องมี surge protection
👉 ของเดิม: กล่าวน้อยมาก
🔴 12) การฝึกอบรม/ซ้อม — “เข้มขึ้นมากที่สุด”
✅ เปลี่ยนแปลงใหญ่
ต้องมี: พนักงานดับเพลิงประจำ
อบรม: ≥ 40% ของแต่ละหน่วยงาน
ต้อง: ขอ “ความเห็นชอบจากอธิบดี” ก่อนอบรม
ซ้อม: ปีละ 1 ครั้ง (ทุกคน + ทุกบริษัทในอาคาร)
ต้อง: ส่งแผน + รายงานผลภายใน 30 วัน
👉 ของเดิม:! ไม่มีขั้นตอน “อนุมัติจากรัฐ” แบบนี้
ไม่มี requirement 40%
🟣 13) ระบบกำกับ (Regulatory Control) — “เพิ่มภาระชัด”
✅ ใหม่
• ต้องส่ง:
- แผนอบรม
- รายชื่อวิทยากร
- แผนซ้อม
• รัฐ:
- ตรวจภายใน 7 วัน
- ถ้าเอกสารไม่ครบ: ถือว่า “ยกเลิกคำขอ”
👉 ของเดิม: ไม่เข้มงวดด้านเอกสาร
🔵 “อะไรเปลี่ยนมากที่สุด”
TOP 5 การเปลี่ยนแปลงสำคัญ
🔥 เพิ่ม “Fire Engineering Approach” (น้ำ/ระยะ/ตาราง)
📊 เพิ่ม “Document + Approval by Authority”
👷 เพิ่ม “Competency & Training requirement”
🏭 เพิ่ม “Industrial Risk (gas, dust, coal)”
⚡ เพิ่ม “System integration (alarm + sprinkler + electrical)”
✅ สรุป
จากกฎหมาย “แนวปฏิบัติทั่วไป (2555)” ➡ กลายเป็น 👉 “กฎหมายเชิงวิศวกรรม + บริหารจัดการ + กำกับโดยรัฐ (ร่างใหม่)”
ท่านใด เห็นด้วย หรือ ไม่เห็นด้วย ประการใด โปรดร่วมแสดงความคิดเห็นตามลิงก์ข้างต้น
กิตติ สุขุตมตันติ
🤵 เลขานุการ คณะกรรมการมาตรฐานและความปลอดภัย สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย
https://www.facebook.com/share/p/1CHqfr7h2z/