16/01/2019
VIÊM XOANG
Xoang là phần sụn xốp phía trong xương. Xoang được cấu trúc rất nhiều “hang hốc” lỗ chỗ như san hô. Trong các “hang hốc” lớn nhỏ li ti ấy đều phủ một lớp niêm mạc rất mỏng. Đồng thời trong xoang luôn duy trì hệ thống tân dịch và mạch máu để nuôi dưỡng và tưới tắm cho xương. Xoang có chức năng nhiệm vụ chính là chứa đựng và lưu thông dưỡng chất nuôi xương, làm giảm tỉ trọng của xương. Xoang đầu, mặt còn giúp cho âm thanh tiếng nói được êm ấm, vang vọng và truyền cảm.
Khi bị nhiễm trùng, các niêm mạc xoang bị viêm gây ung mủ. Bế tắc sự lưu thông tân dịch, vi trùng sẽ biến dần niêm mạc, tân dịch thành mủ và hoại tử tàng tích trong hốc xoang gây đau đầu, khó thở và rất khó chịu… Nước mủ lỏng và dịch viêm mang theo vi trùng cùng mùi rất hôi chảy rỉ ra ngoài mũi và chảy xuống họng làm viêm mũi, viêm họng, khi nuốt xuống dạ dày thì còn làm viêm cả dạ dày và đại tràng, tất cả các xoang thuộc đầu mặt đều có thể viêm trực tiếp hoặc lây qua bệnh viêm mũi.
Các xoang gồm có : xoang hàm, xoang sàng, xoang bướm, xoang tráng. Nên bệnh viêm xoang bao gồm: viêm xoang hàm, viêm xoang sàng, viêm xoang bướm, viêm xoang tráng, viêm đa xoang (viêm nhiều xoang cùng lúc) .
Viêm xoang được phân loại thành bệnh cấp tính và mãn tính. Viêm xoang cấp tính xuất hiện trong thời gian ngắn, dưới 4 tuần; viêm xoang mãn tính là tình trạng bệnh kéo dài trên 12 tuần.
NGUYÊN NHÂN
●Vi khuẩn, nấm: Nguyên nhân viêm xoang do vi khuẩn, nấm phát triển trong các xoang gây nên tình trạng viêm nhiễm, ứ đọng chất nhầy, cản trở luồng không khí lưu thông.
●Cơ địa dị ứng: Những người có thể trạng đặc biệt dễ bị dị ứng với một số chất, thường là hóa chất, thức ăn, lông chó mèo, phấn hoa... gây niêm mạc mũi phù nề, bít các lỗ xoang và cuối cùng là nhiễm trùng.
●Sức đề kháng kém: Cơ thể suy nhược, niêm mạc đường hô hấp suy yếu, hệ thần kinh rối loạn khiến cơ thể không đủ sức tấn công lại vi khuẩn cũng là nguyên nhân viêm xoang.
●Bệnh lý đường hô hấp: Nguyên nhân viêm xoang còn do tuyến nhầy niêm mạc xoang hoạt động quá mức, hệ thống lông chuyển các chất nhầy trong xoang ra ngoài hoạt động kém, viêm mũi dị ứng, ...
●Nguyên nhân khác: Bệnh viêm xoang là hậu quả của sâu răng, nhiễm trùng hàm trên, chấn thương...
TRIỆU CHỨNG
1. Đau nhức: vùng bị nhức tùy theo xoang bị viêm:
+ Xoang hàm: nhức vùng má.
+ Xoang trán: nhức giữa 2 lông mày. Có giờ nhất định, thường là 10 giờ sáng.
+ Xoang sàng trước: nhức giữa 2 mắt.
+ Xoang sàng sau, xoang bướm: nhức trong sâu, nhức vùng gáy.
2. Chảy dịch: Viêm xoang thường gây ra hiện tượng chảy dịch, tùy thuộc vào vị trí xoang bị viêm mà dịch nhầy có thể chảy ra phía mũi hoặc xuống họng. Viêm các xoang trước thì dịch chảy ra mũi trước. Viêm các xoang sau thì dịch chảy vào họng. Triệu chứng chảy dịch làm cho người bệnh có cảm giác luôn phải khụt khịt mũi hoặc cảm giác lờ đờ ở cổ họng luôn muốn khạc nhổ.
