14/01/2023
Tục cúng Giao thừa - nét đẹp văn hoá làm nên hồn Tết Việt
Giao thừa là thời khắc mà trời đất giao hoà, âm dương hoà quyện để vạn vật bừng lên sức sống mới. Đối với người Việt Nam, phút giao thừa thật thiêng liêng và trang trọng thế nên "cúng Giao thừa" là một phần không thể thiếu trong ngày Tết Nguyên Đán ở nước ta.
Ý nghĩa của lễ cúng Giao thừa
Khi cúng Giao thừa, người ta muốn đem bỏ hết đi những điều xấu của năm cũ để đón những điều tốt đẹp của năm mới sắp đến.
Buổi này còn gọi là lễ trừ tịch để "khu trừ ma quỷ". Dân ta quan niệm rằng, đêm trừ tịch là khoảng thời gian thiêng liêng nhất của năm và thường rất tối trời, thế nên mới có câu “tối trời như đêm ba mươi”.
Nhưng giai đoạn nửa đêm về sáng lại là thời gian của ánh sáng, của vận lành, điềm tốt. Bởi vậy, đêm trừ tịch được coi là khoảng thời gian của sự yên nghỉ, giũ bỏ những muộn phiền cũ.
Nghi thức cúng Giao thừa ở nước ta
Thường thấy, lễ sẽ được cử hành đúng vào lúc 23 giờ - 24 giờ mở đầu cho năm mới. Theo phong tục, tại thời điểm giao thừa, nhà nhà đều cúng lễ ngoài trời và cúng lễ trong nhà.
Lễ giao thừa được cúng trước sân nhà. Theo phong tục của người Việt ta từ xưa, mâm cỗ cúng giao thừa thường có một đĩa xôi gấc đỏ tươi với ý nghĩa cầu may mắn cho cả năm; một con gà trống luộc rất khéo, miệng ngậm bông hồng đỏ với ý nghĩa khoẻ mạnh, tinh khiết.
Kèm theo đó còn có bánh chưng hay bánh tét, mứt kẹo, trầu cau, hoa quả, rượu, nước (hoặc có khi người Việt cúng chỉ chè và bánh kẹo)... và nhất là không quên được rượu, vì "vô tửu bất thành lễ".
Sau khi các nghi lễ cúng giao thừa đã hoàn tất, có thể coi như mọi việc đã xong, và mọi người trong gia đình cùng nhau sum vầy đón mừng năm mới.
Vậy nên, dù bận rộn thế nào, bạn cũng nên dành ít thời gian để chuẩn bị cho buổi lễ cúng Giao thừa thiêng liêng, để có được những phút giây lắng đọng, an yên trước thềm tân niên năm mới
------------------------------
Bạn có thể tham khảo bài khấn đêm giao thừa dưới đây nhé !
Mâm cúng giao thừa gồm những gì?
Để cúng giao thừa trong nhà, bạn cần chuẩn bị gồm: ngũ quả, vàng hương, hoa tươi, đèn nến, trầu cau, trà, rượu, bánh chưng (bánh tét), bánh giầy, bánh kẹo và mâm cỗ mặn hoặc cỗ chay đầy đủ.
Thông thường, mâm cỗ sẽ gồm các món sau: đồ nếp truyền thống (bánh chưng, xôi gấc, chè kho); giò (giò lụa, giò xào); nộm, salad (nộm đu đủ, nộm rau câu…), dưa chua muối (cải chua, dưa hành, dưa món…); gà luộc; một số món truyền thống đặc trưng của vùng miền (bê tái chanh, bắp bò ngâm mắm…); món chiên; nem; món hầm (chân Giò ninh măng, mọc nấu măng, mộc nhĩ…); canh (miến gà – măng, bún sườn – măng, bún Thang…). Tùy theo điều kiện và nhu cầu của gia đình mà nên chuẩn bị cho mâm cỗ đủ đầy nhất.
