01/09/2026
NĐ 292/2026/NĐ-CP: QUẢN LÝ NGOẠI THƯƠNG CÓ GÌ MỚI?
Anh em XNK lưu ý: Nghị định 292/2026/NĐ-CP đã thay thế Nghị định 69/2018/NĐ-CP, và đây không phải kiểu “đổi số nghị định rồi thôi”. Cách tiếp cận quản lý hàng hóa và thủ tục ngoại thương có khá nhiều điểm anh em cần cập nhật.
1. Hàng hóa được chia nhóm quản lý rõ hơn
Khi kiểm tra một mặt hàng, đừng chỉ hỏi:
“HS code bao nhiêu?”
Mà phải đi tiếp:
HS → Hàng cấm? → Giấy phép? → Điều kiện? → Quản lý chuyên ngành? → Cơ quan nào quản lý?
NĐ 292 có các danh mục riêng về hàng cấm xuất/cấm nhập, hàng chỉ định quản lý, hàng theo giấy phép/điều kiện và hàng thuộc thẩm quyền quản lý chuyên ngành.
=> Tức là HS chỉ là điểm bắt đầu, chưa phải điểm kết thúc của bài toán chính sách mặt hàng.
2. “Hàng cấm” phải soi đúng danh mục
Phụ lục I quy định riêng:
- Hàng cấm xuất khẩu.
- Hàng cấm nhập khẩu.
- Mô tả hàng hóa.
- Bộ/cơ quan ngang Bộ có thẩm quyền quản lý.
Ví dụ trong danh mục có nhóm vũ khí, đạn dược, vật liệu nổ; một số sản phẩm văn hóa; gỗ; mẫu vật động vật, thực vật… và nhiều nhóm hàng khác.
Vì vậy đừng có kiểu:
“Em thấy HS không nằm trong danh mục cấm nên chắc chắn nhập được.”
Không nhanh thế được! Phải đọc cả mô tả hàng hóa + phạm vi áp dụng + văn bản chuyên ngành liên quan.
3. Hàng theo giấy phép và hàng theo điều kiện là HAI chuyện khác nhau
Phụ lục III đã tách:
- Hàng xuất khẩu theo giấy phép.
- Hàng nhập khẩu theo giấy phép.
- Hàng xuất khẩu theo điều kiện
- Hàng nhập khẩu theo điều kiện.
Ví dụ danh mục có các nhóm như gạo, hóa chất có điều kiện, xăng dầu, sản phẩm thuốc lá, khoáng sản, ô tô, rượu, phế liệu, thuốc thú y… tùy chiều xuất/nhập khẩu.
Cho nên tư duy: “Không cấm = nhập bình thường”
là tư duy rất dễ đưa DN vào thế khó.
4. Cơ quan quản lý không chỉ có mỗi Bộ Công Thương:
Một điểm anh em cần đặc biệt chú ý là thẩm quyền quản lý được phân cho nhiều Bộ/cơ quan.
Trong các danh mục có thể gặp:
- Bộ Công Thương, Bộ NN & MT, BYT, BXD, BKH&CN, BVH TT&DL, BQP, BCA, NH NN
=> Làm chính sách mặt hàng mà chỉ mở mỗi NĐ 292 rồi kết luận luôn thì chưa đủ bài.
5. CFS cũng được đưa vào hệ thống quản lý riêng:
NĐ 292 có quy định về Danh mục hàng hóa và thẩm quyền quản lý Giấy chứng nhận lưu hành tự do (CFS).
Đáng chú ý, nghị định còn quy định hồ sơ, quy trình cấp CFS và trách nhiệm của cơ quan có thẩm quyền.
=> Với những mặt hàng thuộc diện CFS, anh em đừng đợi đến lúc hàng về cảng mới bắt đầu hỏi:
“Ủa, cái này có cần CFS không ta?” 🥲
6. Tạm nhập – tái xuất, chuyển khẩu, quá cảnh… cũng cần cập nhật
NĐ 292 tiếp tục có các quy định và biểu mẫu riêng cho:
+ Tạm nhập – tái xuất; Chuyển khẩu; Quá cảnh; Gia công; Hàng hóa cấm/tạm ngừng; Các trường hợp cấp giấy phép.
Các biểu mẫu tương ứng được quy định trong Phụ lục VII.
Chốt lại theo BR XNK
Từ nay kiểm tra một mặt hàng đừng chỉ hỏi “HS bao nhiêu?”
Hãy hỏi đủ 7 câu:
1. Hàng gì? 2. HS nào? 3. Có thuộc hàng cấm không? 4. Có cần giấy phép không?. 5. Có điều kiện kinh doanh/XNK không. 6. Có quản lý chuyên ngành/CFS không?. 7. Bộ nào quản lý và văn bản chuyên ngành nào phải soi tiếp?
HS là cái cửa. Chính sách mặt hàng mới là cái bẫy. 😂
Anh em XNK chuẩn bị tinh thần: NĐ 292/2026 không chỉ là câu chuyện thay NĐ 69/2018, mà là lúc phải cập nhật lại cách tra cứu chính sách hàng hóa.
Bãi rác XNK – nơi mọi người cùng đào, nhưng nhớ đào đúng văn bản! 😎
