21/09/2026
TOÀN VĂN BÀI PHÁT BIỂU ĐỊNH HƯỚNG XÂY DỰNG NỀN TẢNG TRI THỨC VÀ PHÁP LÝ CHO THỊ TRƯỜNG M&A VIỆT NAM
PGS.TS. Đặng Đức Nhu – Phó Chủ tịch VMAA, phụ trách đào tạo của hiệp hội
Hà Nội, ngày 19 tháng 9 năm 2026
Kính thưa các đồng chí lãnh đạo,
Kính thưa Ban Lãnh đạo Hiệp hội Mua bán và Sáp nhập Doanh nghiệp Việt Nam,
Kính thưa các quý vị đại biểu, các chuyên gia, nhà đầu tư, doanh nghiệp và toàn thể quý vị!
Trước hết, thay mặt Ban Đào tạo Hiệp hội Mua bán và Sáp nhập Doanh nghiệp Việt Nam, tôi xin gửi tới các quý vị đại biểu lời chào trân trọng, lời chúc sức khỏe và lời chúc thành công. Tôi rất vinh dự được chia sẻ tại chương trình hôm nay một số định hướng về hoạt động đào tạo, nghiên cứu và phát triển nền tảng tri thức cho thị trường M&A Việt Nam trong thời gian tới.
Kính thưa quý vị!
Mua bán và sáp nhập doanh nghiệp, hay M&A, ngày càng có vai trò quan trọng trong việc thu hút nguồn vốn đầu tư, tái cấu trúc doanh nghiệp, chuyển giao công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.
Tuy nhiên, một thị trường M&A phát triển không chỉ được đo bằng số lượng thương vụ hay tổng giá trị giao dịch. Điều quan trọng hơn là chất lượng của mỗi thương vụ: doanh nghiệp có được chuẩn bị tốt hay không; nhà đầu tư có được cung cấp thông tin minh bạch hay không; quá trình thẩm định, định giá có chính xác hay không; rủi ro pháp lý có được kiểm soát hay không; và sau sáp nhập, doanh nghiệp có thực sự tạo ra giá trị mới hay không?
M&A là lĩnh vực liên ngành, đòi hỏi sự kết hợp giữa chiến lược, tài chính, pháp luật, thuế, quản trị doanh nghiệp và kinh nghiệm thực tiễn. Muốn phát triển thị trường M&A bền vững, chúng ta phải bắt đầu từ phát triển tri thức, con người và năng lực thực hành. Đây là định hướng xuyên suốt trong hoạt động đào tạo của VMAA.
Thứ nhất, xây dựng hệ thống đào tạo M&A chuyên nghiệp, liên ngành và gắn với thực tiễn.
Ban Đào tạo xác định nhiệm vụ trọng tâm là kết nối chuyên gia, cơ sở đào tạo, viện nghiên cứu và doanh nghiệp để xây dựng các chương trình có tính ứng dụng cao, bám sát toàn bộ vòng đời thương vụ: chuẩn bị doanh nghiệp, tìm kiếm đối tác, thẩm định, định giá, cấu trúc giao dịch, đàm phán, ký kết và quản trị sau M&A.
Đối tượng đào tạo gồm lãnh đạo doanh nghiệp, nhà đầu tư, chuyên gia tư vấn, cán bộ tài chính, luật sư và người trực tiếp tham gia giao dịch. Trước mắt, chúng tôi ưu tiên các khóa ngắn hạn, hội thảo chuyên đề và đào tạo thông qua tình huống thực tế, kể cả những thương vụ chưa đạt kỳ vọng. Mục tiêu không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn phát triển năng lực thực hiện và quản trị thương vụ chuyên nghiệp.
Thứ hai, từng bước hình thành nền tảng nghiên cứu và dữ liệu M&A Việt Nam.
Thông tin về doanh nghiệp, nhà đầu tư và thương vụ còn phân tán; các tài liệu nghiên cứu và đào tạo có hệ thống cần tiếp tục được phát triển. VMAA định hướng kết nối nhà khoa học và chuyên gia để xây dựng báo cáo chuyên đề, nghiên cứu tình huống, dữ liệu tham khảo, tài liệu đào tạo và các ấn phẩm M&A.
Chúng tôi đồng thời nghiên cứu đề án hình thành Viện Nghiên cứu M&A phù hợp với điều kiện pháp lý và nguồn lực, theo nguyên tắc “sản phẩm trước – thiết chế sau”. Mỗi hội thảo, mỗi khóa học cần để lại sản phẩm cụ thể như báo cáo, bộ tài liệu, tình huống hay công cụ thực hành để cộng đồng tiếp tục sử dụng.
Thứ ba, gắn kết đào tạo với nền tảng pháp lý và chuẩn mực nghề nghiệp.
