01/04/2023
ĐÔI ĐIỀU CƠ BẢN VỀ GỖ LŨA
Gỗ lũa là phần gỗ bị tác động bởi những tác nhân như: mưa, gió, nước chảy bào mòn qua hàng chục năm đến hàng trăm năm từng ít một mà thành. Để gỗ lũa tồn tại hàng chục, hàng trăm năm thì chất gỗ đó phải là gỗ có lõi tốt hoặc có chứa tinh dầu bảo vệ, chống lại được mối mọt; còn những loài gỗ không có lõi và không có tinh dầu thuờng là gỗ tạp, chất gỗ kém nên dễ dàng trở thành món ăn khoái khẩu cho mối mọt, tương lai gần là gỗ mục, tương lai xa hơn trở thành bùn đất. Ấy là gỗ lũa nói chung : gỗ lũa phôi (để đục) và gỗ lũa tác phẩm (để chơi). Còn để một vật phẩm gỗ lũa được gọi là Tác Phẩm Nghệ Thuật thì phải phân loại từ hàng chục, hàng trăm vật phẩm gỗ lũa mới chọn ra được một vài vật phẩm được gọi là Tác Phẩm Nghệ Thuật.
Như vậy, gỗ mục và gỗ lũa hoàn toàn khác nhau bởi chất gỗ khác nhau và tác nhân tạo thành cũng khác nhau. Trong gỗ lũa lại phân chia ra: Gỗ Lũa Phôi và Tác Phẩm Nghệ Thuật Gỗ Lũa.
Tôi viết và chia sẻ bài này bởi vì hiện tại có rất nhiều người chơi gỗ hoặc buôn bán gỗ nhưng vẫn còn nhầm lẫn giữa Gỗ Lũa Phôi và Tác Phẩm Nghệ Thuật Gỗ Lũa, Gỗ Mục và Gỗ Lũa nói chung. Nếu ai còn mắc phải điều này thì dù là dân buôn bán gỗ thì vẫn chỉ là dân "ngoại đạo".
Có trường hợp, thấy tôi đăng gỗ lũa xá xị lên trang cá nhân có vài người liền quăng lên "tường" của tôi hàng tá thứ rất khiếm nhã. Với những sản phẩm phôi gỗ đặc: vuông, tròn, dài, ngắn đủ loại, rồi viết một câu không thể ngắn gọn hơn, không chủ ngữ - vị ngữ, không đầu - không cuối: "xá xị đây". Kiểu thái độ như dằn mặt tôi : "đấy, gỗ đặc nguyên khối còn nhiều lắm, cần thì liên hệ tôi!".
Xin được nhấn mạnh: tìm kiếm gỗ đặc thì rất dễ còn tìm được cục lũa gỗ cho ra gỗ lũa thì rất khó. Mặc dù nhà tôi ở cách bản làng đồng bào dân tộc ít người chuyên đi rừng không xa, và tôi vẫn thường hay trực tiếp đi vào tận nơi tìm nguồn hàng, nhưng không dễ săn tìm được gỗ lũa.
Gỗ lũa dù hàng phôi để đục hay hàng Tác Phẩm để chơi cũng phải có dáng thế, có hồn, cốt, để người thợ còn lấy cảm hứng mà đục hoá thêm ; người chơi còn có cảm giác để trừu tượng mà đặt tên cho Tác Phẩm, chứ không phải gỗ cứ bị rỗng, bọng đều được gọi là Gỗ Lũa.
Phần gỗ lũa phôi có dáng thế đẹp, người thợ (nghệ nhân dân gian) lấy phần lũa làm trung tâm và cảm hứng để đục (tạc) hoá thêm (đục bỏ bớt phần thừa thải ) nhằm tôn lên vẻ đẹp của phần lũa, gọi là "tát nước theo mưa".
Cục gỗ lũa nào thiên tạo đã gần như hoàn thiện, có thể gọi được hồn, đặt được tên thì bản thân phần gỗ lũa đó được gọi là Tác Phẩm Nghệ Thuật Gỗ Lũa (gọi tắt là Tác Phẩm Gỗ Lũa).
Một Tác Phẩm Gỗ Lũa đẹp không những phải hội tụ dáng lũa, đường lũa tự nhiên (tạm gọi là "vết thời gian") ; mà màu sắc còn phải tự nhiên nữa (tạm gọi là "màu thời gian").
Như tôi đã nói ở phần mở bài, "vết thời gian" hình thành từ nước (mưa bão, lũ), gió bào mòn từng ít một nên phải mất rất nhiều thời gian, có khi bằng cả đời người mới tạo thành. Tương tự "màu thời gian" của gỗ lũa cũng phải trải qua các tác nhân thiên nhiên như mưa, gió và cả nắng nữa mới tạo ra được màu sắc đặc trưng của nó : mộc mạc, cũ cũ, hoài cổ.
Hiện tại rất nhiều người chơi xử lý gỗ lũa bằng cách dùng cước sắt để quật mòn đường lũa và dùng hoá chất tẩy bạc mất màu tự nhiên của gỗ lũa. Những người này hoặc chưa biết chơi gỗ lũa hoặc làm kiểu "công nghiệp" cho nhanh để bán, nên các sản phẩm gỗ lũa của họ không còn đẹp, thậm chí họ còn đánh bóng và phun PU lên.
Để hình thành một vật phẩm gỗ lũa nói chung và tác phẩm gỗ lũa nói riêng, phải hội tụ được cả đường lũa tự nhiên ( "vết thời gian" ) và màu sắc tự nhiên vốn có của gỗ lũa ( "màu thời gian" ). Để được như thế, thời gian đóng vai trò vô cùng quan trọng. Vì vậy, từ gỗ nguyên khối trở thành gỗ lũa phải trải qua rất nhiều quá trình, nhiều tác nhân thiên nhiên và thời gian. Anh em lưu ý một điều rằng : Gỗ Mục không phải Gỗ Lũa, càng không phải vật phẩm gỗ lũa nào cũng được xem là Tác Phẩm Nghệ Thuật.
__________________________________
𝕿𝖍𝖎𝖊̂𝖓 𝕿𝖗𝖚́𝖈 𝕸𝖆̣̂𝖙 𝕿𝖔̂𝖓𝖌 𝖃𝖚̛𝖔̛̉𝖓𝖌 - 𝐿𝑎̀𝑚 𝑐ℎ𝑢̉ 𝑣𝑎̣̂𝑛 𝑚𝑒̣̂𝑛ℎ 𝑐𝑢𝑜̣̂𝑐 đ𝑜̛̀𝑖
Chúng tôi cung cấp các dịch vụ và sản phẩm phong thuỷ... giúp đem lại sự thành công, hoà hợp và thịnh vượng cho khách hàng.