20/03/2025
PHỎNG VẤN "CHA ĐẺ" XÁO TAM PHÂN
PV: Thưa ông tại sao ông lại trồng cây Xáo Tam Phân vùng đất núi Hòn Hèo ?
Đáp: vùng đất núi Hòn Hèo làm Xáo Tam Phân chứa nhiều "saponin" hơn, giúp nhiều b ệ n h nhân khỏe mạnh nhanh, sớm trở lại cuộc sống thường ngày. Vì vậy tôi quyết định trồng và thương mại hoá cây Xáo Tam Phân, bên cạnh đó chúng tôi có hỗ trợ cho bà con hộ nghèo và hộ cận nghèo miễn phí o đồng.
PV: Vậy Xáo Tam Phân trồng ở vùng Núi Hòn Hèo và trồng ở vùng đất khác có gì khác nhau?
Đáp: trồng thì giống nhau ,nhưng khác nhau ở chỗ mỗi vùng đất, thổ nhưởng với khí hậu sẽ mang lại hàm lượng "saponin" trong Xáo Tam Phân
nhiều hay ít! Qua các nghiên cứu cho thấy hàm lượng "saponin" trong Xáo Tam Phân trồng ở Hòn Hèo cao hơn hẳn các nơi khác. Vì sao có Yến Sào Khánh Hòa, Sâm Ngọc Linh, ..... thì Xáo Tam Phân Hòn Hèo cũng có cách giải thích như vậy!
PV: cây Xáo Tam Phân được biết đến rộng rãi khi nào và cơ duyên nào mà ông "hồi sinh" nguồn dược liệu quý hiếm này trước nguy cơ tuyệt chủng?
Đáp: Vào 4/2011 thông tin 1 b ệ n h nhân u ng t h ư gan giai đoạn cuối tên Hăng bị bệnh viện trả về, nhưng uống nước sắc từ rễ Xáo Tam Phân Hòn Hèo khỏi b ệ n h lan truyền, hàng ngàn người đổ xô đi đào Xáo Tam Phân nhằm cung cấp ra thị trường đang "khát" cực đỉnh.
Tình hình cây Xáo Tam Phân cạn kiệt, bên bờ tuyệt chủng.
Tôi là một nông dân sinh ra và lớn lên ở vùng đất Hòn Hèo, tôi trăn trở mãi với suy nghĩ, nếu cứ tiếp tục như vầy, cây dược liệu quý của quê mình sẽ biến mất, tôi phải làm thế nào để có thể bảo tồn và phát triển loài cây quý giá này? Nghĩ là làm. Tôi tiến hành chiết cành, giâm cành để nhân giống Xáo Tam Phân, sau đó tôi quyết tâm tìm hạt Xáo Tam Phân để ươm cây giống. Qua nhiều lần thất bại, bây giờ tôi tự tin trả lời rằng: tôi biết "tuốt tuồn tuột" về Xáo Tam Phân (cười)
PV: ông có thể chia sẽ cách chăm như thế nào để cây khoẻ mạnh, và bón phân gì tươi tốt như vườn ông hiện nay . Bao nhiêu năm thì thu hoạch ?
Đáp: Xáo Tam Phân là cây dễ chăm và dễ trồng, cần chọn cây giống ren chuẩn, khoẻ mạnh , trồng ở vùng cao ráo và có nước tưới, bón phân chuồng 2 lần/ 1 năm trong 2 năm đầu, sau đó là 1 lần/ 1 năm trong những năm tiếp theo. Sau 3-4 năm, có thể thu hoạch thân lá và sau 8 đến 10 năm có thể thu hoạch rễ.
PV: tôi có thể gọi ông là "cha đẻ - người hồi sinh sự sống" cho cây Xáo Tam Phân hay không?
PV: Cười "Cha đẻ" của Xáo Tam Phân, ông có thể cho mọi người biết quý danh?
Đáp : tôi tên Trần Bá Ninh, giám đốc công ty TNHH Bá Ninh và là Chủ Tịch Hiệp Hội Cây Dược Liệu Khánh Hoà.