Ban Đào tạo sẽ phối hợp với Ban Pháp chế nghiên cứu các tài liệu hướng dẫn, checklist thẩm định, mẫu tài liệu giao dịch, khung nhận diện rủi ro và quy trình tham khảo. Từ thực tiễn, VMAA tổng hợp vướng mắc để góp ý hoàn thiện chính sách, pháp luật và thúc đẩy chuẩn mực nghề nghiệp.
Các công cụ, chuẩn mực do Hiệp hội xây dựng mang tính tham khảo, khuyến nghị, phù hợp pháp luật và không thay thế trách nhiệm chuyên môn của các bên. Chúng tôi hướng tới cộng đồng nghề nghiệp đề cao minh bạch, đạo đức và trách nhiệm.
Thứ tư, xây dựng cơ chế liên thông giữa đào tạo, pháp chế và giải quyết tranh chấp.
Chương trình hôm nay kết nối ba cấu phần: Ban Đào tạo, Ban Pháp chế và Trung tâm Trọng tài Thương mại M&A Việt Nam – MAAC. Ban Đào tạo tạo lập tri thức và phát triển năng lực; Ban Pháp chế chuyển tri thức thành công cụ, quy trình thực hành; MAAC đóng góp kinh nghiệm phòng ngừa, giải quyết tranh chấp, đồng thời bảo đảm tính độc lập trong hoạt động trọng tài.
Những bài học từ giao dịch và tranh chấp cần quay trở lại thành tài liệu đào tạo. Như vậy, chúng ta hình thành vòng tuần hoàn: nghiên cứu – đào tạo – thực hành và tư vấn – phòng ngừa rủi ro – giải quyết tranh chấp – đúc kết bài học thực tiễn. Tri thức được kiểm nghiệm và hoàn thiện liên tục từ thị trường.
Một thị trường M&A chuyên nghiệp phải hiểu tài chính và định giá, phải hiểu pháp lý và cấu trúc giao dịch, và tôi đặc biệt quan tâm là phải hiểu ngành mà mình đang tư vấn: Tôi lấy một ví dụ rất gần với công việc của tôi, đó là M&A trong lĩnh vực y tế. Khi một nhà đầu tư mua một bệnh viện, chúng ta không thể chỉ nhìn vào doanh thu, lợi nhuận, đất đai hay tòa nhà mà phải nhìn cả giấy phép hoạt động, phạm vi chuyên môn, đội ngũ bác sĩ, nhân sự chủ chốt, cơ sở vật chất, trang thiết bị, bảo hiểm y tế và nhiều điều kiện chuyên ngành khác.
+ Có một bệnh viện doanh thu rất tốt, nhưng nếu phần lớn doanh thu phụ thuộc vào hai hoặc ba bác sĩ chủ chốt thì nhà đầu tư phải đặt câu hỏi: sau khi chuyển nhượng, nếu những bác sĩ đó rời đi thì doanh thu có còn như vậy không?
+ Hoặc có những vấn đề nhìn ban đầu chỉ là một thiếu sót pháp lý, nhưng khi đi sâu vào mới thấy nó ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng hoạt động, và cuối cùng là ảnh hưởng đến chính giá trị của doanh nghiệp.
Cho nên làm M&A không thể chỉ biết tài chính, cũng không thể chỉ biết pháp luật. Phải biết kết nối tài chính, pháp lý với đặc thù của từng ngành.
Kính thưa quý vị!
Để hiện thực hóa định hướng này, Ban Đào tạo mong muốn tăng cường hợp tác với trường đại học, viện nghiên cứu, hiệp hội nghề nghiệp, tổ chức tài chính, quỹ đầu tư, công ty luật, kiểm toán và tổ chức M&A quốc tế. Chúng tôi mong hội viên và doanh nghiệp cùng đề xuất nhu cầu đào tạo, chia sẻ tình huống phù hợp và tham gia xây dựng sản phẩm chuyên môn thực chất.
Tôi xin kết thúc bằng ba thông điệp: Một là, tạo lập tri thức có giá trị. Hai là, phát triển con người và chuẩn hóa năng lực nghề nghiệp. Ba là, chuyển hóa tri thức thành những thương vụ chất lượng, minh bạch và bền vững.
Chúng tôi mong VMAA không chỉ kết nối cơ hội đầu tư và thương vụ mà còn là nền tảng kết nối tri thức, chuyên gia và năng lực nghề nghiệp cho cộng đồng M&A Việt Nam. Hy vọng chương trình hôm nay mở đầu cho những hợp tác thực chất, lâu dài và hiệu quả.
Xin kính chúc các đồng chí lãnh đạo, các quý vị đại biểu sức khỏe, hạnh phúc và thành công. Chúc chương trình thành công tốt đẹp!
Xin trân trọng cảm ơn!
VMAA • Bài phát biểu ngày 19/9/2026