Tùy theo mức độ bệnh nặng hay nhẹ, bệnh mới bị hay bị lâu năm, dịch nhầy sẽ có màu trắng đục, màu vàng nhạt hoặc màu xanh, có mùi hôi, khẳn.
3. Nghẹt mũi: Đây là triệu chứng phổ biến của mũi khi bị viêm xoang. Có thể nghẹt 1 bên, có thể nghẹt cả hai bên.
4. Điếc mũi:
Ngửi không biết mùi. Thường là viêm nặng, phù nề nhiều, mùi không len lỏi lên đến thần kinh khứu giác.
Viêm xoang khó phát hiện: không có các triệu chứng trên, hoặc chỉ có một triệu chứng đơn độc mà thôi. Viêm xoang dễ phát hiện: có ít nhất 3 triệu chứng trên.
Trường hợp đặc biệt: viêm xoang hàm do răng. Chỉ xoang hàm một bên viêm nặng mà thôi do vi khuẩn từ sâu răng đưa vào xoang. Mủ chảy vào mũi, rất hôi.
Lưu ý: Cần phân biệt với các triệu chứng của bệnh viêm mũi dị ứng. Bệnh viêm mũi dị ứng thường gây ra các triệu chứng: Ngứa mũi, hắt hơi liên tục thành tràng dài vào buổi sáng hoặc khoảng 10h tối, thường có chảy dịch mũi trong suốt, không màu và nghẹt mũi.
ĐIỀU TRỊ
Thuốc thông mũi
Tình trạng nghẹt mũi do chất dịch tiết ra trong quá trình viêm làm cho bệnh nhân bị khó thở, thở phì phò, ảnh hưởng sức khỏe và cuộc sống của người bệnh. Có thể sử dụng một số loại thuốc sau đây để giảm đi triệu chứng do viêm xoang.
Các loại thuốc này bao gồm thuốc viên và thuốc xịt mũi. Thuốc thông mũi và miệng OTC bao gồm Sudafed Actifed. Các loại thuốc xịt mũi bao gồm Phenylephrine và Oxymetazoline: những thuốc này thường chỉ thực hiện trong một vài ngày, không dùng lâu hơn. Có thể sử dụng nước muối xịt mũi để xịt vào mũi nhiều lần trong ngày để rửa mũi vệ sinh loại bỏ các vẩy mũi bám đọng.
Thuốc giảm đau
Để giảm tình trạng đau rát gây ra cho người bệnh, bạn có thể sử dụng một số thuốc như: Aspirin, Ibuprofen hoặc Acetaminophen. Vì các nguy cơ bị hội chứng Reye, căn bệnh có khả năng đe dọa mạng sống nên không bao giờ cung cấp cho Aspirin cho trẻ nhỏ. Aspirin giải mẫn cảm điều trị nếu có phản ứng với Aspirin gây viêm xoang. Nhưng điều trị này có thể có biến chứng nguy hiểm như chảy máu đường ruột hoặc tấn công bệnh suyễn.
Thuốc kháng sinh
Dùng thuốc kháng sinh nhằm giảm tình trạng viêm nhiễm do vi khuẩn gây ra. Đối với viêm xoang mãn tính sử dụng kháng sinh nhiều khi cũng không mang lại hiệu quả.
Các thuốc kháng sinh dùng để điều trị bệnh viêm xoang mãn tính do vi khuẩn bao gồm Amoxicillin, Doxycycline hoặc thuốc kết hợp Trimethoprim - Sulfamethoxazole. Trong trường hợp nhiễm trùng không dịu bớt hoặc nếu viêm xoang quay trở lại, bác sĩ có thể thử loại kháng sinh khác.
Thuốc uống hoặc tiêm
Sử dụng để làm giảm viêm xoang trong trường hợp nghiêm trọng, nếu cũng có polyp mũi. Dùng thuốc như Prednisone và Methylprednisolone.