Những lưu ý khi chuẩn bị mâm cúng giao thừa
Mỗi nhà có một cách bày mâm cũng giao thừa khác nhau nhưng khi cúng, nên đặt mâm ở một cái bàn nhỏ bên dưới bàn thờ chính. Trên bàn thờ chính chỉ để mâm ngũ quả, một ít tiền vàng mã, hoa tươi, bánh chưng và một ít xôi chè…
Nên chọn các loại hoa tươi ngon, ăn được và đẹp mắt để bày lên mâm ngũ quả thay vì hoa quả xanh hay đồ nhựa… và không đặt mâm ngũ quả trước chính giữa bát hương mà để ở hai bên.
Hoa để cúng trên bàn thờ phải là hoa tươi, không nên để hoa giả. Đồng thời, trong bữa cơm tất niên trước khi đón giao thừa, mỗi gia đình nên đầy đủ các thành viên để cùng ăn uống, nói những chuyện vui trong năm cùng những dự định năm mới, động viên nhau để tạo không khí sum họp, đầm ấm, hòa thuận.
Với những chia sẻ này, hy vọng đã giúp bạn có thêm thông tin tham khảo và biết cách chuẩn bị cho mâm cơm cúng giao thừa đúng và đầy đủ nhất để đón năm mới.
Văn Khấn Giao Thừa
Nam mô A-di-đà Phật (3 lần)
Kính lạy:
– Con kính lạy chín phương trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương.
– Con kính lạy Đức Đương Lai Hạ Sinh Di Lặc Tôn Phật.
– Con kính lạy Đức Bồ tát Quán Thế Âm cứu nạn cứu khổ chúng sinh.
– Con kính lạy Hoàng thiên, Hậu thổ, chư vị tôn thần.
– Con kính lạy ngài cựu niên Hành khiển, cựu Hành binh chi thần, cựu Phán quan.
– Con kính lạy ngài đương niên Hành khiển, đương niên Hành binh chi thần, đương niên Phán quan.
– Con kính lạy các ngài Ngũ phương, Ngũ hổ, Long mạch, Táo quân, chư vị tôn thần.
Nay là phút giao thừa năm Nhâm Dần với năm Quý Mão
Chúng con là: …, sinh năm: …, hành canh: … tuổi, cư ngụ tại số nhà: …, ấp/khu phố: .., xã/phường …, quận/huyện/ thành phố …, tỉnh/thành phố …
Nhân phút thiêng liêng giao thừa vừa tới, năm cũ qua đi, đón mừng năm mới, tam dương khang thái, vạn tượng canh tân.
Nay ngài Thái Tuế tôn thần trên vâng lệnh Ngọc Hoàng Thượng đế, giám sát vạn dân, dưới bảo hộ sinh linh tảo trừ yêu nghiệt. Quan cũ về triều cửa khuyết, lưu phúc, lưu ân. Quan mới xuống thay, thể đức hiếu sinh, ban tài tiếp lộc.
Nhân buổi tân xuân, tín chủ chúng con thành tâm, sửa biện hương hoa phẩm vật, nghi lễ cung trần, dâng lên trước án, cúng dàng Phật, Thánh, dâng hiến tôn thần, đốt nén tâm hương, dốc lòng bái thỉnh.
Chúng con kính mời: Ngài Cựu niên đương cai Thái tuế, ngài Tân niên đương cai Thái tuế chí đức tôn thần, ngài Bản cảnh Thành hoàng chư vị đại vương, ngài bản xứ thần linh Thổ địa, ngài Hỷ thần, Phúc đức chính thần, các ngài Ngũ phương, Ngũ thổ, Long mạch, Tài thần, chư vị bản gia Táo quân, và chư vị Thần linh cai quản ở trong xứ này, cúi xin giáng lâm trước án thụ hưởng lễ vật.
Nguyện cho tín chủ, minh niên kháng thái, vạn sự tốt lành, bốn mùa tám tiết được chữ bình an, gia đạo hưng long thịnh vượng, bách sự hanh thông, ngày ngày được hưởng ơn trời, Phật, chư vị tôn thần.
Chúng con kính cẩn tiến dâng lễ vật, thành tâm cầu nguyện. Cúi xin chín phương trời, mười phương chư Phật cùng chư vị tôn thần chứng giám phù hộ độ trì.
Nam mô A-di-đà Phật (3 lần, 3 lạy)
