08/09/2017
TÌM HIỂU VỀ CẤU TRÚC ĐÀN PIANO.
Để hiểu sâu về 1 cây đàn piano, nhiều bạn ngại ngùng và không dám mở nắp đàn khám phá (điều đơn giản nhất). Tại sao? Đàn Piano có cấu tạo từ hơn 8 nghìn bộ phận vả trải qua hơn 500 công đoạn khác nhau để tạo ra 1 cây Piano hoàn hảo. Đó có thể là lý do bạn cảm thấy phức tạp khi tìm hiểu về piano. Có nghĩa là, khi bạn mua 1 cây đàn chỉ dựa vào cái nhìn bên ngoài và cảm nhận về chất âm của cây đàn đó. Giờ đây, dù bạn đã có đàn piano hay chưa, bạn sẽ cùng mình khám phá cấu trúc của đàn nhé :).
Sẽ có nhiều chi tiết khiến bạn tăng niềm đam mê đối với piano đó ^^. Một cây đàn Piano bao gồm 5 bộ phận được lắp đặt tỉ mỉ theo thứ tự như sau.
1) BỘ PHẬN GIỮ VÀ LÊN DÂY (Phần khung gang, chốt giữ dây)
*Khung gang là một trong nhưng yếu tố mang lại tuổi thọ của đàn. Được chế tạo khá công phu có tác dụng chịu lực kéo, giữ 2 đầu của dây đàn khi căng lên, trường hợp khung gang có thể bị gãy, sập là trong quá trình vận chuyển đàn bị đỏ sập xuống.
*Chốt giữ dây (Tuning pin) thông thường được chế tác như một pulông có các ren rất nhỏ, chiều dài đoạn ren này thường từ 20~25 mm được vặn sâu vào bên trong xuyên qua phần khung gang đến phần thanh trụ giữ chốt và được giữ bởi một chiếc bạc giữ.
2) BỘ PHẬN PHÁT ÂM (Dây đàn, con ngựa, thùng cộng hưởng).
*Dây đàn (String) là một kim loại hội tụ yếu tố dẻo dai, ít cacbon nhất, dây có đường kính khác nhau. Ở trong đàn piano sử dụng các loại dây có kích cỡ như sau:
LOẠI DÂY ĐƯỜNG KÍNH/mm VỊ TRÍ
13 0.775 cao
15 0.900 Trung cao
17 1.000 Trung
19 1.100 Trầm
Thường thì dây Piano có thể chịu lực kéo trung bình khoảng 70kg vậy nếu căng toàn bộ số dây trong một đàn là trên 220 dây thì lực kéo có thể lên tới 15 tấn trở lên.
*Con ngựa (Bridge) được chế tạo và cắt gọt từ một loại gỗ có độ cứng cao (lõi gỗ già) phải đảm bảo không co ngót ,cong vênh trong khi sử dụng, con ngựa gắn kết với thùng cộng hưởng bằng một loại keo gỗ (Dino) được liên kết thành một khối dính chắc có nhiệm vụ truyền tải rung động từ dây đến thùng cộng hưởng.
*Thùng cộng hưởng (Soundboard) - như là một thùng loa của đàn. Sau khi gõ vào dây, dây đàn rung lên, tạo ra âm thanh và được truyền tải qua con ngựa sau đó đến thùng cộng hưởng của đàn và một số phần thành của đàn. Thùng cộng hưởng được tạo nên bởi những mảnh ván gỗ có khổ rộng, chiều dài và độ dầy khác nhau:
ĐỘ DẦY PHẦN TRẦM/mm ĐỘ DẦY PHẦN CAO/mm
6~7mm 9~10 mm.
3) BỘ GÕ TẠO CHUYỂN ĐỘNG (PHÍM, MÁY)
*Phím (Key): Cấu tạo của phím có góc độ khác nhau đối với từng loại đàn được ví như những đòn bẩy và chỉ có một điểm tựa ở một vị trí cố định duy nhất cho phím chuyển động lên xuống. Phía ngoài của bàn phím được gán thêm bởi một mặt nhựa hoặc là ngà của động vật. Hai loại phím này có đặc điểm nhận dạng khác nhau. Phím nhựa thì trắng, bóng nhưng dễ bị trầy xước trong quá trình sử dụng, còn phím ngà thì vàng dễ chuyển màu nhưng sẽ không bị xước. Phía đầu nhấn phím sẽ được gắn thêm một miếng trì tạo độ cân bằng cho phím (lưu ý: Bàn phím được làm từ một tấm gỗ, sau đó cắt chia góc độ vì vậy mỗi một loại đàn piano khác nhau về model có một góc độ khác nhau không thay thế.
*Máy (Action) Là một tổ hợp liên kết giữa các chi tiết với nhau. Các khớp chuyển động được thiết kế rất tinh vi sử dụng nguyên liệu chủ yếu là gỗ và dạ và rất nhạy cảm với độ ẩm.Với lý do này qua nghiên cứu cho thấy độ ẩm thích hợp cho phép ở mức 50~70%
4) BỘ PHẬN PEDAL TẠO ÂM SẮC (phần pedal vang, phần pedal luyến, phần pedal giảm âm thanh)
*Pedal vang: Sau khi nhấn phần TEMPO sẽ tách ra khỏi phần dây tạo cho dây có độ dung động lớn mà không bị chặn độ rung động của dây được liên kết với phần máy có tác dụng làm giảm khoảng cách giữa dây và đầu hammer (đầu búa). Bình thường khoảng cách giữa dây và búa là 47.5 mm nhưng đã giảm đi 1/3.
*Pedal luyến
*Pedal giảm thanh: Được che chắn khi đầu búa gõ vào dây đàn bởi một miếng dạ. Giúp cho âm thanh được giảm xuống khi chơi đàn ban đêm.
5) VỎ (Body)
* Vỏ bằng gỗ tự nhiên qua xử lý: Thường thấy ở những cây đàn màu nâu, màu gỗ tự nhiên: thường có vân gỗ tự nhiên rất đẹp, bề mặt lỳ không bóng (những model mới) hoặc bóng (model cũ). Loại này dùng sơn 2K (Mahogany Polished) bề mặt sơn dầy đến hơn 1mm.
* Vỏ ngoài bằng sơn PU polished bóng: Thường thấy ở nhưng cây đàn màu đen, màu trắng...vv