Trên thị trường có bán rất nhiều loại thuốc điều trị viêm xoang, tuy nhiên chọn thuốc nào cho phù hợp là điều quan trọng. Bệnh nhân nên hỏi ý kiến bác sĩ để có lựa chọn thuốc phù hợp với tình trạng bệnh, không được tự ý mua thuốc sử dụng. Nếu sai lầm trong điều trị viêm xoang có thể dẫn tới một số hậu quả không mong muốn.
Ngoài việc chữa trị viêm xoang bằng thuốc tây, bạn có thể tham khảo thêm nhiều bài thuốc khác nhau từ tự nhiên, đông tây y kết hợp.
Điều trị viêm xoang ngoại khoa
Điều trị ngoại khoa (hút, nạo, vét xoang… ) thường được áp dụng khi điều trị xoang bằng nội khoa không hiệu quả, thường gặp ở giai đoạn bệnh mãn tính. Tuy nhiên, các nghiên cứu chỉ ra rằng sau phẫu thuật, bệnh nhân viêm xoang vẫn có đến 30 - 40% nguy cơ tái phát lại. Do đó, người bệnh cần phải cân nhắc kĩ càng việc phẫu thuật nếu chưa cần thiết.
---
GỐC NHÌN Y LÝ PHƯƠNG ĐÔNG VỀ VIÊM XOANG
NGUYÊN NHÂN
Do bệnh nhân ăn quá nhiều chất béo tạo thành chất nhờn, gây tắc nghẽn và viêm nhiễm. Chất béo đưa vào cơ thể từ mỡ động vật, bơ, sữa, pho mai, nếp, trứng, đồ ăn chiên xào.
Chất đường đưa vào cơ thể cũng được chuyển hóa thành chất béo. Do đó ăn nhiều thực phẩm có tinh bột (gạo trắng, bánh mì,…), kẹo, nước ngọt, đường trắng, rượu bia, trà sữa cũng tăng khả năng tạo chất nhờn trong cơ thể.
Khi chất nhờn quá nhiều kết hợp với các vi khuẩn xâm nhập vào cơ thể tạo thành những vùng viêm. Việc tích tụ chất nhầy nhớt và vi khuẩn ở vùng xoang tạo ra bệnh viêm xoang.
Nơi ứ đọng thứ hai của chất đàm nhớt là phần trong Tai, vì đây cũng là con đường để đào thải chúng. Vì thế, ngày nay có rất nhiều người bị lãng tai. Các bạn có thể nhận biết ngay lập tức bằng cách sau : ở dưới tai có một điểm lõm vào. Hãy ấn thật mạnh vào đó, nếu nó làm cho bạn đau đớn, điều đó có nghĩa là bên trong tai của các bạn đang bị xung huyết do đàm nhớt. Do đó người viêm xoang thường hay đi kèm lãng tai.
Khi ứ động nhiều vùng viêm, hệ thống miễn nhiễm của cơ thể tạo ra nhiều chất gây dị ứng thường gọi là huyết thanh IgE hay chất Histamine trong huyết dịch. Histamine có nguồn gốc từ quá trình decarboxy hóa của axít amin histidine, phản ứng được xúc tác bởi enzym L-histidine decarboxylase. Nó là một amin có tính hút nước và tính gây giãn mạch. Histamine gây ngứa, hắt hơi, sổ mũi để tống chất nhờn ra khỏi cơ thể. Nếu vùng viêm nhẹ thì bệnh khỏi tức thì. Tuy nhiên tại các vùng viêm, do chất nhờn quá đậm đặc nên không thể tống ra bằng hệ miễn nhiễm cơ thể. Do đó bệnh nhân viêm xoang thường bị hắt hơi, sổ mũi liên tục mà không dừng lại được.
Một toa thuốc y học hiện đại có dùng những chất chống lại histamine này để ngưng việc hắt hơi, sổ mũi. Tuy nhiên, khi ngừng thuốc tây thì histamine vẫn được hệ miễn nhiễm tự sản xuất ra nên cơ thể vẫn tái bệnh.
Vào mùa lạnh, bệnh viêm xoang thường tái phát nặng hơn, do các chất nhầy ở nhiệt độ thấp co cụm lại, cô đặc hơn, khó thoát ra ngoài hơn. Vào mùa nóng thì các vùng viêm bị giãn ra, chất nhày bị tan ra nhiều hơn, và ít bị phát bệnh hơn.
