25/02/2021
RẰM THÁNG GIÊNG - TẾT NGUYÊN TIÊU NĂM 2021 NHẰM THỨ 6 NGÀY 26/2
Văn khấn rằm tháng giêng, đồ lễ rằm tháng giêng, ý nghĩa rằm tháng giêng, những lưu ý rằm tháng giêng, kiêng kị rằm tháng giêng
1. Ý nghĩa ngày Tết Nguyên tiêu ngày rằm tháng giêng
Ngày Rằm tháng Giêng, ngày trăng tròn đầu tiên của năm mới, theo tục xưa gọi là: Tết Nguyên Tiêu. Vào ngày này người Việt Nam thường cúng Rằm tháng Giêng ở nhà, đi lễ Chùa, lễ Phật để cầu mong cho sự bình yên, khoẻ mạnh quanh năm. Đây là lễ tiết quan trọng trong năm nên dân gian ta có câu: “ Lễ Phật quanh năm không bằng ngày Rằm tháng Giêng”.
Chúng ta nếu có điều kiện nên cúng đúng này Rằm tháng giêng nhằm ngày 15/1 âm lịch, không nên cúng trước từ 13 hay 14 tháng giêng.
Tết Nguyên Tiêu có nghĩa là đêm rằm đầu tiên của năm mới. “Nguyên” là thứ nhất, “tiêu” là đêm. Tết Nguyên Tiêu còn gọi là Tết Thượng Nguyên, bởi còn có Tết Trung Nguyên (rằm tháng bảy) và Tết Hạ Nguyên (rằm tháng mười). Tết Nguyên Tiêu là dịp lễ tết quan trọng nên ông bà ta có câu: “Cúng quanh năm không bằng Rằm tháng Giêng” hay “Lễ Phật quanh năm không bằng ngày Rằm tháng Giêng”.
Trong ngày lễ này, tùy vào điều kiện kinh tế và phong tục tập quán, mâm cỗ cúng rằm tháng Giêng của mỗi gia đình, vùng miền có thể khác nhau nhưng đều để thể hiện tấm lòng thành kính và biết ơn của con cháu đối với Phật, thánh, ông bà, tổ tiên, cầu mong một năm an lành, may mắn và nhiều tài lộc. Theo phong tục, đêm ngày 15/1 âm lịch (đêm Rằm tháng Giêng), bất cứ trong thành thị hay ở nông thôn, đâu đâu cũng treo đèn kết hoa (hiện nay đã hạn chế nhiều) và thực hiện các nghi lễ cúng rằm.
Tuy nhiên theo quan niệm từ nhiều đời nay, trong một năm chọn lấy một ngày, trong một ngày chọn lấy một giờ. Vì thế, trong ngày 15/1 âm lịch cũng chỉ có một giờ chuẩn nhất, phù hợp nhất để làm lễ cúng Rằm tháng Giêng.
Giờ thích hợp nhất để làm lễ cúng Rằm tháng Giêng tại nhà đó là giờ Nhâm Ngọ (11h-13h)- thời khắc này là đúng thời khắc thần Phật giáng thế.
Còn điều kiện không cho phép các bạn trong ngày Rằm tháng Giêng năm Tân Sửu này có thể cúng vào các giờ: Canh Thìn (7h-9h), Quý Mùi (13h-15h): Minh Đường
Bính Tuất (19h-21h): Kim Quỹ.
Làm lễ cúng Rằm tháng Giêng cũng là cách để chào đón thần Phật một cách long trọng nhất.
2. Sắm lễ cúng Rằm tháng Giêng:
Ngày Tết Nguyên Tiêu các gia đình thường sắm hai lễ cúng: lễ cúng Phật và lễ cúng Gia tiên. Gia chủ có thể lập đàn tràng tại gia để làm lễ giải hạn. Đàn tràng lập ngoài sân.
Cúng Phật là mâm lễ chay tinh khiết, cùng hương hoa đèn nến.
Cúng gia tiên là mâm lễ mặn với đầy đủ các món ăn ngày Tết đầy đủ, tinh khiết.
Các vật phẩm khác như: Hương hoa vàng mã; Đèn nến; Trầu cau; Rượu.
