12/09/2020
สถาปัตยกรรมแบบ Prefab หรือ Prefabricated Architecture คือ การนำชิ้นส่วนมาประกอบที่หน้าโครงการ เป็นสิ่งที่มีมายาวนานกว่าที่ทุกคนคิด หลายคนอาจจะนึกว่าด้วยปัจจุบันที่มีการสร้างคอนโดขึ้นจำนวนมากจึงประดิษฐ์วิธีการให้ไวขึ้น หรือแนวทางการผลิตบ้านจัดสรรเป็นคนริเริ่ม อันที่จริง วิธีการแบบนี้พบได้ทั่วโลกตั้งแต่โบราณ อย่างไทยเราเอง เวลาปลูกเรือนไทย เจ้าของเรือนก็สามารถไปนำชิ้นส่วนที่ช่างเขาทำขายไว้แล้ว เช่น ฝาปะกน หน้าจั่วต่างๆ นำมาประกอบเรือนมุงจากเสร็จในวันเดียว
หรืออย่างในโลกตะวันตก เมื่อชาวยุโรปริเริ่มการเดินเรือตั้งแต่ช่วงค.ศ.ที่ 1600 เวลาเขาไปยังดินแดนใหม่ๆ บางครั้งก็ไม่คุ้นชินกับวัสดุท้องถิ่นที่แปลกตา ดังนั้นพวกเขาจึงนำชิ้นส่วนองค์ประกอบบ้านจากยุโรปมาด้วย เมื่อตั้งรกรากอาณานิคมใหม่ ก็ใช้บ้าน Prefab ที่ทำจากไม้ในยุโรปเหล่านี้ในการนำมาสร้างเป็นบ้าน
เมื่อเข้าสู่ยุคปฏิวัติอุตสาหกรรมในอังกฤษช่วง ค.ศ. 1800 ที่เหล็กได้ถูกผลิตได้จำนวนมากและมีราคาถูกลง วัสดุเหล็ก Prefab ได้ถูกนำส่งลงเหลือ ใช้เป็นโครงสำหรับบ้าน เพราะความแข็งแรง ถอดประกอบได้ และประกอบได้ไว จึงถูกส่งไปทั้งอเมริกาและออสเตรเลีย และยิ่งเมื่อประดิษฐ์แผ่นโลหะลอนได้ ก็ยิ่งตอบสนองต่อความต้องการของประชากรในอาณานิคมที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วได้ดี เพราะสามารถนำมาใช้ติดตั้งได้ไว เป็นได้ทั้งวัสดุมุงหลังคา หรือ มุงเป็นผนังประกอบกับโครงสร้างเหล็กที่เตรียมไว้ ปัจจุบันเรายังเห็นสถาปัตยกรรมแบบนี้อยู่บ้างเป็นโรงนา และโรงเก็บของ
บ้านแบบ Prefab เป็นของที่นิยมกันอย่างมากก็ช่วงหลังสงครามโลกทั้งครั้งที่ 1 และ ครั้งที่ 2 การให้โรงงานผลิตเป็นยูนิตจำนวนมาก สามารถนำมาประกอบติดตั้งได้ไว และนิยมใช้เป็นชิ้นส่วนคอนกรีตสำเร็จรูปกันในช่วง 1950 เพราะมีราคาถูก มีความแข็งแรง และก่อสร้างได้ไวกว่าการสร้างอาคารแบบดั้งเดิม
ข้อดีของระบบ Prefab มีหลายข้อโดยผมขอยกตัวอย่างมาเล่าบางส่วน เช่น การสร้างแบบ Prefab ข้อดีหลักๆ คือช่วยลดเวลา และค่าใช้จ่ายในการก่อสร้างหน้าไซต์ลงได้มาก เพราะการก่อสร้างแบบปกติดั้งเดิม จะใช้เวลานานและต้องใช้แรงงานมีฝีมือจำนวนมากซึ่งหายากขึ้นเรื่อยๆ ดังนั้นการใช้ระบบชิ้นส่วนสำเร็จรูปมาช่วยได้ และเจ้าของอาคารก็ได้อาคารที่เสร็จไวขึ้นไม่ต้องรอนาน