Bệnh viêm mũi và viêm xoang đành rằng là do vi trùng nhưng theo quan điểm của triết lý Y học phương Đông thì nguyên nhân chính là do thận (thận không hoàn thành chức năng quản lý, điều tiết và bảo vệ).
Triết lý Y học phương Đông cho rằng: “Thận chủ cốt” (tức là thận làm chủ và quản lý phụ trách về xương), mà xoang là ruột xương. Cho nên, khi chức năng quản lý và bảo vệ của thận suy giảm thì các cơ quan bộ phận trực thuộc nó mới bị suy thoái, bị vi trùng xâm nhập. Bởi vậy các bài thuốc chữa viêm xoang hầu hết thiết lập với cơ sở là bổ thận, tiêu viêm, bài nùng, sinh cơ.
ĐIỀU TRỊ
Đặc biệt quan trọng nhất: Không ăn chất béo, không ăn chất đường. Nhằm giúp cơ thể không tạo ra chất nhầy gây ách tắt các vùng viêm.
Giữ ấm cho cơ thể, hạn chế ra ngoài đường khi trời lạnh. Tránh tiếp xúc với không khí lạnh. Tập thể dục mỗi ngày để giữ ấm và tăng khả năng bài tiết chất thải cho cơ thể.
Tránh các tác nhân gây dị ứng: khói thuốc, phấn hoa, mùi gì dễ gây dị ứng tránh tiếp xúc với mùi đó. Dùng khẩu trang để tránh khói xe, khói thuốc. Hít thở không khí trong lành. Tập thở bụng.
LÀM SẠCH MỦ CÁC VÙNG XOANG BẰNG CÁCH
CÁCH 1: Cách chữa viêm xoang từ ngó sen và gừng
- Chuẩn bị: 30g ngó sen, 10g gừng tươi
- Cách làm: Bạn lấy gừng tươi và ngó sen rửa sạch, đem giã nát. Tiếp đó, bạn trộn đều 2 nguyên liệu trên đắp từ phía giữa 2 chân mày trở lên, tránh để gừng giây vào mắt. 1 lúc sau, bạn sẽ bắt đầu có cảm giác buồn nôn thì hãy chủ động ọe ra để lớp mủ đặc được tống ra ngoài.
Bạn nên thực hiện 2 lần/ngày cho đến khi hết mủ. Trường hợp, viêm xoang không mủ, cách làm này cũng rất hiệu quả để làm thông tắc mũi, hạn chế yếu tố dị ứng xâm nhập.
CÁCH 2: Xông mũi bằng cây giao.
Cây giao là một loại cây thuộc họ xương rồng, không lá, không g*i (có nơi lại gọi là cây xương cá, cây nọc rắn). Thân cây gồm nhiều đốt tròn có đường kính như chiếc đũa, màu xanh, có độ dài không đều, mọc tua tủa ra các phía. Cây giao có vị cay, hơi chua, tính mát, hơi có độc, có tác dụng thúc sữa, sát trùng, khử phong, tiêu viêm, giải độc. Khi bẻ thân cây ra, bạn sẽ thấy nhiều mủ màu trắng đục như sữa, và chính mủ này là vị thuốc trị bệnh xoang.
Chuẩn bị một cái ấm nước nhỏ (nhôm, sành đều được nhưng không dùng chung với ấm để nấu nước uống vì sợ độc). Lấy một tờ giấy lịch treo tường lớn rồi quấn xéo lại thành một cái ống dài khoảng 50cm (lưu ý không được làm ngắn hơn vì sẽ quá nóng, dễ bị phỏng da còn nếu dài quá thì hơi không đủ mạnh để hít). Ống phải quấn sao cho 1 đầu vừa miệng vòi ấm còn 1 đầu nhỏ hơn để vừa với mũi để hít.
Mở nắp ấm, đổ vào cỡ một bát ăn cơm nước. Đếm cỡ 10 - 20 đốt cây xương cá, cắt nhỏ các đốt cây (thành cỡ phân nửa của lóng tay) rồi thả vào ấm. Nên cắt cây ngay trên miệng ấm, để cho mủ cây nhỏ vào ấm càng tốt. Phải luôn cẩn thận tránh mủ văng vào mắt, nguy hiểm.