3. Rằm tháng Giêng thường được mọi người cúng vào ngày 14 hoặc 15 tháng Giêng âm lịch.
Rằm tháng Giêng năm Tân Sửu 2021 rơi vào ngày 26/2 dương lịch, tức ngày 15/1 âm lịch
Theo phong tục từ xưa của cha ông ta, giờ “chuẩn” để cúng Rằm tháng Giêng là giờ Ngọ (tức là từ 11h đến 13h trong ngày), bởi đây là thời khắc mà dân gian cho rằng Thần Phật giáng thế ngày rằm.
Tuy nhiên, việc cúng bái cốt ở thành tâm, nếu gia chủ không sắp xếp để làm được cỗ cúng vào giờ đó trong ngày thì có thể cúng trước từ sáng ngày 25/2 dương lịch (tức 14 tháng Giêng âm lịch) cho tới trước 13h ngày 26/2 dương lịch (tức ngày Chính Rằm).
- Nếu cúng trước ngày 13/1 âm, Giáp Thìn nhật Canh Dần nguyệt, Tân Sửu niên thì nên cúng trong khoảng giờ Ất Mão (5h-7h): Minh Đường Mậu Ngọ (11h-13h): Kim Quỹ
Kỷ Mùi (13h-15h): Bảo Quang
- Nếu cúng trước ngày 14/1 âm, Ất Tị nhật nhật Canh Dần nguyệt Tân Sửu niên thì nên cúng trong khoảng giờ Mậu Thìn (7h-9h): Thanh Long, Kỷ Tị (9h-11h): Minh Đường
Cúng Phật, thần linh
Cúng Phật, thần linh làm mâm lễ chay tinh khiết cùng hương hoa đèn nến.
Nếu không tụng kinh được thì có thể dâng hương và tụng đọc bài lễ bái Tam Bảo dưới đây:
Dốc lòng kính lễ Phật Pháp Tăng thường ở khắp mười phương. ( 3 lần, mỗi lần lạy 1 lạy )
(Cầm 3 nén hương quỳ đọc tiếp)
Nguyện mây hương lành này,
Biến khắp mười phương giới,
Trong có vô biên Phật,
Vô lượng hương trang nghiêm,
Viên mãn đạo Bồ Tát,
Thành tựu hương Như Lai. (1 lạy, và cắm hương vào bát hương)
Dâng hương cúng dàng rồi, dốc lòng kính lễ Phật Pháp Tăng thường ở khắp mười phương. ( 1 lạy)
(Thành kính chấp tay thành búp sen đọc bài ca tụng công đức của Đức Phật)
Phật thân rực rỡ tựa kim san
Thanh tịnh không gì thể sánh ngang
Vô Thượng Chí Tôn công đức mãn
Cúi đầu con lạy Phật Sơn Vương.
Phật đức bao la như đại dương
Bảo châu tàng chứa đủ bên trong
Trí tuệ vô biên vô lượng đức
Đại định uy linh giác vẹn toàn.
Phật tại Chân Như pháp giới tàng
Không sắc không hình chẳng bụi mang
Chúng sinh bái vọng muôn hình Phật
Bỗng thấy tai nàn tận hóa tan.
Án phạ nhật ra hồng. (3 lần)
Chí tâm đỉnh lễ Nam mô Tận hư không biến pháp giới quá hiện vị lai thập phương chư Phật, tôn Pháp, Hiền Thánh Tăng thường trụ Tam Bảo. ( 1 lạy )
Chí tâm đỉnh lễ Nam mô Sa Bà Giáo Chủ Bản Sư Thích Ca Mâu Ni Phật, Đương Lai Hạ Sinh Di Lặc Tôn Phật, Đại Trí Văn Thù Sư Lợi Bồ Tát, Đại Hạnh Phổ Hiền Bồ Tát, Hộ Pháp Chư Tôn Bồ Tát, Linh Sơn Hội Thượng Phật Bồ Tát ( 1 lạy )
Chí tâm đỉnh lễ Nam mô Tây phương Cực Lạc thế giới Đại từ Đại bi A Di Đà Phật, Đại bi Quán Thế Âm Bồ Tát, Đại Thế Chí Bồ Tát, Đại Nguyện Địa Tạng Vương Bồ Tát, Thanh Tịnh Đại Hải Chúng Bồ Tát. ( 1 lạy )
Con nay đều vì bốn ân, ba cõi pháp giới chúng sinh, nguyện xin ba chướng tiêu trừ, dốc lòng sám hối. (1 lạy)
(Quỳ đọc) Chí tâm sám hối:
Xưa kia gây nên bao ác nghiệp
Đều vì ba độc: tham, sân, si
Bởi thân, miệng, ý phát sinh ra
Hết thảy con nay xin sám hối.