ระบบ Prefab ไม่มีขยะหรือความสกปรกจากการก่อสร้างมาก เชื่อว่าทุกคนเวลาเห็นไซต์ก่อสร้าง อาจนึกถึงความเลอะเทอะ มีขยะ Waste จากการก่อสร้างเหลือเยอะ ทรายเหลือ อิฐเหลือต่างๆ แต่การเป็นชิ้นส่วนสำเร็จรูปมาประกอบติดตั้งกลายเป็นอาคาร ทั้งโครง ทั้งผนังมาเป็นผืน ก็ช่วยลดขยะ และดีต่อเรื่องทรัพยากรในโลก และรวมถึงเรื่องง่ายๆ อย่างเช่น บ้าน และรอบบ้านของเราไม่สกปรก เพื่อนบ้านไม่มาตำหนิ
และไม่ใช่แค่ระบบ Prefab ในวงการสถาปัตยกรรมจะมีแต่พวกโครงสร้าง หรือผนังอาคาร พวกองค์ประกอบตกแต่งอย่างประตู หน้าต่างๆ รั้วต่างๆ หากเป็นชิ้นส่วนที่คิดระบบเป็น Prefab มาแล้วก็จะช่วยให้การสร้างอาคารของท่านได้เร็วได้ไวขึ้น การให้ช่างมารังวัดแล้วตัดเหล็กตัดอะลูมิเนียม เชื่อมสร้างกันหน้างาน เกิดความเลอะเทอะของไซต์งาน ย่อมเกิดความรู้สึกที่ไม่ค่อยดี และเชื่อว่าใครที่ต้องทำร้านค้า หรือ ทำสำนักงานแล้วกู้เงินมา ดอกเบี้ยมันก็รันเรื่อยๆ หากอาคารยิ่งเสร็จไวพร้อมใช้งานก็ยิ่งดี ขณะเดียวกันก็ต้องมีความมั่นคง แข็งแรง ปลอดภัย สวยงาม
ตัวอย่างเช่น ราวกันตกของทาง ALNEX รุ่น Smart เป็นราวอะลูมิเนียมที่ดีไซน์สวยงาม เหมาะกับการนำไปใช้เป็นราวกันตกของระเบียงต่างๆ มีความแข็งแรงปลอดด้วยมาตราฐานทางวิศวกรรม และมีราวกันตกที่คิดมาในระบบ Prefab เป็นชิ้นส่วนที่มาจากโรงงานเรียบร้อย สามารถนำมาติดตั้งที่บ้านที่อาคารของท่านได้เลย
นอกจากนี้ทางทีมงานของ ALNEX ยังคิดถึงเรื่องความปลอดภัยของบ้านที่มีเด็กเล็ก โดยคำนวนความสูงให้เด็กเล็กไม่สามารถปีนได้ และซี่ลูกกรงของราวกันกันตก ก็ออกแบบมาเพื่อการกันเด็กเอามือ หรือเอาหัวลอดผ่าน ช่วยมันใจได้ถึงความปลอดภัย และผลิตจากอะลูมิเนียมเกรดเดียวกับอุตสาหกรรมรถยนต์จึงมั่นใจได้ถึงความแข็งแรงที่มากกว่าอะลูมิเนียมปกติถึง 50 % และปลอดภัยไร้กังวลเรื่องสนิม หากใครสนใจราวกันตกดีไซน์ดูโมเดิร์น ติดตั้งได้ง่ายสะดวกไว ขอข้อมูลเพิ่มเติมได้ทาง https://www.alnexthailand.com และทาง ALNEX ยังมีผลิตภัณฑ์อื่นๆอีกมาก สามารถเข้าไปเลือกชมได้เลยครับ
อ้างอิง
Ryan E. Smith, Prefab architecture (Canada: John W***y & Sons, 2010)