Đặt ấm lên bếp, vặn lửa thật lớn cho nước trong ấm sôi lên. Đến khi thấy hơi xông ra nhiều từ vòi ấm thì ta bớt lửa đến cực nhỏ, canh sao cho hơi vẫn còn bốc ra nhẹ ở vòi ấm là đủ. Lấy ống giấy đã quấn, đưa đầu lớn của ống vào vòi ấm, còn đầu nhỏ cho vào mũi để hít hơi xông lên. Thời gian xông mỗi lần khoảng 15 - 20 phút, dùng 2 lần trong ngày (sáng và tối). Nên để dành phần nước buổi sáng trong ấm để buổi tối hâm lại dùng tiếp. Khi hâm lại dùng lần 2 thì cho thêm một ít nước cùng với 1 vài đốt cây để bổ sung thêm thuốc. Sau đó đổ bỏ, hôm sau làm lại liều thuốc mới.
Nên bắt đầu xông ngay khi vừa bốc hơi, để tận dụng lúc chất mủ còn đậm đặc sẽ đạt hiệu quả nhanh. Vì hơi xông ra rất nóng, nên ta có thể hít một lát, đến khi thấy nóng quá thì quay mặt ra thở bên ngoài, rồi lại quay vào xông tiếp, nên linh động làm sao để xông một cách thoải mái là được. Bình thường, chỉ sau từ 2 - 3 hoặc 4 lần xông sẽ thấy các triệu chứng của viêm xoang thuyên giảm rõ. Tuy nhiên cũng cần lưu ý, bài thuốc này chỉ giúp giảm bớt các triệu chứng từ xoang chứ không có tác dụng trị viêm xoang tận gốc, bệnh vẫn có thể tái phát. Để điều trị viêm xoang từ gốc và ngăn ngừa xoang tái phát, các bạn nên kết hợp uống thuốc Đông y trị viêm xoang như Nasalis để đạt kết quả tốt nhất.
Chống chỉ định áp dụng bài thuốc này với phụ nữ có thai và cho con bú, người đang dùng thuốc chống co giật.
Theo hướng dẫn của bác sĩ BS Hoàng Xuân Đại (nguyên chuyên viên Bộ Y tế).
CÁCH 3: Nhét mũi bông tẩm nước củ sen
Rửa củ sen bằng nước muối cho thật sạch rồi mài vắt lấy nước cốt. Dùng bông gòn tiệt trùng nhúng vào nước củ sen này nhét vào hai lỗ mũi trong 30 phút hay hơn cho đến khi bông hết nước là được. Khi nhét bông vào cả hai mũi thì thở bằng miệng và áp dụng trước lúc đi ngủ.
Lưu ý: Không được nhỏ trực tiếp nước củ sen vào thẳng trong lỗ mũi. Nếu để bông qua đêm thì chỉ nhét vào một lỗ mũi mà thôi.
Đối với trẻ em không hít súc mũi được bằng trà già thì dùng bông tẩm nước củ sen nhét vào mũi.
HỖ TRỢ THẬN
Toa thuốc hồi phục chức năng của thận:
- Mộc thiên sâm....................5 gram
- Cam thảo............................5 gram
Cho Mộc thiên sâm (5g) và Cam thảo (5g) với một thể tích nước 400 phân khối (400cc) vào trong một cái siêu sắc thuốc hay một cái nồi rồi nấu cho sôi. Sau khi nước sôi thì vặn lửa thật nhỏ để trong vòng 15 phút rồi tắt lửa. Ðể nguyên như vậy cho nguội. Ðến khi thật nguội rồi thì lượt lấy nước thuốc, chia làm 3 phần bằng nhau. Mỗi ngày uống 3 lần. Mỗi lần một phần
THUỐC TÂY HỖ TRỢ:
BIMINE 1: uống liên tục 1-6 tháng. Cho tới khi hết bệnh hoàn toàn. Có thể dùng chung với thuốc tây khác do không kén thuốc.
http://phuchoisinhluc.vn/product/biminne/