Như vậy tất thảy bao nghiệp chướng
Ắt hẳn tiêu diệt không tàn dư
Niệm niệm âm vang tận pháp giới
Độ khắp chúng sinh nhập Bất Thoái. (1 lạy)
Sám hối phát nguyện rồi, chúng con kính lễ Đức Phật Thích Ca, Phật A Di Đà và chư Phật ở khắp mười phương. (1 lạy)
4. Văn khấn Rằm tháng giêng Tết nguyên tiêu tại nhà
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần, 3 lạy)
- Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
- Con kính lạy Hoàng thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.
- Con kính lạy ngài Bản cảnh Thành Hoàng chư vị Đại vương,
- Con kính lạy ngài Bản xứ Thổ địa, ngài Bản gia Đông Trù Tư Mệnh Táo phủ thần quân cùng
- Con kính lạy ngài Tiền chủ Hậu chủ cùng chư vị Tôn thần cai quản nơi xứ này.
- Con kính lạy Cao Tằng Tổ Khảo, Cao Tằng Tổ Tỷ, Thúc Bá Đệ Huynh, Cô Di, Tỷ Muội họ nội họ ngoại dòng họ ……………
Tín chủ (toàn gia chúng) con là: ...........
Ngụ tại:.............................................
Hôm nay là ngày Rằm tháng Giêng năm.... tức Ất Tị nhật Canh Dần nguyệt Tân Sửu niên ( Tân Sửu 2021) ( chú ý ai cúng sớm hơn phải thay đổi nội dung điền vào .. . nhật Canh Dần nguyệt Tân Sửu niên ) vào Tết Nguyên tiêu, tín chủ con lòng thành, sửa sang hương đăng, sắm sanh lễ vật, dâng lên trước án.
Chúng con kính mời ngài Bản cảnh Thành hoàng chư vị Đại Vương, ngài Bản xứ Thần linh Thổ địa, ngài Bản gia Táo quân, Ngũ phương, Long Mạch, Tài Thần, ngài Tiền chủ, hậu chủ. Cúi xin các ngài linh thiêng nghe thấu lời mời, giáng lâm trước án, chứng giám lòng thành thụ hưởng lễ vật.
Chúng con kính mời các các cụ Tổ Khảo, Tổ Tỷ, chư vị Hương linh gia tiên nội ngoại họ................... nghe lời khẩn cầu, kính mời của con cháu, giáng về chứng giám tâm thành, thụ hưởng lễ vật.
Tín chủ con lại kính mời Ông bà Tiền chủ, Hậu chủ tại về hưởng lễ vật, chứng giám lòng thành phù hộ độ trì cho gia chung chúng con được vạn sự tôn lành. Bốn mùa không hạn ách, tám tiết hưởng an bình.
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần, 3 lạy)
5. Những kiêng kỵ ngày Rằm tháng Giêng để tránh vận hạn đen đủi của dân gian
Nhiều người quan niệm, không riêng gì kiêng kỵ Rằm tháng Giêng mà các ngày Tết, ngày mùng 1 hay ngày rằm thường.
`Tuy nhiên ngày Rằm tháng Giêng là ngày lễ quan trọng đầu tiên của năm mới, có một số kiêng kỵ mọi người nên biết để có một năm thuận lợi, mang đến vận khí tốt cho bản thân và gia đình.
