25/01/2020
[KHAI BÚT ĐẦU NĂM]
Những tạp chí hàng đầu, từ The Economist đến Wired (không chỉ một lần), đều miêu tả WeWork như một ví dụ điển hình của blitzscaling. New York Magazine từng miêu tả một cách sống động WeWork như sau:
Tôi và đồng tác giả Chris Yeh đề cao sự để tâm của New York Magazine tới blitzscaling, một khái niệm mà chúng tôi tạo ra cho chiến lược và chiến thuật tạo nên sự tăng trưởng thần tốc. Chúng tôi đã tranh cãi gay gắt trong cuốn sách Blitzscaling của mình, rằng những chiến lược và chiến thuật này giải thích lý do vì sao Thung lũng Silicon tại Bay Area, với dân số chưa đến bốn triệu người, lại tạo ra số công ty công nghệ toàn cầu lớn đến đến khó tin như vậy. Nếu bạn cộng tổng giá trị vốn hoá thị trường của 12 công ty Apple, Alphabet, Facebook, Lyft, Palo Alto Networks, PayPal, Salesforce, ServiceNow, Twitter, Uber và Workday, thì sẽ là 3 nghìn tỉ USD. Con số này nhỉnh hơn GDP cả năm của Vương Quốc Anh trong năm 2018.
Nhưng để trả lời câu hỏi “Liệu WeWork có phải một ví dụ cho blitzscaling? Và quan trọng hơn, liệu blitzscaling có phù hợp với mô hình kinh doanh của WeWork?”, thì sẽ cần sự hiểu biết rất sâu về cách chúng ta định nghĩa blitzscaling - một khái niệm lớn hơn rất nhiều so với “tăng trưởng thật nhanh”. Bất chấp tốc độ tăng trưởng doanh thu thần tốc của WeWork, mô hình kinh doanh của công ty này khi được đưa vào áp dụng, luôn thiếu một số chỉ số tăng trưởng cần thiết cho một blitzscaling thành công.
BLITZSCALING LÀ GÌ? TẠI SAO CẦN BLITZSCALING?
“Blitzscaling không chỉ là tăng trưởng nhanh. Mọi công ty đều bị ám ảnh bởi tăng trưởng. Trong bất kỳ ngành công nghiệp nào, bạn sống chết với những con số — chỉ số thu hút người dùng (user acquisition), biên (margins), tỉ lệ tăng trưởng (growth rate), và những chỉ số khác. Nhưng chỉ tăng trưởng thôi thì không phải là blitzscaling. Rộng hơn thế, blitzscaling là việc ưu tiên tốc độ hơn hiệu suất khi phải đối mặt với những tình huống không chắc chắn.”
Blitzscaling không ưu tiên tốc độ hơn lợi nhuận. Câu hỏi quan trọng hơn cần cân nhắc là: khi nào và tại sao phải blitzscale?
Mục đích của blitzscaling là đạt được vị trí thống lĩnh thị thường dài lâu, điều mà chúng tôi hay gọi là thị trường Glengarry Glen Ross. Một thị trường Glengarry Glen Ross là thị trường mà kẻ thắng là kẻ chiếm lĩnh gần như toàn bộ thị trường (winner takes it all). Thị trường này sẽ được tạo nên khi kẻ đến sớm nhất bành trướng với độ phủ cực lớn trên thị trường, mang đến lợi thế cạnh tranh lâu dài. Định nghĩa này đến từ bộ phim điện ảnh kinh điển về một cuộc thi bán hàng, nơi mà “Người thắng cuộc sẽ nhận được một chiếc siêu xe Cadillac, kẻ thứ hai không được gì hơn một bộ dao làm bít tết, và kẻ thứ ba (bạn biết thế nào rồi đấy)… bị hành quyết”.
Thông thường, điều này là hệ quả của hiệu ứng mạng (network effects), giống như trường hợp của mạng xã hội Facebook, của marketplace hai chiều AirBnB. Tuy nhiên, nó cũng có thể là hệ quả của các hình thức khác cả trong và ngoài lĩnh vực công nghệ, như quyền cho thuê khoáng sản 99 năm trong thời kỳ bùng nổ dầu đá những năm 2000.
Một khi đã chiếm lĩnh được thị trường, kẻ đứng đầu trong thị trường Glengarry Glen Ross sẽ nhận được lợi nhuận khổng lồ trong nhiều thập kỷ, bù đắp và biện minh cho chi phí phục vụ blitzscaling. Rất nhiều công ty công nghệ tại Thung lũng Silicon đã đạt được vị trí thống trị trên toàn cầu nhờ blitzscaling, mang đến số lượng lớn việc làm, tiền thuế, sản phẩm và dịch vụ cho xã hội.
![[KHAI BÚT ĐẦU NĂM] Những tạp chí hàng đầu, từ The Economist đến Wired (không chỉ một lần), đều miêu tả WeWork như một ví...](https://img3.businesses10.com/375/512/176518553755126.jpg)
