25/06/2022
BẠN CÓ BIẾT? Đà Nẵng từng là vùng có đồn điền cà phê rộng lớn!
--------------------------------------------------------
Tưởng rằng miền Tây Nguyên mới là nơi xuất xứ của cây cà phê nhưng vùng đất Phong Lệ cận kề Đà Nẵng và một số nơi thuộc địa bàn của xứ Quảng cũng đã từng được người Pháp trồng thử nghiệm và lập đồn điền cà phê.
Theo một số tài liệu ghi lại, làng Phong Lệ xưa trải dài khoảng 5km, dọc hai bên quốc lộ 1A, từ Phước Tường (nay thuộc phường Hòa Phát, quận Cẩm Lệ) đến thôn Miếu Bông (xã Hòa Phước, huyện Hòa Vang). Theo chiều đông sang tây, từ Phước Tường đến xã Hòa Phú (huyện Hòa Vang) hiện nay rộng chừng 30km. Với địa hình chủ yếu là gò đồi, sát chân núi, người Pháp chọn để lập đồn điền trồng các loại cà-phê, chè, thơm, được người dân địa phương gọi là đồn điền “chè phe”.
Các nhà tư bản Pháp là người có công đưa cây cà phê từ bên ngoài vào trồng thử nghiệm và hình thành nên các đồn điền cà phê của Bắc Kỳ, Trung Kỳ. Vào những năm 1880, ngoài Phong Lệ thuộc Tourane còn có vùng Phú Thượng (nay thuộc địa phận xã Hòa Sơn, quận Liên Chiểu, thành phố Đà Nẵng) trồng thử nghiệm cây cà phê. Năm 1884, cha đạo Maillard, quản xứ Phú Thượng đã mua 250 ha đất để lập đồn điền trồng chè và cà phê. Ảnh tư liệu xưa có bức hình chụp cha Maillard tại vườn cà phê. Đó là chưa kể đến đồn điền của ông Bertrand cũng có trồng cây cà phê.
Vào năm 1891, đồn điền cà phê Vùng Phong Lệ có diện tích khoảng 25 - 30ha, là đồn điền sớm nhất tại miền Trung. Khoảng năm 1896, khi ông C.Paris chuyển nhượng cho ông De Pongerville thì đồn điền này có 25.000 cây cà phê. Đến năm 1899, đồn điền đã có 4.200 cây cà phê được 8 năm tuổi (số còn lại là 7 năm, 6 năm, 5 năm và ít hơn 5 năm).
Tuy nhiên, giống cà phê chè trồng ở Bắc Kỳ và miền Trung do không phù hợp thổ nhưỡng, kỹ thuật canh tác còn hạn chế nên năng suất thấp, giảm dần từ 400 - 500kg/ha những năm đầu xuống còn 100 - 150kg/ha về sau.
Qua nhà nhiếp ảnh Albert Pélisser về đồn điền cà phê Phong Lệ xưa.
Hình ảnh đã cho ta hiểu thêm về xuất xứ, lịch trình của cây cà phê đã từng trồng thử nghiệm qua nhiều vùng miền khác nhau để cuối cùng “đứng chân” vững vàng trên vùng bazan đất đỏ. Sau hơn 100 năm, từ cây ngoại nhập, cây cà phê trở thành loài cây xứ sở, mang biểu tượng văn hóa của vùng Tây Nguyên.
Dẫn nguồn:
Nguyễn Quang Hiền trên trang “Tourane - Đà Nẵng xưa”
Huỳnh Lê trên trang Đà Nẵng online
--------------------------------------------------------
Mr.Ro Coffee - Nâng cao chất lượng Cà Phê Việt
Hotline: (+84)905-666-911
Nhà máy sản xuất: Tổ 1, Thôn Cồn Mong, Xã Hòa Phước, Huyện Hòa Vang, TP Đà Nẵng
--------------------------------------------------------
Website Mr.Ro Coffee: https://mrrocoffee.vn
--------------------------------------------------------