Đối với ngày Rằm, theo quan niệm phương Đông thì có một số điều kiêng kỵ rằm tháng Giêng để tránh vận hạn đen đủi, điều không may mắn như sau:
- Kiêng câu cá ngày trăng tròn
Theo quan niệm tâm linh của người Việt, hành động câu cá vào ngày rằm sẽ mang lại cho người đó vận hạn đen đủi. Chính vì điều này, vào ngày rằm người ta thường không đi câu cá.
- Kiêng nói bậy, chửi tục
Nói bậy chửi tục chắc chắn cũng phản ánh một phần nào đó văn hóa của mỗi người. Đây cũng là điều mà rất nhiều người kiêng kỵ để không xuất hiện trong những ngày đầu tháng.
Nhiều người quan niệm nếu đầu tháng, rằm mà nói bậy chửi tục thì cả tháng sẽ gặp những chuyện thị phi.
- Kiêng quan hệ nam nữ
Trong ngày Tết, mùng 1, ngày rằm, người phương Đông có quan niệm kiêng khem, tránh việc gần gũi nam nữ. Bởi lẽ, theo quan niệm cổ xưa, việc quan hệ nam nữ vào những ngày này sẽ dẫn đến những điều vận hạn đen đủi, không may mắn, thậm chí là đại hạn.
Hiện nay, quan niệm này tuy đã không còn nặng nề như trước nhưng trên thực tế, không ít cặp vợ chồng vẫn khiêng khem và đại kỵ chuyện ấy trong những thời khắc nhạy cảm.
- Kiêng sinh con gái vào ngày rằm
Dân gian vẫn có câu “ trai mùng một gái hôm rằm " ý muốn chỉ những bé trai sinh ngày mùng 1 và bé gái sinh ngày rằm thường rất "khó nuôi". Vì vậy nên tránh sinh con vào những ngày này.
Đã có nhiều cách lý giải khác nhau về tục kiêng kỵ này nhưng không phải lý giải nào cũng thực sự thuyết phục.
Dưới góc độ lý học Đông Phương, mỗi người sinh ra đều chịu ảnh hưởng của không gian và thời gian (tượng trưng là các chòm sao ). Theo đó, Mặt Trăng tượng trưng bởi sao Thái Âm mang năng lượng âm.
Vì vậy, vào ngày rằm khi trăng tròn, Thái Âm sẽ vượng nhất, năng lượng âm đạt cực đại, con gái sinh vào ngày này sẽ là cực âm thành ra cá tính, khó dạy dỗ.
Tuy nhiên hiện nay, quan niệm này không còn mấy ai tin tưởng và thực hành theo. Vì con cái trời sinh, sinh con ra dù trai hay gái và vào ngày nào nếu khỏe mạnh cũng đều đáng quý.
- Tránh đánh vỡ, làm hỏng đồ đạc trong nhà: Không may mắn
- Kiêng đi đến những nơi âm khí nặng như mồ mả, nơi hoang vu hoặc bệnh viện: Âm khí nặng, ốm đau, bệnh tật
- Tránh mang nhiều tiền bạc, đồ vật có giá trị bên người: Dễ mất mát, bị cướp bóc.
- Kiêng cho người khác mượn tiền: Gặp xui xẻo
- Không để thùng gạo trong nhà lộ đáy: Gặp đói kém
- Không để quần áo bị rách: Vận rủi đeo bám trong năm mới
- Không sát sinh: Tài vận suy giảm, gặp tai nạn, bệnh tật
- Tránh mặc đồ màu trắng và màu đen hoặc cả hai màu trắng đen phối hợp do : Liên quan đến người chết, mọi việc khó thành ( nếu thích thời trang thì phải có khăn quàng, cà vạt, phụ kiện cài áo, nơ có màu sắc rực rỡ hoặc mang tính dương cao như màu đỏ, hồng, cam, tím hồng, vàng, xanh lá, xanh cốm.
- Kiêng để trẻ con khóc hờn dai: Không may mắn
Trên đây chỉ là những quan niệm dân gian, được truyền miệng từ xa xưa, nên chỉ mang tính chất tham khảo những kiêng kị nào vô lý song hà đã lưu ý. Cuộc sống là do chúng ta quyết định, không phải chỉ vài điều kiêng kỵ mà ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày.
Minh
hỏa phong hội