22/08/2026
Venture Builder Playbook #4
EIR คืออะไร? สำคัญกับ Deep Tech Startup แค่ไหน?
ใน 4 กลไกของ Venture Builder ที่เล่าไปตอนที่แล้ว EIR คือกลไกที่สำคัญในลำดับต้นๆ
เพราะอะไร EIR จึงมีความสำคัญกับวิสาหกิจเริ่มต้นจากเทคโนโลยีขั้นสูง (Deep Tech Startup)?
ธรรมชาติของ Deep Tech startup ที่เริ่มต้นจากงานวิจัยของนักวิจัย คือทีมผู้ก่อตั้ง (founder) มักเก่งเรื่องเทคโนโลยี แต่ยังขาดประสบการณ์ในการทำธุรกิจและการพัฒนางานวิจัยไปสู่ผลิตภัณฑ์หรือบริการที่ตลาดต้องการ ไม่ว่าจะเป็นการขยายกำลังการผลิต (upscaling) การควบคุมคุณภาพ กระบวนการผลิต กฎหมายต่างๆ ไปจนถึงการขายและการตลาด — เรื่องใหม่ที่ทีมยังไม่เคยมีประสบการณ์ตรง นอกจากนั้น หลายครั้งปัญหาไม่ได้อยู่ที่ความสามารถ แต่อยู่ที่ทีมนักวิจัยกับทีมธุรกิจมองกันคนละภาพ ฝั่งหนึ่งมุ่งไปที่ผลลัพธ์ ต้นทุน กำหนดส่งของ อีกฝั่งรู้สึกถูกกดดันเพราะไม่มีใครเข้าใจข้อจำกัดของงานวิจัย จนเกิดช่องว่างในการสื่อสารและทำงานร่วมกัน ทั้งที่มีเป้าหมายเดียวกัน
นี่คือจุดที่ EIR เข้ามาเปลี่ยนสถานการณ์
EIR หรือ Entrepreneur-in-Residence คือคนที่มีประสบการณ์ทำงานในวิสาหกิจเริ่มต้นหรือทำธุรกิจมาก่อน เข้ามาทำงานร่วมกับทีมนักวิจัยในลักษณะที่เป็นส่วนหนึ่งของทีม ตั้งแต่วันที่ไอเดียยังไม่เป็นรูปเป็นร่าง ลงมือทำงานจริงเคียงข้างนักวิจัย จนถึงวันที่ธุรกิจเดินได้ด้วยตัวเอง
การที่ EIR ผ่านเส้นทางการสร้างธุรกิจมาก่อน ทำให้เข้าใจว่าจุดเริ่มต้นจากงานวิจัยนั้นมีข้อจำกัดและความไม่แน่นอนแบบไหนบ้าง เข้าใจว่านักวิจัยกำลังเจอปัญหาอะไร กังวลเรื่องอะไร และทำไมบางการตัดสินใจถึงต้องใช้เวลา การที่ EIR เข้ามาร่วมลงมือทำงาน เผชิญปัญหาและข้อจำกัดร่วมกับนักวิจัยในฐานะทีมเดียวกัน จึงเป็นสิ่งที่ต่างจากที่ปรึกษาธุรกิจทั่วไปที่มองจากภายนอก EIR ไม่ได้เป็นเพียงผู้ให้คำแนะนำ แต่ช่วยทำให้เกิดขึ้นจริง (implementation) และเติมเต็มส่วนที่ขาดทั้งด้านประสบการณ์ ความเชี่ยวชาญ และทรัพยากร
EIR จึงมีความสำคัญต่อความสำเร็จของวิสาหกิจเริ่มต้นจากเทคโนโลยีขั้นสูงในหลายมิติ
หนึ่ง เข้าใจมุมมองและปัญหาของนักวิจัยได้ลึกกว่าที่ปรึกษาทั่วไป ไม่ใช่เพียงผู้ให้ความเห็นจากภายนอก แต่เป็นคนที่เข้าไปร่วมฝ่าฟัน ร่วมลงมือทำให้เกิด เป็นเพื่อนคู่คิดที่ทำงานด้วยกันแบบทีมเดียว และร่วมรับผิดชอบผลลัพธ์
สอง ช่วยให้ทีมดำเนินการในทางที่ทำให้ธุรกิจไปเร็วขึ้น ลดความเสี่ยง และเพิ่มประสิทธิภาพ เพราะมีคนที่เคยผ่านเส้นทางนี้มาก่อนเดินเคียงข้าง ไม่ต้องลองผิดลองถูกคนเดียว
สาม แนะนำ ให้คำปรึกษา และเป็นพี่เลี้ยงให้กับทีมผู้ก่อตั้งแบบฝึกปฏิบัติจริง (on-the-job training)
เพราะการเปลี่ยนงานวิจัยให้เป็นธุรกิจที่ยั่งยืน ไม่ได้ต้องการแค่เทคโนโลยีที่ดี แต่ต้องการคนที่พร้อมเดินไปด้วยกันตั้งแต่ก้าวแรกจนธุรกิจยืนได้เอง
ด้วยบทบาทที่ต้องเข้าไปเป็นส่วนหนึ่งของทีมอย่างแท้จริง คนที่จะมาเป็น EIR จึงต้องมีความรู้ ทักษะ และประสบการณ์ที่ตรงกับความต้องการของทีม พร้อมเรียนรู้ไปพร้อมกับทีมผู้ก่อตั้งโดยไม่ยึดติดว่าต้องรู้ทุกอย่างมาก่อน และที่สำคัญพร้อมลงมือทำงานเคียงข้างทีมในทุกขั้นตอน (get your hands dirty) และที่สำคัญที่สุด ต้องมี passion ที่อยากเห็นความสำเร็จของ Deep Tech startup ไทยอย่างแท้จริง เพราะนี่คือสิ่งที่ทำให้ EIR เดินเคียงข้างทีมได้จนสุดทาง แม้เส้นทางจะยาวและเต็มไปด้วยความไม่แน่นอน