22/10/2016
1. Chỉ định và chống chỉ định của soi thực quản dạ dày - tá tràng
1.1. Chỉ định
1.1.1.Cấp cứu:
• Xuất huyết tiêu hoá cao
• Dị vật đường tiêu hoá trên
• Giun chui ống mật - tuỵ
1.1.2. Soi theo kế hoạch
• Bệnh lý thực quản: viêm, loét, ung thư, polyp, rối loạn nuốt, hẹp thực quản
• Bệnh lý dạ dày – tá tràng: Viêm, loét, ung thư, polyp, hẹp môn vị, rối loạn tiêu hoá, thiếu máu v.v.
1.1.3. Nội soi điều trị
• Cầm máu
• Thắt giãn TMTQ
• Cắt Polyp
• Lấy dị vật
• Nong thực quản
• Mở thông dạ dày
• Ung thư dạ dày sớm
• Lấy giun Papilla
1.2. Chống chỉ định
1.2.1. Chống chỉ định tuyệt đối
• Thủng đường tiêu hoá
• Suy hô hấp cấp
• Suy tim nặng
• Shock
• Bệnh nhân không hợp tác
1.2.2. Chống chỉ định tương đối
• Cơn cao huyết áp
• Rối loạn nhịp tim
• Khó thở
• Viêm thực quản cấp do hoá chất
• Huyết áp tối đa dưới 90mmHg và tối thiểu dưới 50mmHg
2. Lợi ích và hạn chế của soi thực quản - dạ dày – tá tràng
2.1. Lợi ích
2.1.1. Chẩn đoán:
• Nhìn thấy trực tiếp tổn thương
• Sinh thiết: làm mô bệnh học, hoá mô miễn dịch
• Tìm H. Pylori
• Nhuộm mầu chẩn đoán: loạn sản, dị sản, ung thư sớm.
• Chẩn đoán có hoặc không có XHTH, mức độ xuất huyết, vị trí và nguyên nhân gây xuất huyết
2.1.2. Điều trị:
• Cầm máu
• Lấy giun, lấy dị vật
• Cắt polyp
• Thắt giãn TMTQ
• Điều trị ung thư thực quản, ung thư dạ dày sớm
• Điều trị hẹp thực quản
• Mở thông dạ dày
2.2. Hạn chế
• Không chẩn đoán được những rối loạn vận động
• Không phát hiện được tổn thương ở dưới chỗ hẹp
• Không phát hiện được tổn thương xâm lấn vào phía trong thành dạ dày và ngược lại những tổn thương dưới lớp biểu mô
• Được khắc phục bằng phương pháp siêu âm nội soi
3. Tai biến
• Ít tai biến
• Nhiễm trùng: Đặc biệt HP và HIV, viêm gan
• Dị ứng thuốc tê họng Lidocain
• Phản ứng với thuốc tiền mê: Midazolam (Hypnovel), Propofol
• Trật khớp hàm
• Bơm hơi quá nhiều
• Xuất huyết niêm mạc do lấy dị vật, chảy máu sau cắt polyp
• Sặc do dịch dạ dày trào vào khí quản có thể gây viêm phổi
• Kẹt máy khi soi ngược
• Đưa nhầm máy vào khí quản
• Thủng: Hay gặp ở tực quản hơn ở dạ dày
+ Nguyên nhân thủng: do túi thừa, do hẹp, do cắt polyp
+ Triệu chứng: Đau ngực, khó thở, tràn khí trung thất, tràn khí dưới da
+ Chụp TQ có uống Baryte: thấy vị trí thủng
+ Điều trị: nếu lỗ thủng nhỏ hút liên tục, dùng KS toàn thân qua đường tĩnh mạch. Trong 24h nếu không đỡ thì chuyển ngoại phẫu thuật.
